స్పానిష్ భాష

స్పానిష్, కాస్టీలియన్
Español, Castellano 
ఉచ్ఛారణ:/espaˈɲol/, /kasteˈʎano/ - /kasteˈʝano/
మాట్లాడే దేశాలు:స్పానిష్ భాష మాట్లాడే దేశాలు, ప్రాంతాలు:
 Argentina,
 Bolivia,
 Chile,
 Colombia,
 Costa Rica,
 Cuba,
 Dominican Republic,
 Ecuador,
 El Salvador,
 Equatorial Guinea,
 Guatemala,
 Honduras,
 Mexico,
 Nicaragua,
 Panama,
 Paraguay,
 Peru,
 Puerto Rico,
 Spain,
 Uruguay,
 Venezuela,
and a significant number of the populations of
 Belize,
 Gibraltar,
 United States,
 Philippines,
 Andorra.
మాట్లాడేవారి సంఖ్య:మొదటి భాష a: 322 మిలియన్లు
aమొత్తం వాడుకరులు దాదాపు. 
ర్యాంకు:2 (ప్రాంతీయ వాడుకరులు)
3 (మొత్తం వాడుకరులు)
భాషా కుటుంబము:
 ఇటాలిక్
  రొమాన్స్
   ఇటాలో-వెస్టర్న్
    గల్లో-ఐబీరియన్
     ఇబెరో-రొమాన్స్
      పశ్చిమ ఐబీరియన్
       స్పానిష్, కాస్టీలియన్ 
వ్రాసే పద్ధతి:Latin (Spanish variant
అధికారిక స్థాయి
అధికార భాష:21 countries, ఐక్యరాజ్యసమితి, ఐరోపా సమాఖ్య, అమెరికన్ రాష్ట్రాల సంస్థ, ఇబెరో-అమెరికన్ రాష్ట్రాల సంస్థ, ఆఫ్రికా సమాఖ్య, లాటిన్ సమాఖ్య, కేరికోం, ఉత్తర అమెరికా ఉచిత-వాణిజ్య ఒప్పందం, అంటార్కిటిక్ సంధి.
నియంత్రణ:en:Association of Spanish Language Academies (Real Academia Española and 21 other national Spanish language academies)
భాషా సంజ్ఞలు
ISO 639-1:es
ISO 639-2:spa
ISO 639-3:spa 
Countries with Spanish as an official language.svg
Information:
  Spanish is the sole official language at the national level
  Spanish a co-official language
  Spanish official in some U.S. states, counties and cities

స్పానిష్ (About this sound español ) లేక కస్తీలియన్ (castellano) ఒక రోమనుల భాష. ఇది ఉత్తర స్పెయిన్లో మొదలై, కస్తీల్ సామ్రాజ్యం ద్వారా విస్తరించబడి, పాలనా వ్యవహారాలు నెరపడంలోను, వ్యాపార సంబంధాలలోను ప్రధాన భాషగా వృధ్ధి చెందింది. తర్వాత ఈ భాష 15-19 శతాబ్దాల మధ్య స్పానిష్ సామ్రాజ్య విస్తరణతో అమెరికా,ఆఫ్రికా మరియూ స్పానిష్ ఈస్టిండీస్లకు వ్యాపించింది.

ప్రస్తుతం 40 కోట్లకు పైగా ప్రజలు స్పానిష్ ను మాతృభాషగా మాట్లాడతారు. ఆ విధంగా ఈ భాష ప్రపంచంలో ఎక్కువగా మాట్లాడే భాషల జాబితాలో రెండవ లేక మూడవ స్థానంలో నిలుస్తుంది. మెక్సికోలో స్పానిష్ మాట్లాడే ప్రజలు ఎక్కువగా ఉన్నారు.

