Relihiyon

Mga simbolo mula sa 12 mga relihiyon:
Hilera 1: Bahá'í, Budismo
Hilera 2: Kristiyanismo, Katutubong relihiyong Tsino, Hinduismo, Islam
Hilera 3: Hainismo, Hudaismo, Paganismo, Shinto
Hilera 4: Sikhismo, Taoismo

Ang relihiyon ay isang kalipunan ng mga sistemang paniniwala, mga sistemang kultural at pananaw sa daigdig na nag-uugnay ng sangkatuhan sa espiritwalidad at minsan ay sa moralidad.[1] Ang maraming mga relihiyon ay may mga mitolohiya, mga simbolo, mga tradisyon at mga sagradong kasaysayan na nilalayon na magbigay kahulugan sa buhay o ipaliwanag ang pinagmulan ng buhay o sansinukob. Ang mga ito ay humahango ng mga moralidad, etika, mga batas relihiyoso o pamumuhay mula sa mga ideya nito ng kosmos at kalikasan ng tao. Tinatayang may mga 4,200 relihiyon sa mundo sa kasalukuyan.[2] Ang karamihan ng mga relihiyon ay may organisadong mga pag-aasal, pinuno (gaya ng kaparian at pastor) o tagapagtatag, isang depinisyon ng kung ano ang bumubuo sa pagiging kasapi o pagsunod dito, mga banal na lugar at mga kasulatang relihiyoso. Ang pagsasanay ng relihiyon ay kinabibilangan rin ng mga ritwal, mga sermon, mga pag-alaala o benerasyon ng isang diyos, mga diyos o mga diyosa, mga paghahandog, mga pista, mga transiya, mga inisiasyon, mga puneral, mga matrimonyo, meditasyon, panalangin, musika, sining, sayaw, o iba pang mga aspeto ng kultura ng tao.[3]

Ang salitang relihiyon ay minsang ginagamit upang ipalit sa pananampalataya. Gayunpaman, ayon kay Émile Durkheim, ang relihiyon ay iba sa pananamapalataya o paniniwalang pansarili o pribado dahil ang relihiyon ay isang panininiwala na natatanging pang panlipunan.[4]

Pinagmulan ng salita

Ang salitang Tagalog na relihiyon na hinango sa Espanyol na religión o Ingles na religion mula sa Lumang Pranses na religion (pamayanang reliyoso) mula sa Latin na religionem (nom. religio) "paggalang sa sagrado, paggalang para sa mga diyos, obligasyon, pagbubuklod sa pagitan ng tao at mga diyos ay hinango mula sa Latin religiō na ang pinagmulan ay hindi maliwanag. Ang posibilidad ay isa itong paghango mula sa muling kinopyang *le-ligare na isang interpretasyong mula kay Cicero na nag-uugnay ng lego (basa), i.e (muli) + lego sa kahulugan ng pagpili, muling suriin o maingat na isaalang alang". Ang mga modernong skolar gaya nina Tom Harpur at Joseph Campbell ay pumapabor sa paghango mula sa ligare "buklod, umugnay" na malamang ay mula sa may panlaping re-ligar i.e. re (muli) + ligar (muling makipag-ugnayan) na pinasikat ni Augustine kasunod ng interpretasyon ni Lactantius. Ang paggamit mediebal ay pumapalit sa orden sa pagtatakda ng mga magkakabuklod na pamayan tulad ng mga orden na monastiko. Ayon sa pilolohistang si Max Müller, ang ugat ng salitang Ingles na religion na salitang Latin na religio ay orihinal na ginamit upang pakahulugan lamang ang "paggalang sa diyos o mga diyos, maingat na pagninilay nilay ng mga bagay na pang-diyos, kabanalan" na karagdagan pang hinango ni Cicero upang pakahulugang dilihensiya. Inilarawan ni Max Müller na ang maraming mga ibang kultura sa buong mundo kabilang ang Ehipto, Persia at India bilang may isang katulad na istruktura ng kapangyarihan sa puntong ito ng kasaysayan. Ang tinatawag ngayong sinaunang relihiyon ay kanila lamang tinatawag na "batas".

