Türkçe

Türkçe
Telaffuz [ˈtyɾct͡ʃɛ]  ( listen)
Ana dili olanlar Türkiye, Almanya, Bulgaristan, Makedonya, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, Yunanistan,[1] Azerbaycan,[2] Kosova, Romanya
Konuşan sayısı 69.000.000+ (L1)  (1996[3])[4]
+88,000,000 (toplam)[4][5]
Irak, İran, KKTC[6], Bosna-Hersek, Lübnan, Macaristan, Sırbistan, Suriye, Bulgaristan, Ürdün, ABD, Almanya, Avustralya, Avusturya, Belçika, Birleşik Krallık, Danimarka, Fransa, Hollanda, İsveç, İsviçre, Kanada, Lihtenştayn, Norveç, Suudi Arabistan, Ahıska Türklerinin yaşadığı ülkeler. (Özbekistan, Kazakistan v.d.)
Dil aileleri
Diyalektler
Irak*
*: Sınırları tam kesinleştirilmemiş ağız bölgesi.
Resmî durumu
Resmî dil  Türkiye [7]
 Kuzey Kıbrıs [8]
 Kıbrıs Cumhuriyeti [9][10]
Bölgesel  Bosna-Hersek [11]
 Irak
 Kosova
 Makedonya
 Romanya [11]
 Yunanistan
Düzenleyen Türk Dil Kurumu
Dil kodları
ISO 639-1 tr
ISO 639-2 tur
ISO 639-3 tur
Linguasphere 44-AAB-a parçasıdır
Map of Turkish Language.png
  Türkçenin resmî dil olduğu ülkeler
  Türkçenin bölgesel dil olarak tanındığı ülkeler

Türkçe ya da Türk dili, batıda Balkanlar’dan başlayıp doğuda Hazar Denizi sahasına kadar konuşulan Altay dillerinden biridir. Yaşı, en eski hesaplara göre 8500 olan Türkçe, bugün yaşayan Dünya dilleri arasında en eski yazılı belgelere sahip olan dildir. Bu belgeler, çivi yazılı Sümerce tabletlerdeki alıntı kelimelerdir.[12][13] Türk yazı dilleri içinde Oğuz sahası yazı dillerinden Osmanlı Türkçesinin devamını oluşturur. Başta Türkiye olmak üzere eski Osmanlı İmparatorluğu coğrafyasında konuşulan Türkçe, dünyada en fazla konuşulan 5. dildir. Türkçe sondan eklemeli bir dildir.[14] Bundan ötürü kullanılan herhangi bir eylem üzerinden istenildiği kadar sözcük türetilebilir.[15] Türkiye Türkçesi bu yönünden dolayı diğer Türk dilleriyle ortak ya da ayrık bulunan onlarca eke sahiptir.[16] Türkçe çok geniş kullanımıyla birlikte zengin bir dil olmasının yanı sıra, genel itibarıyla “özne-nesne-yüklem” biçimindeki cümle kuruluşuna sahiptir.

Türkiye Türkçesi konuşanların dünya üzerinde yayılımı
  Resmi Dil
Türkiye, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, Kıbrıs Cumhuriyeti, Makedonya (Şehir seviyesinde), Kosova,Irak (Bölgesel)
  1.000.000 dan fazla konuşan
Almanya
  500.000 - 1.000.000 arası konuşan
Bulgaristan, Suriye
  100.000 - 500.000 arası konuşan
Fransa, Hollanda, Belçika, Birleşik Krallık, Avusturya, ABD, Özbekistan,Azerbaycan, Rusya
  25.000 - 100.000 arası konuşan
Yunanistan, Avustralya, Kanada, Meksika, Rusya, İsveç, Danimarka, İsviçre, Romanya
  25.000 az konuşan/ hiç konuşmayan
Kalan ülkeler

Türkiye Türkçesi, batıdan doğuya doğru Balkanlar, Ege Adaları, Anadolu, Kıbrıs, Orta Doğu olmak üzere Avrupa ve Asya kıtalarında yazı dili ve çeşitli ağızlarıyla konuşulmaktadır. Aynı grupta yer aldığı diğer Oğuz grubu yazı dilleri de bu sahanın doğu ve güneyinde; Kafkaslar, Azerbaycan, İran, Hazar Denizi’nin güneydoğusunda konuşulmaktadır.

“İstanbul ağzı”, Türkiye Türkçesi yazı dilinin kaynağı olarak kabul edilir; yazı dili bu ağız temelinde oluşmuştur. Anadolu ağızlarında ve Türk yazı dillerinin bazılarında bulunan "açık e" (/ǝ/), "hırıltılı h" (/ḫ/) ve "öndamaksıl n" (/ŋ/) sesleri, İstanbul ağzı dolayısıyla yazı dilinde de yoktur. Ayrıca yine diğer Türk lehçe ve ağızlarında bulunan /q/, /w/ gibi fonemler de bulunmaz.