స్పానిష్ ప్రాథమిక భాషగా మాట్లాడే దేశాలతో ఉన్న ఆర్థిక, సామాజిక సంబంధాలు, పర్యాటక ఆసక్తి వలన, ద్వితీయ లేదా తృతీయ భాషగా అనేక దేశాలలో స్పానిష్ భాష యొక్క ప్రాచుర్యం పెరుగుతున్నది. ఈ పరిణామాన్ని ముఖ్యంగా బ్రెజిల్, అమెరికా, ఇటలీ, ఫ్రాన్స్, పోర్చుగల్ దేశాలలోనూ, సాధారణంగా ఆంగ్ల ప్రభావిత దేశాలన్నింటిలోనూ గమనించవచ్చు.

పేరు, వ్యుత్పత్తి

స్పానిష్ వాళ్ళు ఫ్రెంచి, ఇంగ్లీషు భాషలతో పోల్చేటప్పుడు తమ భాషను ఎస్పాన్యోల్ español అని, స్పెయిన్ లో మాట్లాడే ఇతర భాషలైన గలీషియన్, బస్క్ మరియూ కాటలాన్లతో పోల్చేటప్పుడు కాస్టెలానో (కస్తీలియన్) (కస్తీల్ ప్రాంతపు వారి భాష) అని పిలుస్తారు. అమెరికా ఖండపు హిస్పానిక్ దేశాలలో వారి ఇష్టానుసారంగా రెండింటిలో ఒక పేరును అధికారిక నామంగా స్వీకరించడానికి ఇదే తరహా హేతువున్నది. ఇదే పద్ధతిలో 1978 స్పెయిన్ రాజ్యాంగము మొత్తం దేశం యొక్క అధికారిక భాషను నిర్వచించడానికి ఇతర స్పానిష్ భాషలకు విరుద్ధంగా కాస్టెలానో అన్న పదాన్ని ఉపయోగిస్తుంది. రాజ్యంగం యొక్క మూడవ అధికరణం ఈ విధంగా చదువుతుంది:

[El castellano es la lengua española oficial del Estado. (…) Las demás lenguas españolas serán también oficiales en las respectivas Comunidades Autónomas…] error: <
  • Instituto Cervantes ("El Mundo" news)
  • CIA The World Factbook United States
  • United States Census Bureau PDF (1.86 MB), Statistical Abstract of the United States: page 47: Table 47: Languages Spoken at Home by Language: 2003
  • Foreign Language Enrollments in United States Institutions of Higher Learning PDF (129 KB), MLA Fall 2002.
  • "Internet World Users by Language". Miniwatts Marketing Group. 2008. Cite web requires |website= (help)
  • CIA World Factbook — Gibraltar
  • BBC Education — Languages, Languages Across Europe — Spanish.
  • Ethnologue – Paraguay(2000). Guaraní is also the most-spoken language in Paraguay by its native speakers.
  • "Puerto Rico Elevates English". the New York Times. 29 January 1993. Retrieved 2007-10-06. Cite news requires |newspaper= (help)
  • "Population Census 2000, Major Findings" (PDF). Central Statistical Office, Ministry of Budget Management, Belize. 2000. మూలం (PDF) నుండి 2007-06-21 న ఆర్కైవు చేసారు. Retrieved 2007-12-20. Cite web requires |website= (help)
  • Belize Population and Housing Census 2000
  • CIA World Factbook — Belize
  • 14.0 14.1 Williams, Carol J. (2005-08-30). "Trinidad Says It Needs Spanish to Talk Business". Los Angeles Times. p. A3. Retrieved 2009-09-10. Cite news requires |newspaper= (help)
  • "The Secretariat for The Implementation of Spanish, Government of the Republic of Trinidad and Tobago". మూలం నుండి 2010-11-03 న ఆర్కైవు చేసారు. Retrieved 2009-03-01. Cite web requires |website= (help)
  • Mercosul, Portal Oficial Archived 2007-09-27 at the Wayback Machine. (Portuguese)
  • Pimentel, Carolina (2005-08-08). "Brazil Wants to Pay Foreign Debt with Spanish Classes". Brazzil magazine. మూలం నుండి 2008-10-11 న ఆర్కైవు చేసారు. Retrieved 2008-01-10. Cite news requires |newspaper= (help)
  • Lipski, John M.. "Too close for comfort? the genesis of “portuñol/portunhol”" (PDF). Selected Proceedings of the 8th Hispanic Linguistics Symposium. ed. Timothy L. Face and Carol A. Klee, 1–22. Somerville, MA: Cascadilla Proceedings Project. Retrieved on 2008-12-29.
