Châu Âu

Châu Âu
Europe (orthographic projection).svg
Diện tích 10.180.000 km2 (3.930.000 dặm vuông) o[›]
Dân số 731.000.000 o[›]
Mật độ dân số 70/km2 (181/sq mi)
Người dân European
Quốc gia 50
Ngôn ngữ Danh sách ngôn ngữ
Múi giờ UTC đến UTC+5
Tên miền Internet .eu ( Liên minh châu Âu)
Thành phố lớn nhất List of cities
Bản đồ thế giới chỉ vị trí của châu Âu
Hình châu Âu tổng hợp từ vệ tinh

Châu Âu về mặt địa chấtđịa lý là một bán đảo hay tiểu lục địa, hình thành nên phần cực tây của đại lục Á-Âu, hay thậm chí Âu Phi Á, tùy cách nhìn. Theo quy ước, nó được coi là lục địa, trong trường hợp này chỉ là sự phân biệt thuần về văn hóa hơn là địa lý. phía bắc giáp Bắc Băng Dương, phía tây giáp Đại Tây Dương, phía nam giáp Địa Trung Hảibiển Đen, tuy nhiên về phía đông thì hiện không rõ ràng. Tuy nhiên có thể coi dãy núi Ural được coi là vùng đất với địa lý và kiến tạo rõ rệt đánh dấu ranh giới giữa châu Á và châu Âu (xem chi tiết trong bài Địa lý châu Âu). Khi được coi là lục địa thì châu Âu thuộc loại nhỏ thứ 2 thế giới về diện tích, vào khoảng 10.600.000 km², và chỉ lớn hơn Úc. Xét về dân số thì nó là lục địa xếp thứ 4 sau châu Á, châu Mỹchâu Phi. Dân số châu Âu vào năm 2003 ước tính vào khoảng 799.466.000: chiếm khoảng 16% dân số thế giới.

Từ nguyên

Tên gọi trong tiếng Việt của châu Âu bắt nguồn từ tên gọi tiếng Trung “歐洲” ( âm Hán Việt: Âu châu). Chữ “Âu” 歐 trong “Âu châu” 歐洲 là gọi tắt của “Âu La Ba” 歐羅巴. [1] [2] “Âu La Ba” 歐羅巴 là phiên âm tiếng Trung của danh xưng tiếng Bồ Đào Nha “Europa”. [1]

Từ “Europa” trong tiếng Bồ Đào Nha bắt nguồn từ tên gọi tiếng La-tinh “Europa”. [1]

Nàng Europa ( tiếng Hy Lạp: Ευρώπη; xem thêm Danh sách các địa danh Hy Lạp cổ đại) là một công chúa con vua Agenor xứ Týros trong thần thoại Hy Lạp, bị thần Zeus - cha của các vị thần - dưới dạng một con bò trắng dụ đưa đến đảo Crete (Kríti), tại đó nàng hạ sinh Minos - sau là chúa đảo Crete. [3] [4] Trong các tác phẩm của Homer, Ευρώπη là tên vị hoàng hậu thần thoại của đảo Crete, chứ không phải địa danh. Sau đó, từ này trở thành tên gọi của mảnh đất Hy Lạp và đến năm 500 TCN, ý nghĩa của nó được dùng rộng ra cho cả phần đất đó lên tận phía bắc.

Xét rộng ra thì từ này trong tiếng Hy Lạp gồm hai từ eurys ("rộng") và ops ("mặt"), tuy nhiên giả thuyết này không rõ ràng. Một số nhà ngôn ngữ học đưa ra một giả thuyết khác dựa trên nguồn gốc dân gian là từ này có gốc từ tiếng Semit, bản thân lại mượn từ erebu trong tiếng Akkad, nghĩa là "mặt trời lặn" (tức phương Tây) (xem thêm Erebus). Đứng từ phía châu Á hay Trung Đông thì đúng là Mặt Trời lặn ở phần đất châu Âu–mảnh đất phía tây. Cũng thế, tên gọi châu Á có gốc từ asu trong tiếng Akkad, nghĩa là "mặt trời mọc", chỉ vùng đất phía đông dưới góc nhìn của một người Lưỡng Hà.

Việt Nam, châu Âu còn được biết đến với cái tên "Lục địa già", [5] chú ý phân biệt với thuật ngữ Cựu Thế giới để chỉ Lục địa Phi-Á Âu.

