Münih

Münih Şehri
Munich skyline.jpg
Arma Harita
Wappen München Deutschlandkarte, Position von München hervorgehoben
Bilgiler
Ülke :   Almanya
Eyalet: Bavyera
İdari Bölge: Yukarı Bavyera
Coğrâfî konum: 48° 08′ K, 11° 34′ D
Ortalama yükseklik: 519 m
Yüzölçümü: 310,43 km²
(31 Aralık 2003)
Nüfusu: 1.407.836 (31 Aralık 2013) [1]
Nüfus yoğunluğu: 4.205 kişi/km²
İşsizlik oranı: 5,6% (Şubat 2006)
Yabancılar: 23,1 % (28 Şubat 2006)
Posta kodu: 80000–81929 (eski: 8000)
Telefon kodu: 089
Plâka kodu: M
Resmî Kodu: 09 1 62 000
UN/LOCODE: DE MUC
İlçeleri: 25 İlçe
Belediye adresi: Marienplatz 8
80331 München
Resmî Web sitesi: www.muenchen.de
Harita: www.geoinfo-muenchen.de/
Politika
Belediye Başkanı: Dieter Reiter ( SPD)
Partiler: SPD, Yeşiller,
Rosa Liste München

Münih ( Almanca: München), Berlin ve Hamburg'dan sonra Almanya'nın en büyük üçüncü kentidir. Bavyera eyâletinin en büyük şehri ve başkentidir. Avrupa Birliği'nin onikinci en büyük şehridir.

Şehir, 2006 sayımına göre 1,3 milyon nüfusa sahiptir. Civarındaki nüfusla bu rakam 2,6 milyona ulaşır. Büyük Münih şehirleşmiş bölgesinde (Augsburg, Ingolstadt, Rosenheim, Landshut ve Landberg) 5 milyondan fazla insan yaşamaktadır. Münih, Bavyera Alpleri'nin kuzeyinde ve İsar nehri kıyısında kurulmuştur. Şehri tanımlayan Slogan (Motto) uzun zaman Die Weltstadt mit Herz (yürekli dünyâ şehri) idi. Fakat son zamanlarda bu München mag dich (Münih seni seviyor) şekline dönüştü. Münih'in Almanca ismi München eski dilde 'keşişlerin yeri' anlamına gelen Munichen'den gelmektedir. Bu nedenle Münih'in armasında bir râhip vardır. Siyah ve altın sarısı - Kutsal Roma Cermen İmparatorluğu rengi - Kral Ludwig zamanından beri şehrin resmî renkleridir. Almanya'nın önemli finansal kaynaklarından biri olan Münih, yüksek yaşam standartları ile birçok göçmenin tercih ettiği bir şehirdir.

Her yıl Eylül ayının son haftası ile Ekim'in ilk haftası düzenlenen ve binlerce turistin de ziyaret ettiği "Ekim Festivali" (Oktoberfest) adlı bira festivaline ev sahipliği yapar. Bu festival, dünyanın en büyük 10 festivali arasında sayılır ve her ne kadar biralarıyla bilinse de, yalnızca bu bağlamda değerlendirilmemekte, Bavyera geleneklerinin tanıtımı için bir ortam teşkil etmektedir.

Tarih

Şehrin kuruluş tarihi MS 1158 olarak kabul edilmiştir çünkü bulunan en eski belgelerde bu tarih vardır. Bu tarihten yaklaşık 20 yıl sonra Münih resmi olarak şehir haline gelmiştir.

1328 yılında Loius IV Kutsal Roma Cermen İmparatorluğu'nun başına geçmiş ve şehrin gelirini arttırarak Münih'i daha güçlü bir duruma taşımıştır. 15. yüzyılda Gotik Sanat etkisi altına giren şehrin merkezi büyütülüp birçok gotik yapı inşa edilmeye başlanmıştır. Şehrin en büyük katedrali olan ve 1468 yılında başlanarak 20 yılda tamamlanan Frauenkirche bu gotik yapılara bir örnektir.

Şehir II. Dünya Savaşı sırasında Müttefikler tarafından yoğun bombardıman tahrip edilmiştir. Şehir altı yıllık bir süre içinde 71 hava saldırılarına uğradı.

