Xinghezi

Xinghezi iririmi leri sunguleke ku vulavuriwa eNghilandhi naswona hirona ririmi leri vulavuriwaka ngopfu ematikweni ya misava.[1] Ririmi leri ri tshyiwe hi rixaka ra Va-Angles, rin'wana ra tinxaka takhale ta maJarimani, leri rhurheleke eBhrithaniya, endhzawini leyi thyiweke, Nghilandhi. Swiga ririmi swarona swihlohloteriwa ngopfu hi tindzimi tin'wana ta xiJarimani, ngopfu-ngopfu Xinirse, Xilatini na Xifurhwa.[2]

Ririmi ra Xinghezi ri akiwe endzeni ka malembe ya kutlula 1,400. Xinghezi xosungula, axivulavuriwa eka malembe-xidzana ya vunthlanu. Xinghezi xale xikarhi xisungule eka lembe-xidzana ravu khume-n'we, loko mavuthu ya Vanomanimata hlula tiko ra Nghilandi, leswi swilandzeriweke hi nhlohlotelo wa xifurhwa.[3] Xinghenzi lexilandzeleke xisungule hi lembe-xidzana ra vukhume-nthlanu, loko kuta sunguriwa kutirhisiwa ka michini yo gandlisa tibuku e dorobheni ra Landhani, ku gandlisiwa ka Bhibhele ya Hosi Yakobo, na masungulo ya ku ncinca lokukulu ka ririmi.[4]

Xinghezi xi hangalake na misava kusukela eka lembe-xidzana ra vukhume-nkombo kuya eka lembe-xidzana ramakume-mbirhi. Hikwalaho ka swihlovo swa manguva lawa swa mahungu na kuthlandluka ka Amerikha tanihi mfumo-nkulu wa misava, ririmi raXinghezi ri sungule kutirhisiwa tanihi ririmi-nkulu ra matiko yo tala ya misava naswona rithlela ritirhisiwa eka tidyondzo ta Sayenzi na ta nawu.[5]

Xinghezi iririmi ra vunharhu hivukulu emisaveni, kulandzela ririmi ra Xichayina na Xipanichi.[6] Hirona ririmi leri dyondzisiwaka ngopfu emisaveni naswona iririmi ximfumo ra matiko ya kwalomu ka makume-ntsevu. Kuna vanhu votala lava dyondzeke ririmi leri kutlula vanhu lavarimameke. Xinghezi iririmi leri vulavuriwaka ngopfu ematikweni ya Nghilandi, Amerikha, Khanada, Ostraliya, Ayilendi na Nyuzilendi, naswona rivulavuriwa ngopfu eswihlaleni swa Kharibhiya, tiko-nkulu ra Afrika na ra Axiya.[7] iririmi-ximfumo leri tirhisiwaka hi Nhlangano ya Matiko, Vumbano bya Yuropa na minhlangano yin'wana ya matiko ya misava. Ririmi leri rina swiga-ririmi na marito yo tsandza-vahlayi.[8][9]

