Milutin Nemanjić

Stefan Uroš II Milutin Nemanjić

Freska kralja Milutina iz Bogorodice Ljeviške
Freska kralja Milutina iz Bogorodice Ljeviške

Puno imeStefan Uroš II Milutin Nemanjić
Datum rođenjaoko 1253.
Mesto rođenjanepoznato
Datum smrti29. oktobar 1321.
Mesto smrtiNerodimlje kod Uroševca (Kraljevina Srbija)
GrobManastir Banjska
(Crkva Svete Nedelje
u Sofiji  Bugarska)
TitulaKralj Srbije
Period12821321
PrethodnikStefan Dragutin
NaslednikKonstantin/Stefan
Poreklo i porodica
DinastijaGrb Nemanjića Nemanjići
OtacUroš I
MajkaJelena
SupružnikJelena
?
Jelisaveta
Ana
Simonida
DecaStefan
Konstantin
)
)

Stefan Uroš II Milutin Nemanjić (rođen oko 1253[1][2], umro u Nerodimlju 29.10.1321[3]) je bio kralj Srbije (12821321) i jedan od najmoćnijih[4] i najsurovijih[5] srpskih vladara u srednjem veku.

Bio je mlađi sin kralja Uroša I, mlađi brat kralja Dragutina, "sremskog kralja", i otac kralja Stefana Dečanskog.

Tokom njegove četrdesetogodišnje vladavine, Raška je otpočela intenzivno širenje ka jugu na račun Vizantije, čime je srpskoj državi priključen severni deo današnje Albanije i veći deo današnje Makedonije. Pored toga, vodio je uspešne ratove sa Bugarima, od kojih je trajno osvojio Braničevo sa Kučevom i Tatarima. Posle Dragutinove smrti 1316. godine došao je u sukob sa kraljem Mađarske Karlom Robertom (13101342) zbog zauzimanja poseda svog brata i tada je izgubio Mačvu i Beograd (1319). On je prvi kralj Srbije koji postaje ozbiljan politički faktor u regionu, koji sklapa ofanzivne saveze, ali i biva meta jakih saveza okolnih država[6]. Ženidbama je uspeo da obezbedi osvajanja iz ratova sa Vizantijom i Bugarima, dok je sukob sa Tatarima okončao slanjem svog sina-naslednika Stefana kao taoca.

Milutin je bio je veoma surov vladar, a nakon neuspele pobune njegovog sina Stefana Dečanskog, naredio je da ga oslepe.[5] Na unutrašnjem planu je izvršio promenu sa raškog skromnog dvora, ceremonija i titula na vizantijsko uređenje[7] sa raskošnim dvorom[6]. Ženio se čak pet puta, poslednji put petogodišnjom Simonidom 1299. godine. Iz tih brakova je imao dva sina Stefana i Konstantina i dve ćerke ) i )[3].

Paralelno sa jačanjem njegove države jačala je i Srpska crkva. Podigao je i obnovio veći broj manastira i crkava među kojima se izdvajaju Bogorodica Ljeviška, Gračanica, Kraljeva crkva u Studenici i njegova zadužbina Banjska. Zajedno sa velikim feudalnim posedima, crkvi je poklanjao i ljude (zemljoradnike i robove), koji su postajali „crkveni ljudi”.[8]

Zbog svojih zasluga za crkvu je kanonizovan dve i po godine nakon smrti i proglašen Svetim kraljem[3], a njegovo žitije je napisao njegov saradnik i kasniji arhiepiskop srpski Danilo II (13241337)[3].

Posle njegove smrti je došlo do građanskog rata[6].

Other Languages