Bản đồ châu Âu chứa các liên kết, thể hiện các biên giới địa lý thông thường [6] (chú thích: đen = nằm hoàn toàn ở châu Âu; xanh lam = nằm trên cả châu Á và châu Âu; xanh lá cây = đôi khi được tính vào châu Âu nhưng theo địa lý nằm ngoài biên giới châu Âu)

En otros idiomas
Acèh: Iërupa
адыгабзэ: Еуропэ
Адыгэбзэ: Еуропэ
Afrikaans: Europa
Akan: Yurop
Alemannisch: Europa
አማርኛ: አውሮፓ
Ænglisc: Europe
Аҧсшәа: Европа
العربية: أوروبا
aragonés: Europa
armãneashti: Europa
arpetan: Eropa
অসমীয়া: ইউৰোপ
asturianu: Europa
Avañe'ẽ: Európa
авар: Европа
Aymar aru: Iwrupa
azərbaycanca: Avropa
تۆرکجه: اوروپا
Bahasa Banjar: Irupa
Bahasa Indonesia: Eropa
Bahasa Melayu: Eropah
bamanankan: Eropa
বাংলা: ইউরোপ
Bân-lâm-gú: Au-chiu
Basa Banyumasan: Eropah
Basa Jawa: Éropah
Basa Sunda: Éropa
башҡортса: Европа
беларуская: Еўропа
беларуская (тарашкевіца)‎: Эўропа
भोजपुरी: यूरोप
Bikol Central: Europa
Bislama: Yurop
Boarisch: Eiropa
bosanski: Evropa
български: Европа
буряад: Европо
català: Europa
Cebuano: Uropa
Чӑвашла: Европа
čeština: Evropa
Chavacano de Zamboanga: Europa
Chi-Chewa: Europe
chiShona: Europe
chiTumbuka: Europe
corsu: Europa
Cymraeg: Ewrop
dansk: Europa
davvisámegiella: Eurohpá
Deitsch: Eiropaa
Deutsch: Europa
dolnoserbski: Europa
Dorerin Naoero: Iurop
eesti: Euroopa
Ελληνικά: Ευρώπη
emiliàn e rumagnòl: Európa
English: Europe
español: Europa
Esperanto: Eŭropo
estremeñu: Uropa
euskara: Europa
eʋegbe: Europa
فارسی: اروپا
Fiji Hindi: Europe
føroyskt: Evropa
français: Europe
Frysk: Jeropa
Fulfulde: Yuroopu
furlan: Europe
Gaeilge: An Eoraip
Gaelg: Yn Oarpey
Gagana Samoa: Europa
Gagauz: Evropa
Gàidhlig: An Roinn-Eòrpa
galego: Europa
贛語: 歐洲
گیلکی: اۊرۊپا
ગુજરાતી: યુરોપ
𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺: 𐌰𐌹𐍅𐍂𐍉𐍀𐌰
गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni: युरोप
客家語/Hak-kâ-ngî: Êu-chû
хальмг: Европ
한국어: 유럽
Hausa: Turai
Hawaiʻi: ‘Eulopa
Հայերեն: Եվրոպա
हिन्दी: यूरोप
hornjoserbsce: Europa
hrvatski: Europa
Ido: Europa
Ilokano: Europa
interlingua: Europa
Interlingue: Europa
ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ/inuktitut: ᐃᐆᕌᑉ
Ирон: Европæ
isiXhosa: IYurophu
isiZulu: IYurophu
íslenska: Evrópa
italiano: Europa
עברית: אירופה
kalaallisut: Europa
ಕನ್ನಡ: ಯುರೋಪ್
Kapampangan: Europa
ქართული: ევროპა
kaszëbsczi: Eùropa
қазақша: Еуропа
kernowek: Europa
Kinyarwanda: Burayi
кырык мары: Европа
Kiswahili: Ulaya
коми: Европа
Kongo: Mputu
Kreyòl ayisyen: Ewòp
Kurdî: Ewropa
Ladino: Evropa
лакку: Европа
лезги: Европа
Latina: Europa
لۊری شومالی: ئوروٙپا