Other Languages
Аҧсшәа: Адин
Acèh: Agama
Afrikaans: Religie
Alemannisch: Religion
አማርኛ: ሃይማኖት
aragonés: Relichión
العربية: دين (معتقد)
ܐܪܡܝܐ: ܬܘܕܝܬܐ
مصرى: دين
অসমীয়া: ধৰ্ম
asturianu: Relixón
Aymar aru: Yupaychäwi
azərbaycanca: Din
تۆرکجه: دین
башҡортса: Дин
Boarisch: Religion
žemaitėška: Viera
беларуская: Рэлігія
беларуская (тарашкевіца)‎: Рэлігія
български: Религия
Bahasa Banjar: Agama
bamanankan: Diinɛ
বাংলা: ধর্ম
བོད་ཡིག: ཆོས་ལུགས།
বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী: ধর্ম
brezhoneg: Relijion
bosanski: Religija
буряад: Шажан
català: Religió
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Cŭng-gáu
нохчийн: Дин
Cebuano: Tinuohan
کوردی: ئایین
corsu: Riligioni
čeština: Náboženství
kaszëbsczi: Religijô
Чӑвашла: Тĕн
Cymraeg: Crefydd
dansk: Religion
Deutsch: Religion
Zazaki: Din
डोटेली: धर्म
Ελληνικά: Θρησκεία
English: Religion
Esperanto: Religio
español: Religión
eesti: Religioon
euskara: Erlijio
estremeñu: Religión
فارسی: دین
suomi: Uskonto
Võro: Usk
føroyskt: Átrúnaður
français: Religion
arpetan: Religion
Nordfriisk: Religion
furlan: Religjon
Frysk: Religy
Gaeilge: Creideamh
Gagauz: Din
贛語: 宗教
galego: Relixión
Avañe'ẽ: Tupãrape
गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni: धर्म
Gaelg: Craueeaght
Hausa: Addini
客家語/Hak-kâ-ngî: Chûng-kau
עברית: דת
हिन्दी: धर्म (पंथ)
Fiji Hindi: Dharam
hrvatski: Religija
Kreyòl ayisyen: Relijyon
magyar: Vallás
Հայերեն: Կրոն
interlingua: Religion
Bahasa Indonesia: Agama
Interlingue: Religion
Ilokano: Relihion
ГӀалгӀай: Ди
Ido: Religio
íslenska: Trúarbrögð
italiano: Religione
日本語: 宗教
Patois: Rilijan
la .lojban.: lijda
Basa Jawa: Agama
ქართული: რელიგია
Qaraqalpaqsha: Din
Taqbaylit: Ajjed
Kongo: Lukwikilu
қазақша: Дін
kalaallisut: Upperisarsiorneq
ភាសាខ្មែរ: សាសនា
한국어: 종교
कॉशुर / کٲشُر: مَزہَب
kurdî: Dîn
kernowek: Kryjyans
Кыргызча: Дин
Latina: Religio
Ladino: Relijion
Lëtzebuergesch: Relioun
лакку: Дин
лезги: Дин
Lingua Franca Nova: Relijio
Limburgs: Relizjie
Ligure: Religion
lumbaart: Religion
lingála: Bonzámbe
لۊری شومالی: دین
lietuvių: Religija
latviešu: Reliģija
Basa Banyumasan: Agama
Baso Minangkabau: Agamo
македонски: Религија
മലയാളം: മതം
монгол: Шашин
मराठी: धर्म
Bahasa Melayu: Agama
Malti: Reliġjon
Mirandés: Relegion
မြန်မာဘာသာ: ဘာသာတရား
مازِرونی: دین
Nāhuatl: Teomatiliztli
Napulitano: Religgione
Plattdüütsch: Religion
Nedersaksies: Geleuf
नेपाली: धर्म
नेपाल भाषा: धर्म
Nederlands: Religie
norsk nynorsk: Religion
norsk: Religion
Novial: Religione
Nouormand: Èrligion
Sesotho sa Leboa: Bodumedi
occitan: Religions
Livvinkarjala: Uskondo
Oromoo: Amantii
ଓଡ଼ିଆ: ଧର୍ମ
Ирон: Дин
ਪੰਜਾਬੀ: ਧਰਮ
Papiamentu: Religion
पालि: धम्म
Norfuk / Pitkern: Rilijin
polski: Religia
Piemontèis: Religion
پنجابی: مت
پښتو: مذهب
português: Religião
Runa Simi: Iñiy
rumantsch: Religiun
română: Religie
armãneashti: Religie
русский: Религия
русиньскый: Реліґія
саха тыла: Итэҕэл
sardu: Religione
sicilianu: Riliggiuni
Scots: Releegion
سنڌي: مذهب
srpskohrvatski / српскохрватски: Religija
සිංහල: ආගම්
Simple English: Religion
slovenčina: Náboženstvo
slovenščina: Religija
chiShona: Chinamato
Soomaaliga: Diin
shqip: Feja
српски / srpski: Религија
SiSwati: Lukholo
Seeltersk: Religion
svenska: Religion
Kiswahili: Dini
ślůnski: Religijo
தமிழ்: சமயம்
తెలుగు: మతము
тоҷикӣ: Дин
ไทย: ศาสนา
Türkmençe: Din
Tok Pisin: Lotu
Türkçe: Din
Xitsonga: Vukhongeri
татарча/tatarça: Дин
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: ئىسلام
українська: Релігія
اردو: مذہب
oʻzbekcha/ўзбекча: Din
vèneto: Rełijon
vepsän kel’: Religii
Tiếng Việt: Tôn giáo
Volapük: Rel
walon: Rilidjon
Winaray: Relihiyón
吴语: 宗教
მარგალური: რელიგია
ייִדיש: רעליגיע
Yorùbá: Ẹ̀sìn
Zeêuws: Religie
中文: 宗教
文言: 宗教
Bân-lâm-gú: Chong-kàu
粵語: 宗教