  • mintshaho

Mintshaho

  1. Crystal, David (2003a). English as a Global Language (2nd ed.). Cambridge University Press. p. 6. ISBN Lay summaryLibrary of Congress (sample) (4 February 2015). 
  2. Finkenstaedt, Thomas; Dieter Wolff (1973). Ordered profusion; studies in dictionaries and the English lexicon. C. Winter. ISBN 3-533-02253-6. 
  3. Crystal, David (2003a). English as a Global Language (2nd ed.). Cambridge University Press. p. 30. ISBN Lay summaryLibrary of Congress (sample) (4 February 2015). 
  4. "How English evolved into a global language". BBC. 20 December 2010. Retrieved 9 August 2015. 
  5. "The Routes of English". 1 August 2015. 
  6. "Summary by language size". Ethnologue: Languages of the World. Retrieved 10 February 2015. 
  7. Crystal, David (2003a). English as a Global Language (2nd ed.). Cambridge University Press. p. 108–109. ISBN Lay summaryLibrary of Congress (sample) (4 February 2015). 
  8. "How many words are there in the English language?". Oxford Dictionaries Online. Oxford University Press. 2015. Retrieved 2 April 2015. 
  9. Algeo, John (1999). "Chapter 2:Vocabulary". In Romaine, Suzanne. Cambridge History of the English Language. IV: 1776–1997. Cambridge University Press. pp. 57–91. ISBN 978-0-521-26477-8. 10.1017/CHOL9780521264778.003. 
Other Languages
адыгабзэ: Инджылызыбзэ
Afrikaans: Engels
Akan: English
Alemannisch: Englische Sprache
አማርኛ: እንግሊዝኛ
aragonés: Idioma anglés
العربية: لغة إنجليزية
مصرى: انجليزى
অসমীয়া: ইংৰাজী ভাষা
asturianu: Idioma inglés
Aymar aru: Inlish aru
azərbaycanca: İngilis dili
башҡортса: Инглиз теле
žemaitėška: Onglu kalba
Bikol Central: Ingles
беларуская: Англійская мова
беларуская (тарашкевіца)‎: Ангельская мова
български: Английски език
भोजपुरी: अंगरेजी
Bahasa Banjar: Bahasa Inggris
bamanankan: Angilɛkan
বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী: ইংরেজি ঠার
brezhoneg: Saozneg
bosanski: Engleski jezik
ᨅᨔ ᨕᨘᨁᨗ: ᨅᨔ ᨕᨗᨋᨗᨔᨗ
буряад: Англи хэлэн
català: Anglès
Chavacano de Zamboanga: Lengua Inglés
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Ĭng-ngṳ̄
Cebuano: Iningles
Nēhiyawēwin / ᓀᐦᐃᔭᐍᐏᐣ: ᐧᐁᒥᔥᑎᑯᔒᐤ ᐊᔨᒧᐧᐃᓐ
qırımtatarca: İngliz tili
čeština: Angličtina
kaszëbsczi: Anielsczi jãzëk
словѣньскъ / ⰔⰎⰑⰂⰡⰐⰠⰔⰍⰟ: Англїискъ ѩꙁꙑкъ
Cymraeg: Saesneg
Zazaki: İngılızki
dolnoserbski: Engelšćina
ދިވެހިބަސް: އިނގިރޭސި
eʋegbe: Eŋlisigbe
Ελληνικά: Αγγλική γλώσσα
emiliàn e rumagnòl: Inglés
Esperanto: Angla lingvo
español: Idioma inglés
euskara: Ingeles
estremeñu: Luenga ingresa
føroyskt: Enskt mál
français: Anglais
arpetan: Anglès
Nordfriisk: Ingelsk spriak
Frysk: Ingelsk
Gaeilge: An Béarla
贛語: 英語
Gàidhlig: Beurla
Avañe'ẽ: Ingleñe'ẽ
गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni: Inglez
Gaelg: Baarle
Hausa: Turanci
客家語/Hak-kâ-ngî: Yîn-ngî
עברית: אנגלית
Fiji Hindi: English bhasa
hrvatski: Engleski jezik
hornjoserbsce: Jendźelšćina
Kreyòl ayisyen: Lang angle
magyar: Angol nyelv
հայերեն: Անգլերեն
interlingua: Lingua anglese
Bahasa Indonesia: Bahasa Inggris