İçindekiler

En otros idiomas
адыгабзэ: Тыркубзэ
Afrikaans: Turks
Alemannisch: Türkische Sprache
አማርኛ: ቱርክኛ
aragonés: Idioma turco
العربية: لغة تركية
مصرى: توركى
asturianu: Turcu
azərbaycanca: Türk dili
башҡортса: Төрөк теле
žemaitėška: Torku kalba
беларуская: Турэцкая мова
беларуская (тарашкевіца)‎: Турэцкая мова
български: Турски език
brezhoneg: Turkeg
bosanski: Turski jezik
буряад: Түрэг хэлэн
català: Turc
Chavacano de Zamboanga: Turco
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Tū-ī-gì-ngṳ̄
нохчийн: Туркойн мотт
qırımtatarca: Türk tili
čeština: Turečtina
kaszëbsczi: Tërecczi jãzëk
Чӑвашла: Турккă чĕлхи
Cymraeg: Tyrceg
Zazaki: Tırki
dolnoserbski: Turkojšćina
emiliàn e rumagnòl: Turc
Esperanto: Turka lingvo
español: Idioma turco
euskara: Turkiera
føroyskt: Turkiskt mál
français: Turc
Nordfriisk: Türkisk spriak
Frysk: Turksk
Gaeilge: An Tuircis
Gagauz: Türk dili
Gàidhlig: Turcais
galego: Lingua turca
Avañe'ẽ: Tuykiañe'ẽ
गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni: तुर्की भास
ગુજરાતી: તુર્કિશ ભાષા
Gaelg: Turkish
客家語/Hak-kâ-ngî: Thú-ngí-khì-ngî
עברית: טורקית
Fiji Hindi: Turkish bhasa
hrvatski: Turski jezik
hornjoserbsce: Turkowšćina
հայերեն: Թուրքերեն
Bahasa Indonesia: Bahasa Turki
íslenska: Tyrkneska
italiano: Lingua turca
日本語: トルコ語
Basa Jawa: Basa Turki
ქართული: თურქული ენა
Qaraqalpaqsha: Tu'rk tili
Адыгэбзэ: Тыркубзэ
қазақша: Түрік тілі
kalaallisut: Tyrkiskisut
ភាសាខ្មែរ: ភាសាទួរគី
한국어: 터키어
Перем Коми: Тюрк кыв
kernowek: Turkek
Кыргызча: Түрк тили
Lëtzebuergesch: Tierkesch
лезги: Туьрк чIал
Lingua Franca Nova: Turces (lingua)
Limburgs: Turks
lumbaart: Lengua türca
lietuvių: Turkų kalba
latviešu: Turku valoda
мокшень: Туркань кяль
Malagasy: Fiteny tiorka
олык марий: Турко йылме
Māori: Reo Tākei
македонски: Турски јазик
монгол: Турк хэл
кырык мары: Турок йӹлмӹ
Bahasa Melayu: Bahasa Turki
Dorerin Naoero: Dorerit Terki
नेपाल भाषा: तर्किश भाषा
Nederlands: Turks
norsk nynorsk: Tyrkisk
norsk: Tyrkisk
occitan: Turc
Papiamentu: Turko
Picard: Turc
Piemontèis: Lenga turca
پنجابی: ترک بولی
português: Língua turca
Runa Simi: Turku simi
rumantsch: Lingua tirca
română: Limba turcă
русиньскый: Турецькый язык
Kinyarwanda: Igiturukiya
саха тыла: Туурак тыла
sicilianu: Lingua turca
davvisámegiella: Durkkagiella
srpskohrvatski / српскохрватски: Turski jezik
Simple English: Turkish language
slovenčina: Turečtina
slovenščina: Turščina
Soomaaliga: Af-Turki
српски / srpski: Турски језик
Basa Sunda: Basa Turki
svenska: Turkiska
Kiswahili: Kituruki
ślůnski: Turecko godka
Türkmençe: Türk dili
Tagalog: Wikang Turko
татарча/tatarça: Төрек теле
удмурт: Турок кыл
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: تۈرك تىلى
українська: Турецька мова
oʻzbekcha/ўзбекча: Turk tili
vèneto: Lengua turca
vepsän kel’: Turkan kel'
Tiếng Việt: Tiếng Thổ Nhĩ Kỳ
Volapük: Türkänapük
Winaray: Tinurkiya
吴语: 土耳其语
მარგალური: თურქული ნინა
ייִדיש: טערקיש
Yorùbá: Èdè Túrkì
中文: 土耳其语
Bân-lâm-gú: Thó͘-ní-kî-gí
粵語: 土耳其話