Samudra Pasifik

Samudra Pasifik

Samudra Pasifik atawa Lautan Iuh (basa Spanyol: Pacifico, hartina tenang) nyaéta kumpulan cai pangbadagna di Marcapada[1]. Ieu ngawengku kira-kira sapertilu Marcapada, ku legana 179,7 juta km² (69,4 juta mi²)[1]. Panjangna kurang leuwih 15.500 km (9.600 mi) ti Laut Bering di Arktik nepi ka wates és di Laut Ross di Antartika di kulon[2]. Samudra Pasifik nepi lebar wétan-kulon[2]. Minangka Samudra palegana di dunya, parairan ieu ngawengku kurang leuwih sapertilu lakop marcapada[1]. Titik panglandeuhna ti Samudra Pasifik nyaéta di dasar Palung Mariana di Kapuloan Mariana ku jerona -10.924 méter[1]. Di sabudeur Samudra Pasifik loba gunung marapi antukna sok rajeun lini[1]. Teu saukur kitu, fénomena alam anu sok kajadian di laut ieu nyaéta badéy sarta angin puyuh[2]. Badéy ieu anu tuluy narajang pulo-pulo di sabudeur Samudra Pasifik[2]. Di tengah Samudra Pasifik aya gugusan kapuloan Polynésia, Mikronésia, jeung Mélanesia (kawasan ieu disebut Oceania)[2]. Posisi samudra Pasifik kacida penting pikeun séktor ékonomi jeung pulitik internasional[2]. Nagara-nagara di kawasan ieu kagolong miboga tingkat tumuwuhna ékonomi anu luhur sarta gancang[2]. Ku kituna diwangun forum gawébareng ékonomi nagara-nagara Pasifik (APEC)[2].

Sajarah

Sajarah kapanggihna

Ari jalma anu mimiti manggihan Samudra Pasifik nyaéta Vasco Nunez de Balboa[1]. Balboa nyaéta bangsa Spanyol anu mimiti némbongan Samudera Pasifik dina taun 1513[1]. Harita Samudera Pasifik can dingaranan, sangkan Vasco Nunez de Balboa boga inisiatif pikeun méré ngaran ka samudra éta ku sebutan Mar del Sur atawa nu hartina lautan kidul[1].

Ngaran Pasifik

Sanajan nu manggihan mimiti Samudra Pasifik téh Vasco Nunez de Balboa, tapi pangaranan Pasifik mah anyar dilakukeun dina sababaraha taun satuluyna[1]. NU méré ngaran nyaéta Fernando de Magelhaens. Magelhaens magnrupa saurang palaut asal Portugis, jeung nalika ngalanglang meuntasan samudra anu mimiti dibéré mimitina mah dibéré ngaran Laut Kidul ieu, Magelhaens gé milu méré ngaran ku sebutan Pasifik[1]. Fernando de Magelhaens mindeng ngalakukeun langlangan ka sawatara tempat liwat jalur laut[1]. Tujuanna mah pikeun manggihan kapuloan anu euyeub ku sasamaraan anu satuluyna kanyahoan yén pulo nu dimaksud nyaéta pulo Maluku di Indonésia[1].

