Гагауз теле

Гагауз теле
Үзисем:

Gagauz dili, Гагауз дили

Илләр:

Молдавия, Украина

Рәсми халәт:

Молдова (Гагауз җире)

Сөйләшүчеләр саны:

150 000

 Классификация
Төркем:
Язу:

латин язуы һәм кирилл язуы

Тел кодлары
ГОСТ 7.75–97:

гаг 145

ISO 639-1:

ISO 639-2:

ISO 639-3:

gag

Гагауз теле (үзатамасы gagauz dili, gagauzça; гагауз дили, гагаузча) — гагаузларның милли теле. Төрки телләргә керә. Молдавиянең Гагауз җире дип аталган автоном вилаятендә, Украинаның Әдис өлкәсендә таралган. Шулай ук Казакъстан һәм Үзбәкстанда гагаузча сөйләшүчеләрне очратып була.

Гомуми сөйләшүчеләр саны — якынча 150 мең кеше. Молдавиядә яшәүче гагаузлар күбесенчә туган тел дип гагауз телен атасалар (92,3 %), Украина гагаузлары күбесенчә украинча һәм русча аралаша.

Телнең ике төп диалекты аерыла: үзәк һәм көньяк диалектлар. Шулай ук телнең төрле сөйләшләре бар.

Гагауз теле төрки телләренең угыз төркеменә карый. Иң якын тел — төрек теле. Ләкин, төрекләрдән аермалы буларак, гагаузлар православие динен тоталар.

1957 елда кирилица нигезендә язулары барлыкка килә. 1996 елда язу латин әлифбасына күчерелә.

Хәзерге гагауз әлифбасы:

А аÄ äB bC cÇ çD dЕ еF f
G gH hI ıİ iJ jK kL lM m
N nO oÖ öР рR rS sŞ şT t
Ţ ţU uÜ üV vY yZ z

Шулай ук карагыз

Other Languages
Afrikaans: Gagaoesies
العربية: لغة غاغاوزية
asturianu: Gagauz
azərbaycanca: Qaqauz dili
башҡортса: Гагауз теле
žemaitėška: Gagaūzu kalba
беларуская: Гагаузская мова
беларуская (тарашкевіца)‎: Гагавуская мова
български: Гагаузки език
brezhoneg: Gagaouzeg
català: Gagaús
qırımtatarca: Ğağauz tili
čeština: Gagauzština
Чӑвашла: Гагауз чĕлхи
Esperanto: Gagauza lingvo
español: Idioma gagaúzo
euskara: Gagauzera
français: Gagaouze
Gagauz: Gagauz dili
עברית: גגאוזית
hrvatski: Gagauski jezik
hornjoserbsce: Gagawšćina
magyar: Gagauz nyelv
հայերեն: Գագաուզերեն
Bahasa Indonesia: Bahasa Gagauz
íslenska: Gagásíska
italiano: Lingua gagauza
日本語: ガガウズ語
Qaraqalpaqsha: Gagawız tili
қазақша: Ғағауыз тілі
한국어: 가가우스어
Кыргызча: Гагауз тили
lietuvių: Gagaūzų kalba
latviešu: Gagauzu valoda
македонски: Гагауски јазик
മലയാളം: ഗാഗൗസ് ഭാഷ
монгол: Гагауз хэл
Nederlands: Gagaoezisch
norsk nynorsk: Gagausisk
norsk: Gagausisk
Piemontèis: Lenga gagauz
português: Língua gagaúza
саха тыла: Гагауз тыла
davvisámegiella: Gagausagiella
slovenčina: Gagauzština
slovenščina: Gagauščina
српски / srpski: Gagauški jezik
svenska: Gagauziska
ślůnski: Gagausko godka
Tagalog: Wikang Gagauz
Türkçe: Gagavuzca
удмурт: Гагауз кыл
українська: Гагаузька мова
oʻzbekcha/ўзбекча: Gagauz tili
vepsän kel’: Gagauzijan kel'
Tiếng Việt: Tiếng Gagauz
中文: 加告茲語
粵語: 加告茲文