  • U.S. Census Bureau Archived 2009-03-02 at the Wayback Machine. Hispanic or Latino by specific origin.
  • U.S. Census Bureau 1. Archived 2020-02-12 at Archived 2020-02-12 at Archive.is 34,044,945 People 5 Years and Over Who Speak Spanish at Home: 2006
  • Foreign language class enrollments in U.S. schools of higher learning PDF (129 KB), MLA Fall 2002.
  • Facts, Figures, and Statistics About Spanish, American Demographics, 1998.
  • "El refuerzo del español llega a los saharauis con una escuela en los campos de Tinduf". మూలం నుండి 2012-12-21 న ఆర్కైవు చేసారు. Retrieved 2009-03-01. Cite web requires |website= (help)
  • Ethnologue – Equatorial Guinea (2000)
  • CIA World Factbook – Equatorial Guinea (Last updated 20 September 2007)
  • Morocco.com, The Languages of Morocco.
  • 1973 Constitution of the Republic of the Philippines, thecorpusjuris.com, మూలం నుండి 2008-04-17 న ఆర్కైవు చేసారు, retrieved 2008-04-06 (See Article XV, Section 3(3)
  • 28.0 28.1 28.2 28.3 28.4 28.5 28.6 28.7 Real Academia Española
  • "3 Guys From Miami: Fruta Bomba". మూలం నుండి 2009-08-30 న ఆర్కైవు చేసారు. Retrieved 2009-03-01. Cite web requires |website= (help)
  • Urban Dictionary: papaya
  • 31.0 31.1 31.2 "Spanish". ethnologue. Cite web requires |website= (help)
  • "Concise Oxford Companion to the English Language". Oxford University Press. Retrieved 24 July 2008. Unknown parameter |dateformat= ignored (help); Cite web requires |website= (help)
  • Diccionario Panhispánico de Dudas, 1st ed.: "[...] en el X Congreso de la Asociación de Academias de la Lengua Española, celebrado en 1994, se acordó adoptar el orden alfabético latino universal, en el que la ch y la ll no se consideran letras independientes. En consecuencia, las palabras que comienzan por estas dos letras, o que las contienen, pasan a alfabetizarse en los lugares que les corresponden dentro de la c y de la l, respectivamente. Esta reforma afecta únicamente al proceso de ordenación alfabética de las palabras, no a la composición del abecedario, del que los dígrafos ch y ll siguen formando parte."