Other Languages
Аҧсшәа: Аокеан Ҭынч
адыгабзэ: Хышхо Шъэф
Afrikaans: Stille Oseaan
Alemannisch: Pazifischer Ozean
aragonés: Ocián Pacifico
azərbaycanca: Sakit okean
башҡортса: Тымыҡ океан
Boarisch: Pazifik
žemaitėška: Ramosis ondėnīns
Bikol Central: Kadagatan Pacifico
беларуская: Ціхі акіян
беларуская (тарашкевіца)‎: Ціхі акіян
български: Тихи океан
Bislama: Pasifik
brezhoneg: Meurvor Habask
bosanski: Tihi okean
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Tái-bìng-iòng
нохчийн: Тийна океан
qırımtatarca: Tınç okean
čeština: Tichý oceán
Чӑвашла: Лăпкă океан
dolnoserbski: Śichy ocean
English: Pacific Ocean
Esperanto: Pacifiko
euskara: Ozeano Barea
estremeñu: Océanu Pacíficu
suomi: Tyynimeri
Na Vosa Vakaviti: Pasifik
føroyskt: Kyrrahavið
français: Océan Pacifique
Nordfriisk: Grut Oseåån
贛語: 太平洋
Gàidhlig: Cuan Sèimh
客家語/Hak-kâ-ngî: Thai-phìn-yòng
Fiji Hindi: Pacific Ocean
hrvatski: Tihi ocean
hornjoserbsce: Ćichi ocean
interlingua: Oceano Pacific
Bahasa Indonesia: Samudra Pasifik
Interlingue: Pacific Ocean
Ilokano: Taaw Pasipiko
ГӀалгӀай: Тийна океан
íslenska: Kyrrahaf
italiano: Oceano Pacifico
日本語: 太平洋
Basa Jawa: Samudra Pasifik
Qaraqalpaqsha: Tınısh okeanı
Taqbaylit: Agaraw Amelwi
Адыгэбзэ: Щэху Хышхуэ
қазақша: Тынық мұхит
한국어: 태평양
Перем Коми: Лӧнь океан
къарачай-малкъар: Шош океан
Ripoarisch: Stelle Ozean
kernowek: Mor Cosel
Кыргызча: Тынч океан
Lëtzebuergesch: Pazifik
лезги: Лас океан
Lingua Franca Nova: Mar Pasifica
Limburgs: Sjtille Oceaan
lumbaart: Ucean Pacifich
lingála: Pasifíki
latviešu: Klusais okeāns
Basa Banyumasan: Samudra Pasifik
олык марий: Тыныс тептеҥыз
Baso Minangkabau: Lautan Pasifik
македонски: Тихи Океан
кырык мары: Шӹпӓн океан
Bahasa Melayu: Lautan Pasifik
မြန်မာဘာသာ: ပစိဖိတ် သမုဒ္ဒရာ
مازِرونی: آروم اوقیانوس
Napulitano: Oceano Pacifeco
Plattdüütsch: Pazifische Ozean
Nederlands: Grote Oceaan
norsk nynorsk: Stillehavet
Sesotho sa Leboa: Pacific Ocean
occitan: Ocean Pacific
Livvinkarjala: Tyynimeri
Pangasinan: Dayat Pacifico
Papiamentu: Oceano Pasifiko
Norfuk / Pitkern: Pesifik Oshen
Piemontèis: Océan Passìfich
پنجابی: بحرالکاہل
português: Oceano Pacífico
rumantsch: Ocean Pacific
română: Oceanul Pacific
tarandíne: Oceane Pacifeche
русский: Тихий океан
русиньскый: Тихый океан
саха тыла: Чуумпу океан
davvisámegiella: Jaskesáhpi
srpskohrvatski / српскохрватски: Tihi ocean
Simple English: Pacific Ocean
slovenčina: Tichý oceán
slovenščina: Tihi ocean
Gagana Samoa: Vasa Pasefika
српски / srpski: Тихи океан
Seeltersk: Pazifisken Ozean
svenska: Stilla havet
Kiswahili: Pasifiki
ślůnski: Pokojny Uocean
Türkmençe: Ýuwaş okean
Tok Pisin: Solwara Pasifik
Türkçe: Büyük Okyanus
татарча/tatarça: Тын океан
reo tahiti: Moana Pātitifā
тыва дыл: Оожум океан
удмурт: Чус океан
українська: Тихий океан
oʻzbekcha/ўзбекча: Tinch okeani
vepsän kel’: Tün' valdmeri
Tiếng Việt: Thái Bình Dương
West-Vlams: Stillen Oceoan
吴语: 太平洋
მარგალური: რჩქალი ოკიანე
Vahcuengh: Daibingzyangz
中文: 太平洋
文言: 太平洋
Bân-lâm-gú: Thài-pêng-iûⁿ
粵語: 太平洋