Kinetozis

Kinetozis
Sınıflandırma ve dış kaynaklar
UzmanlıkAcil tıp
ICD-10[1]
ICD-9994.6
OMIM158280
Hastalık Veri Tabanı11908
MeSHD009041

Kinetozis, kinetosis veya taşıt tutması, gözlerden iletilen harici verilerle iç kulaktaki denge merkezinde üretilen dahili verilerin uyuşmaması sonucu oluşan rahatsızlık.[1] Rahatsızlığın nedenine bağlı olarak hareket hastalığı, deniz tutması, uçak tutması gibi isimlerle anılır. Örneğin, gemi veya uçak seyahati esnasında iç kulak taşıtın salınımını algılarken, gözler sabit bir görüntü alır. Bu durum stres hormonlarını harekete geçirir ve mide kaslarındaki kasılmaları artırır. Bunun sonucu olarak baş dönmesi, benizin solması, soğuk terleme, mide bulantısı ve hatta kusma gerçekleşebilir.[1]

Dünyadaki her üç kişiden birini hafif koşullarda dahi (sakin bir gölde teknede bulunmak vb.) taşıt tutar. Her üç kişiden ikisi ise şiddetli koşullarda gerçekleşen (fırtınalı deniz, türbülanslı uçuş vb.) kinetozisden muzdariptir. Vestibüler sistemi olmayan canlılarda kinetozis görülmez.[2]

Nedeni

Kinetozisin nedeni ile ilgili en yaygın hipotez, "vücutta nörotoksinlerle mücadele eden savunma sisteminin faaliyete geçmesi"dir.[2] Beyindeki postrema bölgesi vücutta zehirlenme meydana geldiğinde kusmanın başlatılmasından ve görüntü-denge uyuşmazlıklarını çözmekten sorumludur. Vücudun algıladığı bir hareket gözler tarafından doğrulanmadığında (taşıt içine bakmak, hareket halinde kitap okumak vb.) beyin, görme veya denge sistemlerinden birinin halüsinasyon geçirdiği sonucuna varır ve muhtemel bir zehirlenmeyi önlemek için kusmayı tetikler.

En otros idiomas
العربية: داء الحركة
azərbaycanca: Dəniz xəstəliyi
беларуская: Хвароба руху
беларуская (тарашкевіца)‎: Хвароба руху
български: Кинетоза
català: Cinetosi
čeština: Kinetóza
Cymraeg: Salwch symud
ދިވެހިބަސް: ހަރަކާތުގެ ބަލި
Ελληνικά: Ναυτία
español: Cinetosis
Bahasa Indonesia: Mabuk gerak
íslenska: Sjóveiki
italiano: Chinetosi
日本語: 乗り物酔い
қазақша: Теңіз ауруы
한국어: 멀미
latviešu: Jūras slimība
Nederlands: Reisziekte
norsk: Sjøsyke
português: Cinetose
srpskohrvatski / српскохрватски: Bolest kretanja
српски / srpski: Болест кретања
svenska: Rörelsesjuka
українська: Морська хвороба
oʻzbekcha/ўзбекча: Dengiz kasalligi
Tiếng Việt: Say tàu xe
中文: 晕动病
粵語: 暈浪