  • "No obstante, en el X Congreso de la Asociación de Academias de la Lengua Española, celebrado en 1994, se acordó adoptar para los diccionarios académicos, a petición de varios organismos internacionales, el orden alfabético latino universal, en el que la ch y la ll no se consideran letras independientes. En consecuencia, estas dos letras pasan a alfabetizarse en los lugares que les corresponden dentro de la C (entre -cg- y -ci-) y dentro de la L (entre -lk- y -lm-), respectivamente." Real Academia Española, Explanation at http://www.spanishpronto.com/ (in Spanish and English)
  • "Abecedario". Diccionario panhispánico de dudas (Spanish లో). Real Academia Española. 2005. Retrieved 2008-06-23.CS1 maint: unrecognized language (link)
  • Martínez-Celdrán et al (2003:255)
  • Cressey (1978:152)
  • Abercrombie (1967:98)
  • Eddington (2000:96)
  • బయటి లింకులు

    Other Languages
    адыгабзэ: Испаныбзэ
    Afrikaans: Spaans
    Akan: Spanish
    Alemannisch: Spanische Sprache
    አማርኛ: እስፓንኛ
    Aymar aru: Kastilla aru
    azərbaycanca: İspan dili
    башҡортса: Испан теле
    žemaitėška: Ispanu kalba
    Bikol Central: Tataramon na Espanyol
    беларуская: Іспанская мова
    беларуская (тарашкевіца)‎: Гішпанская мова
    български: Испански език
    भोजपुरी: स्पेनिश भाषा
    bamanankan: Espankan
    བོད་ཡིག: སེ་པན་སྐད།
    বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী: স্প্যানিশ ঠার
    brezhoneg: Spagnoleg
    bosanski: Španski jezik
    ᨅᨔ ᨕᨘᨁᨗ: ᨅᨔ ᨔᨄᨎᨚᨒ
    català: Castellà
    Chavacano de Zamboanga: Lengua Español
    Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Să̤-băng-ngà-ngṳ̄
    Cebuano: Kinatsila
    Chamoru: Españót
    qırımtatarca: İspan tili
    čeština: Španělština
    kaszëbsczi: Szpańsczi jãzëk
    словѣньскъ / ⰔⰎⰑⰂⰡⰐⰠⰔⰍⰟ: Їспанїискъ ѩꙁꙑкъ
    Чӑвашла: Испан чĕлхи
    Cymraeg: Sbaeneg
    Zazaki: İspanyolki
    dolnoserbski: Špańšćina
    ދިވެހިބަސް: އިސްޕެނިޝް
    eʋegbe: Spangbe
    emiliàn e rumagnòl: Spagnôl
    Esperanto: Hispana lingvo
    español: Idioma español
    euskara: Gaztelania
    estremeñu: Luenga castellana
    føroyskt: Spanskt mál
    français: Espagnol
    arpetan: Castilyan
    Nordfriisk: Spoonsk spriak
    Frysk: Spaansk
    Gaeilge: An Spáinnis
    Gagauz: İspan dili
    贛語: 西班牙語
    kriyòl gwiyannen: Èspangnòl
    Gàidhlig: Spàinntis
    Avañe'ẽ: Karaiñe'ẽ
    ગુજરાતી: સ્પેનિશ ભાષા
    Gaelg: Spaainish
    客家語/Hak-kâ-ngî: Sî-pân-ngà-ngî
    עברית: ספרדית
    Fiji Hindi: Spanish bhasa
    hornjoserbsce: Španišćina
    Kreyòl ayisyen: Lang panyòl
    հայերեն: Իսպաներեն
    interlingua: Lingua espaniol
    Bahasa Indonesia: Bahasa Spanyol
    Interlingue: Hispan
    ГӀалгӀай: ХIиспаной мотт
    íslenska: Spænska
    italiano: Lingua spagnola
    ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ/inuktitut: ᓯᐸᐃᓂᑎᑐᑦ
    日本語: スペイン語
    Patois: Panish
    la .lojban.: sanbau
    ქართული: ესპანური ენა
    Qaraqalpaqsha: İspan tili
    Адыгэбзэ: Эспаныбзэ
    Kongo: Kispanya
