พระอาทิตย์

ระวังสับสนกับ ดวงอาทิตย์
สำหรับความหมายอื่น ดูที่ อาทิตย์
พระอาทิตย์
เทวนาครี: सूर्य
God Aditya.jpg
พระอาทิตย์ หรือ พระสุริยา ตามคติโหราศาสตร์ไทย
จำพวกเทวนพเคราะห์
สัตว์พาหนะราชสีห์
ดาวพระเคราะห์ดวงอาทิตย์ Surya symbol.png

พระอาทิตย์ (เทวนาครี: सूर्य สูรฺย) เป็นเทวดานพเคราะห์องค์หนึ่ง มีอำนาจเหนือกว่าเทวดานพเคราะห์ทั้งหลาย ในคติไทย พระอาทิตย์ถูกสร้างขึ้นมาจากราชสีห์ ๖ ตัว บดป่นเป็นผง ห่อผ้าสีแดง แล้วเสก ได้เป็นพระอาทิตย์ มีสีวรกายแดง ทรงราชสีห์เป็นพาหนะ ประจำอยู่ทิศตะวันออกเฉียงเหนือ และแสดงถึงสระทั้งหมดในภาษาบาลี (อะ อา อิ อี อุ อู เอ โอ)

พระอาทิตย์ เป็นเทวดานพเคราะห์ประเภทบาปเคราะห์ ให้ผลในทางก้าวร้าวรุนแรง นั่นคือ ผู้ใดเกิดวันอาทิตย์ หรือมีพระอาทิตย์สถิตร่วมกับลัคนา มักมีอารมณ์รุนแรง ตัดสินใจไว เฉียบขาด รักอิสระ แต่ซื่อสัตย์ ตามนิทานชาติเวร พระอาทิตย์เป็นมิตรกับพระพฤหัสบดี และเป็นศัตรูกับพระอังคาร

ในโหราศาสตร์ไทย พระอาทิตย์ถูกแทนด้วยสัญลักษณ์ ๑ (เลขหนึ่งไทย) และด้วยเหตุที่สร้างขึ้นมาจากราชสีห์ ๖ ตัวนี้เอง จึงทำให้มีกำลังพระเคราะห์เป็น 6 สำหรับพระประจำวันเกิดของผู้ที่เกิดวันอาทิตย์ก็คือ ปางถวายเนตร

นอกจากราชสีห์แล้ว พระอาทิตย์ยังมีราชรถเทียมม้าขาว 7 ตัวโดยมีสารถีชื่ออรุณ เป็นเทวพาหนะอีกอย่าง[1]

เมื่อเทียบกับความเชื่อทางตะวันตกแล้ว พระอาทิตย์เทียบได้กับ ฟีบัส หรือ อพอลโล ตามเทพปกรณัมกรีกและเทพปกรณัมโรมัน

ในพุทธศาสนา

ในพุทธศาสนาแบบมหายานของภูมิภาคเอเชียตะวันออก พระอาทิตย์เป็น 1 ใน 12 เทวดาโลกบาลที่พบได้รอบ ๆ ศาลเจ้า ในญี่ปุ่นเรียกพระอาทิตย์ว่า ญี่ปุ่น: 十二天; Jūniten[2] ร่วมกับเทวดาองค์อื่น ๆ รวมถึงเทวดาตามความเชื่อของภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ได้แก่ พระอินทร์, พระอัคคี, พระยม, พระนิร์ทรี, พระพาย, พระอิสาณ (พระนามหนึ่งของพระศิวะ), พระกุเวร, พระพิรุณ, พระพรหม, พระปฤถวี, พระจันทร์ [3][4][5]

ภาษาอื่น ๆ
Alemannisch: Surya
العربية: سوريا (إله)
беларуская: Сур’я
भोजपुरी: सूर्य देव
bosanski: Surja
català: Súrya
čeština: Súrja
Deutsch: Surya
English: Surya
español: Suria (dios)
suomi: Surya
français: Sūrya
galego: Suria (deus)
ગુજરાતી: સૂર્ય (દેવ)
magyar: Szúrja
Bahasa Indonesia: Surya (dewa)
italiano: Sūrya
日本語: スーリヤ
Basa Jawa: Bathara Surya
ქართული: სურია
한국어: 수리야
lietuvių: Sūrja
latviešu: Sūrja
മലയാളം: സൂര്യദേവൻ
Nederlands: Surya
norsk nynorsk: Surya
norsk: Surya
ਪੰਜਾਬੀ: ਸੂਰਜ (ਦੇਵਤਾ)
polski: Surja
پنجابی: سوریا
português: Surya
русский: Сурья
Simple English: Surya
slovenčina: Súrja
slovenščina: Surja
svenska: Surya
Türkçe: Surya
татарча/tatarça: Сурья
українська: Сур'я
اردو: سوریا
მარგალური: სურია
中文: 蘇利耶