latgaļu: Europa
latviešu: Eiropa
lea faka-Tonga: ʻEulope
Lëtzebuergesch: Europa (Kontinent)
lietuvių: Europa
Ligure: Euròpa
Limburgs: Europa
lingála: Erópa
Livvinkarjala: Jevrouppu
la .lojban.: rontu'a
Luganda: Bulaaya
lumbaart: Europa
magyar: Európa
मैथिली: युरोप
македонски: Европа
Malagasy: Eoropa
മലയാളം: യൂറോപ്പ്
къарачай-малкъар: Европа
Malti: Ewropa
Māori: Ūropi
मराठी: युरोप
მარგალური: ევროპა
مصرى: اوروبا
مازِرونی: اوروپا قاره
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Ĕu-ciŭ
Mirandés: Ouropa
Перем Коми: Европа
молдовеняскэ: Еуропа
монгол: Европ
မြန်မာဘာသာ: ဥရောပ
Nāhuatl: Europan
Na Vosa Vakaviti: Vavalagi
Nedersaksies: Europa (werelddeel)
नेपाली: युरोप
नेपाल भाषा: युरोप
日本語: ヨーロッパ
Napulitano: Europa
нохчийн: Европа
Nordfriisk: Euroopa
Norfuk / Pitkern: Urup
norsk: Europa
norsk nynorsk: Europa
Nouormand: Ûrope
Novial: Europa
occitan: Euròpa
олык марий: Европа
ଓଡ଼ିଆ: ୟୁରୋପ
Oromoo: Yuurooppi
oʻzbekcha/ўзбекча: Yevropa
ਪੰਜਾਬੀ: ਯੂਰਪ
Pälzisch: Europa
Pangasinan: Europe
پنجابی: یورپ
Papiamentu: Oropa
پښتو: اروپا
Patois: Yuurop
ភាសាខ្មែរ: ទ្វីបអឺរ៉ុប
Picard: Urope
Piemontèis: Euròpa
Plattdüütsch: Europa
polski: Europa
Ποντιακά: Ευρώπην
português: Europa
Qaraqalpaqsha: Evropa
qırımtatarca: Avropa
reo tahiti: ’Europa
Ripoarisch: Europa
română: Europa
Romani: Europa
rumantsch: Europa
Runa Simi: Iwrupa
русский: Европа
русиньскый: Европа
саха тыла: Эуропа
संस्कृतम्: यूरोपखण्डः
Sängö: Aêropa
sardu: Europa
Scots: Europe
Seeltersk: Europa
Sesotho: Uropa
Sesotho sa Leboa: Europa
shqip: Evropa
sicilianu: Europa
සිංහල: යුරෝපය
Simple English: Europe
سنڌي: يُورَپ
SiSwati: IYurophu
slovenčina: Európa
slovenščina: Evropa
словѣньскъ / ⰔⰎⰑⰂⰡⰐⰠⰔⰍⰟ: Єѵрѡпа
ślůnski: Ojropa
Soomaaliga: Yurub
کوردی: ئەورووپا
Sranantongo: Ropa
српски / srpski: Европа
srpskohrvatski / српскохрватски: Evropa
suomi: Eurooppa
svenska: Europa
Tagalog: Europa
தமிழ்: ஐரோப்பா
Taqbaylit: Turuft
tarandíne: Europe
татарча/tatarça: Аурупа
తెలుగు: ఐరోపా
tetun: Europa
ትግርኛ: ኣውሮጳ
тоҷикӣ: Аврупо
Tok Pisin: Yurop
ᏣᎳᎩ: ᏳᎳᏛ
Tsetsêhestâhese: Hóxovê-hooma
ತುಳು: ಯುರೋಪ್
Türkçe: Avrupa
Türkmençe: Ýewropa
тыва дыл: Европа
удмурт: Европа
українська: Європа
اردو: یورپ
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: ياۋروپا
Vahcuengh: Ouhcouh
vèneto: Eoropa
vepsän kel’: Evrop
Volapük: Yurop
Võro: Õuruupa
walon: Urope
文言: 歐羅巴洲
West-Vlams: Europa
Winaray: Europa
Wolof: Tugal
吴语: 欧洲
Xitsonga: Yuropa
ייִדיש: אייראפע
Yorùbá: Europe
粵語: 歐洲
Zazaki: Ewropa
Zeêuws: Europa
žemaitėška: Euruopa
中文: 欧洲
डोटेली: युरोप
Kabɩyɛ: Eerɔpʋ