    қазақша: Испан тілі
    kalaallisut: Spanskisut
    ភាសាខ្មែរ: ភាសាអេស្ប៉ាញ
    한국어: 스페인어
    Перем Коми: Эспаннёл кыв
    къарачай-малкъар: Испан тил
    Ripoarisch: Schpanische Sproch
    kernowek: Spaynek
    Кыргызча: Испан тили
    Lëtzebuergesch: Spuenesch
    лакку: Спанс маз
    лезги: Испан чIал
    Lingua Franca Nova: Espaniol (lingua)
    Limburgs: Castiliaans
    lingála: Lispanyoli
    لۊری شومالی: زڤون اْسپانیایی
    lietuvių: Ispanų kalba
    latviešu: Spāņu valoda
    олык марий: Испан йылме
    Māori: Reo Pāniora
    Minangkabau: Bahaso Spanyol
    македонски: Шпански јазик
    монгол: Испани хэл
    кырык мары: Испани йӹлмӹ
    Bahasa Melayu: Bahasa Sepanyol
    မြန်မာဘာသာ: စပိန်ဘာသာစကား
    مازِرونی: ایسپانیولی
    Dorerin Naoero: Dorerin Pain
    Nāhuatl: Caxtillahtolli
    Napulitano: Lengua spagnuola
    Plattdüütsch: Spaansche Spraak
    Nedersaksies: Spaans
    नेपाल भाषा: स्पेनी भाषा
    Nederlands: Spaans
    norsk nynorsk: Spansk
    norsk: Spansk
    Novial: Spanum
    Nouormand: Espangnô
    Sesotho sa Leboa: Sespan
    Diné bizaad: Naakaii bizaad
    Chi-Chewa: Chispanezi
    occitan: Espanhòu
    Livvinkarjala: Ispanien kieli
    Pangasinan: Salitan Espanyol
    Kapampangan: Espanyol (amanu)
    Papiamentu: Spaño
    Picard: Éspaingnol
    Deitsch: Schpaanisch
    Norfuk / Pitkern: Spanish
    Piemontèis: Lenga spagneula
    پنجابی: ہسپانوی
    português: Língua castelhana
    Runa Simi: Kastilla simi
    rumantsch: Lingua spagnola
    română: Limba spaniolă
    armãneashti: Limba ispańolâ
    tarandíne: Lènga spagnole
    русиньскый: Шпанєльскый язык
    Kinyarwanda: Icyesipanyole
    संस्कृतम्: स्पैनिश भाषा
    саха тыла: Испаан тыла
    sicilianu: Lingua spagnola
    davvisámegiella: Spánskkagiella
    Sängö: Espanyöl
    srpskohrvatski / српскохрватски: Španski jezik
    Simple English: Spanish language
    slovenčina: Španielčina
    slovenščina: Španščina
    Gagana Samoa: Fa'asipaniolo
    chiShona: ChiSpanish
    Soomaaliga: Af-Isbaanish
    српски / srpski: Шпански језик
    Sranantongo: Spanyorotongo
    SiSwati: Sipanishi
    Sesotho: Sespain
    Seeltersk: Spoanske Sproake
    svenska: Spanska
    Kiswahili: Kihispania
    ትግርኛ: ስፓኒሽ
    Türkmençe: Ispan dili
    Setswana: Sespan
    Tok Pisin: Tok Spen
    Türkçe: İspanyolca
    Xitsonga: Xipaniya
    татарча/tatarça: Испан теле
    Twi: Spanish
    reo tahiti: Reo Paniora
    тыва дыл: Испан дыл
    удмурт: Испан кыл
    ئۇيغۇرچە / Uyghurche: ئىسپان تىلى
    українська: Іспанська мова
    oʻzbekcha/ўзбекча: Ispan tili
    Tshivenda: Spanish
    vepsän kel’: Ispanijan kel'
    Tiếng Việt: Tiếng Tây Ban Nha
    West-Vlams: Spoans
    Volapük: Spanyänapük
    Winaray: Kinatsila
    Wolof: Wu-ispaañ
    吴语: 西班牙语
    isiXhosa: IsiSpain
    მარგალური: ესპანური ნინა
    ייִדיש: שפאניש
    Yorùbá: Èdè Spéìn
    Vahcuengh: Vah Sihbanhyaz
    Zeêuws: Spaons
    中文: 西班牙语
    文言: 西班牙語
    Bân-lâm-gú: Se-pan-gâ-gí
    粵語: 西班牙文
    isiZulu: IsiSpeyini