En otros idiomas
Afrikaans: München
Alemannisch: München
አማርኛ: ሙኒክ
aragonés: Múnich
Ænglisc: Mynecen
العربية: ميونخ
مصرى: ميونيخ
asturianu: Munich
Aymar aru: München
azərbaycanca: Münhen
تۆرکجه: مونیخ
башҡортса: Мюнхен
Boarisch: Minga
žemaitėška: Mionchens
беларуская: Мюнхен
беларуская (тарашкевіца)‎: Мюнхэн
български: Мюнхен
বাংলা: মিউনিখ
brezhoneg: München
bosanski: München
буряад: Мюнхен
català: Munic
Chavacano de Zamboanga: Múnich
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: München
нохчийн: Мюнхен
کوردی: میونشن
čeština: Mnichov
Чӑвашла: Мюнхен
Cymraeg: München
dansk: München
Deutsch: München
Zazaki: Munix
dolnoserbski: München
डोटेली: म्युनिख
Ελληνικά: Μόναχο
emiliàn e rumagnòl: Mònag 'd Bavéra
English: Munich
Esperanto: Munkeno
español: Múnich
eesti: München
euskara: Munich
estremeñu: Múnich
فارسی: مونیخ
suomi: München
føroyskt: München
français: Munich
Nordfriisk: München
Frysk: München
Gaeilge: München
Gàidhlig: München
galego: Múnic
Avañe'ẽ: Múnich
Gaelg: München
Hausa: München
客家語/Hak-kâ-ngî: München
עברית: מינכן
हिन्दी: म्यूनिख
hrvatski: München
hornjoserbsce: Mnichow
magyar: München
Հայերեն: Մյունխեն
interlingua: München
Bahasa Indonesia: München
Interlingue: München
Ilokano: Munich
íslenska: München
日本語: ミュンヘン
Basa Jawa: München
ქართული: მიუნხენი
Qaraqalpaqsha: Myunxen
Kongo: Munich
қазақша: Мюнхен
ಕನ್ನಡ: ಮ್ಯೂನಿಕ್
한국어: 뮌헨
Ripoarisch: München
Kurdî: Munîh
Кыргызча: Мюнхен
Latina: Monacum
Ladino: Munich
Lëtzebuergesch: München
лезги: Мюнхен
Limburgs: München
lumbaart: Münegh
lietuvių: Miunchenas
latviešu: Minhene
олык марий: Мюнхен
македонски: Минхен
മലയാളം: മ്യുഞ്ചൻ
монгол: Мюнхен
кырык мары: Мӱнхен
Bahasa Melayu: Munich
မြန်မာဘာသာ: မြူးနစ်ချ်မြို့
эрзянь: Мюнхен ош
Dorerin Naoero: Munich
Napulitano: Monaco 'e Baviera
Plattdüütsch: München
नेपाली: म्यूनिख
नेपाल भाषा: म्युनिख
Nederlands: München
norsk nynorsk: München
norsk: München
Novial: München
occitan: Munic
Ирон: Мюнхен
ਪੰਜਾਬੀ: ਮਿਊਨਿਖ਼
Kapampangan: Munich
Papiamentu: München
Picard: München
Deitsch: München
Pälzisch: München
polski: Monachium
Piemontèis: Mùnich
پنجابی: میونخ
português: Munique
Runa Simi: München
rumantsch: Minca
Romani: Menix
română: München
русский: Мюнхен
русиньскый: Мнихів
саха тыла: Мүнхэн
Scots: Munich
davvisámegiella: München
srpskohrvatski / српскохрватски: München
Simple English: Munich
slovenčina: Mníchov
slovenščina: München
Soomaaliga: München
shqip: Mynihu
српски / srpski: Минхен
Seeltersk: München
svenska: München
Kiswahili: München
ślůnski: München
தமிழ்: மியூனிக்
tetun: Munike
тоҷикӣ: Мюнхен
Türkmençe: Mýunhen
Tagalog: Munich
татарча/tatarça: Мүнхен
chiTumbuka: Munich
удмурт: Мюнхен
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: Myunxén
українська: Мюнхен
اردو: میونخ
oʻzbekcha/ўзбекча: Munhen
vepsän kel’: Münhen
Tiếng Việt: München
West-Vlams: München
Volapük: München
Winaray: Munich
吴语: 穆尼黑
მარგალური: მიუნხენი
ייִדיש: מינכן
Yorùbá: Munich
中文: 慕尼黑
文言: 慕尼黑
Bân-lâm-gú: München
粵語: 慕尼黑