Chủ nghĩa Marx

Chủ nghĩa Marx (còn viết là chủ nghĩa Mác hay là Mác-xít) là hệ thống học thuyết về triết học, lịch sửkinh tế chính trị dựa trên các tác phẩm của Karl Marx (18181883) và Friedrich Engels (18201895). Từ khi tập ba của tác phẩm "Tư bản" (Das Kapital) được xuất bản năm 1895, những người Marxist đã cố gắng tích hợp các ý tưởng trong đó vào trong một phương án chuẩn xác chung phục vụ cho việc xây dựng một trật tự xã hội xã hội chủ nghĩa và/hay cộng sản chủ nghĩa.

Từ thời gian đó đã phát triển nhiều khuynh hướng chịu ảnh hưởng chủ nghĩa Marx khác nhau mà mỗi một khuynh hướng đều đòi hỏi chính mình là kế thừa của "các nhà kinh điển" và phân rõ ranh giới lẫn nhau, trong đó có:

  • Phong trào Dân chủ Xã hội mà Chủ nghĩa Marxist Áo (Austromarxism) là một hình thức đặc biệt. Hiện nay một số đảng dân chủ xã hội hay nhóm cánh tả trong phong trào này các nước ở phương Tây đều công nhận các mô hình xã hội tiến bộ trong học thuyết Marx, nhưng chủ trương xây dựng xã hội mới bằng biện pháp đấu tranh hòa bình qua thời gian dài để thúc đẩy tiến hóa xã hội. Tiêu biểu cho khuynh hướng này là một số trong số các đảng Dân chủ xã hội ở châu Âu và một số nước khác.
  • Chủ nghĩa Lenin (Chủ nghĩa Marx-Lenin) và các khuynh hướng dựa trên chủ nghĩa Lenin như chủ nghĩa Stalin, chủ nghĩa Trotsky, chủ nghĩa Mao, chủ trương xây dựng xã hội mới bằng biện pháp Cách mạng, thành lập nhà nước mới. Tiêu biểu cho khuynh hướng này là các đảng Cộng sản tại các nước trên thế giới. Các đảng Cộng sản thường có quan hệ đồng minh với các đảng Dân chủ xã hội ở trên (do cùng chia sẻ học thuyết Marx), tạo nên lực lượng chính trị được gọi chung là cánh tả.
  • Chủ nghĩa cộng sản Tây Âu
  • Chủ nghĩa Tân Marxist (Neomarxism) hay Chủ nghĩa Hậu Marxist (Postmarxism) dưới nhiều hình thức khác nhau như Trường phái Frankfurt (Frankfurt School).
En otros idiomas
Afrikaans: Marxisme
Alemannisch: Marxismus
العربية: ماركسية
aragonés: Marxismo
অসমীয়া: মাৰ্ক্সবাদ
asturianu: Marxismu
azərbaycanca: Marksizm
تۆرکجه: مارکسیزم
Bahasa Indonesia: Marxisme
Bahasa Melayu: Marxisme
Bân-lâm-gú: Marx-chú-gī
Basa Jawa: Marxisme
башҡортса: Марксизм
беларуская: Марксізм
беларуская (тарашкевіца)‎: Марксізм
Boarisch: Marxismus
bosanski: Marksizam
brezhoneg: Marksouriezh
български: Марксизъм
català: Marxisme
Чӑвашла: Марксизм
čeština: Marxismus
Cymraeg: Marcsiaeth
dansk: Marxisme
Deutsch: Marxismus
eesti: Marksism
Ελληνικά: Μαρξισμός
English: Marxism
español: Marxismo
Esperanto: Marksismo
euskara: Marxismo
فارسی: مارکسیسم
Fiji Hindi: Markswaad
føroyskt: Marxisma
français: Marxisme
Frysk: Marksisme
Gàidhlig: Marxachas
galego: Marxismo
Հայերեն: Մարքսիզմ
हिन्दी: मार्क्सवाद
hrvatski: Marksizam
Ilokano: Marxismo
interlingua: Marxismo
íslenska: Marxismi
italiano: Marxismo
עברית: מרקסיזם
ქართული: მარქსიზმი
қазақша: Марксизм
Кыргызча: Марксизм
Kiswahili: Umaksi
latviešu: Marksisms
lietuvių: Marksizmas
Limburgs: Marxisme
magyar: Marxizmus
македонски: Марксизам
മലയാളം: മാർക്സിസം
къарачай-малкъар: Марксизм
მარგალური: მარქსიზმი
مصرى: ماركسيه
монгол: Марксизм
Nederlands: Marxisme
नेपाल भाषा: मार्क्सवाद
norsk: Marxisme
norsk nynorsk: Marxisme
occitan: Marxisme
oʻzbekcha/ўзбекча: Marksizm
ਪੰਜਾਬੀ: ਮਾਰਕਸਵਾਦ
پنجابی: مارکسزم
Patois: Maaxizim
Piemontèis: Marxism
polski: Marksizm
português: Marxismo
română: Marxism
rumantsch: Marxissem
Runa Simi: Marsyuyay
русский: Марксизм
русиньскый: Марксізм
саха тыла: Марксизм
ᱥᱟᱱᱛᱟᱲᱤ: ᱢᱟᱨᱠᱥᱵᱟᱫᱽ
Scots: Marxism
shqip: Marksizmi
sicilianu: Marxismu
Simple English: Marxism
slovenčina: Marxizmus
slovenščina: Marksizem
کوردی: مارکسیزم
српски / srpski: Марксизам
srpskohrvatski / српскохрватски: Marksizam
svenska: Marxism
Tagalog: Marxismo
татарча/tatarça: Марксизм
తెలుగు: మార్క్సిజం
Türkçe: Marksizm
українська: Марксизм
اردو: مارکسیت
Winaray: Marxismo
ייִדיש: מארקסיזם
žemaitėška: Marksėzmos