Interlingue: Anglesi
ГӀалгӀай: Ингалсий мотт
íslenska: Enska
italiano: Lingua inglese
ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ/inuktitut: ᖃᓪᓗᓈᑎᑐᑦ
日本語: 英語
Patois: Ingglish
la .lojban.: glibau
Basa Jawa: Basa Inggris
Qaraqalpaqsha: Ingliz tili
Taqbaylit: Taglizit
Адыгэбзэ: Инджылыбзэ
Kongo: Kingelezi
қазақша: Ағылшын тілі
kalaallisut: Tuluttut
ភាសាខ្មែរ: ភាសាអង់គ្លេស
ಕನ್ನಡ: ಆಂಗ್ಲ
한국어: 영어
Перем Коми: Инглиш кыв
къарачай-малкъар: Ингилиз тил
कॉशुर / کٲشُر: اَنٖگرَیزی زَبانَ
Ripoarisch: Änglische Sproch
kernowek: Sowsnek
Кыргызча: Англис тили
Lëtzebuergesch: Englesch
Lingua Franca Nova: Engles (lingua)
Limburgs: Ingels
lumbaart: Lengua inglesa
lingála: Lingɛlɛ́sa
لۊری شومالی: زۊن اینگیلیسی
lietuvių: Anglų kalba
latviešu: Angļu valoda
Basa Banyumasan: Basa Inggris
мокшень: Англань кяль
Malagasy: Fiteny anglisy
олык марий: Англичан йылме
Māori: Reo Pākehā
Baso Minangkabau: Bahaso Inggirih
македонски: Англиски јазик
монгол: Англи хэл
кырык мары: Англ йӹлмӹ
Bahasa Melayu: Bahasa Inggeris
Mirandés: Léngua anglesa
مازِرونی: اینگلیسی زبون
Dorerin Naoero: Dorerin Iburubur
Napulitano: Lengua ngrese
Plattdüütsch: Engelsche Spraak
Nedersaksies: Engels
नेपाल भाषा: अंग्रेजी भाषा
Oshiwambo: English
Nederlands: Engels
norsk nynorsk: Engelsk
norsk: Engelsk
Novial: Anglum
Nouormand: Angliais
Sesotho sa Leboa: Seisimane
Diné bizaad: Bilagáana bizaad
Chi-Chewa: Chingerezi
occitan: Anglés
Pangasinan: Salitan Ingles
Kapampangan: Amanung Ingles
Papiamentu: Ingles
Picard: Inglé
Norfuk / Pitkern: Inglish
Piemontèis: Lenga anglèisa
پنجابی: انگریزی
português: Língua inglesa
Runa Simi: Inlish simi
rumantsch: Lingua englaisa
română: Limba engleză
armãneashti: Limba anglicheascã
tarandíne: Lènga 'nglese
русиньскый: Анґліцькый язык
Kinyarwanda: Icyongereza
संस्कृतम्: आङ्ग्लभाषा
саха тыла: Ааҥыл тыла
ᱥᱟᱱᱛᱟᱲᱤ: ᱤᱝᱞᱤᱥ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ
sicilianu: Lingua ngrisa
davvisámegiella: Eaŋgalsgiella
Sängö: Anglëe
srpskohrvatski / српскохрватски: Engleski jezik
Simple English: English language
slovenčina: Angličtina
slovenščina: Angleščina
Gagana Samoa: Fa'aperetania
chiShona: Chirungu
Soomaaliga: Af-Ingiriisi
српски / srpski: Енглески језик
Sranantongo: Ingristongo
SiSwati: SíNgísi
Sesotho: Senyesemane
Basa Sunda: Basa Inggris
svenska: Engelska
Kiswahili: Kiingereza
ślůnski: Angelsko godka
தமிழ்: ஆங்கிலம்
తెలుగు: ఆంగ్ల భాష
Türkmençe: Iňlis dili
Tagalog: Wikang Ingles
Setswana: Sekgoga
Tok Pisin: Tokples Inglis
Türkçe: İngilizce
татарча/tatarça: Инглиз теле
Twi: English
reo tahiti: Anglès
тыва дыл: Англи дыл
удмурт: Англи кыл
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: ئىنگلىز تىلى
українська: Англійська мова
oʻzbekcha/ўзбекча: Ingliz tili
Tshivenda: English
vepsän kel’: Anglijan kel'
Tiếng Việt: Tiếng Anh
West-Vlams: Iengels
Volapük: Linglänapük
Winaray: Ininglis
吴语: 英语
isiXhosa: IsiNgesi
მარგალური: ინგლისური ნინა
ייִדיש: ענגליש
Vahcuengh: Vah Yinghgoz
Zeêuws: Iengels
中文: 英语
文言: 英語
Bân-lâm-gú: Eng-gí
粵語: 英文
isiZulu: IsiNgisi