Educatzione

Nùgoro-Istemma.png
Articulu in nugoresu
Nùgoro-Istemma.png

Tzentru finlandesu pro s'educatzione e sa salude de sos mannos.

Sa educatzione est s'attividade, chi sas curturas poden cambiare in su tempus, chi est pro s'isvilupu de sas connoschentzias e facultades sotziales e proprias de una pessone.

Picande in analisi sa radichina etimologica, su faveddu benit dae su latinu educĕre (est a narrer "bocare a campu" o "bocare a fora su chi bi at in intro"), paragula cumposta dae ē- ("dae", "foras dae") e dūcĕre ("jucher", "ghiare", "battire"). Sicunda de atteros, benit dae s'atteru verbu latinu educare ("pesare" in su sentidu de imparare a unu pitzinnu comente si depet istare in su mundu).

Sa paragula de "educatzione" a s'ispissu si ponet a pare chin cussa de "imparu", mancari chi s'urtima cherjat inditare una tecnica chi punnat a "trasmitter" sapidorìa. Mancari chi sas istrategias istitutzionales podan esser parte de unu prozettu educativu, su significu de "educatzione" est prus largu e bolet narrer, prusaprestu, a nde bocare a fora una calidade o cumpetentzia chi galu non tenet manera de si esprimer a massimu.

Eppuru, mancari chi s'etimologia niet su beru, bi at galu cunfusione meda a pizu de sa paragula. In medas curturas, "educada" est una pessone chi sichit normas sotziales (péri non iscrittas) de manera curreta; in atteras, comente in cussa anglosassone, narrer education est su matessi de boler narrer "imparu". Su chi est tzertu, de cada manera, est chi sos duos significos (unu chi pertoccat una pessone ischìa e s'atteru chi pertoccat su cumportamentu chi tenet) sun a curtzu meda, mancari chi non si los depat cunfunder.

Bi at tres tipos de educatzione: cussa formale, cussa non formale e cussa informale. Su primu campu de su ischire chi at istudiàu sos problemas a pizu de s'educatzione fit sa pedagogia, chi zirat in tundu de s'educatzione de sos piseddos. Pac'ora est naschia sa dissiplina de sas issentzias de s'educatzione e de sa formatzione, chi pertoccan fintzas s'edade a mannu, fachènde de sa paragula "formatzione" su matessi de "educatzione".

Other Languages
Afrikaans: Onderwys
Alemannisch: Bildung
አማርኛ: ትምህርት
aragonés: Educación
العربية: تعليم
অসমীয়া: শিক্ষা
asturianu: Educación
azərbaycanca: Təhsil
تۆرکجه: تحصیل
башҡортса: Мәғариф
žemaitėška: Švėitėms
беларуская: Адукацыя
беларуская (тарашкевіца)‎: Адукацыя
български: Образование
भोजपुरी: शिक्षा
বাংলা: শিক্ষা
བོད་ཡིག: སློབ་གསོ།
brezhoneg: Deskadurezh
bosanski: Obrazovanje
буряад: Болбосорол
català: Educació
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Gáu-ṳ̆k
нохчийн: Дешар
Cebuano: Edukasyon
کوردی: پەروەردە
corsu: Educazioni
čeština: Vzdělávání
Чӑвашла: Вĕрентÿ
Cymraeg: Addysg
dansk: Uddannelse
Deutsch: Ausbildung
Ελληνικά: Εκπαίδευση
English: Education
Esperanto: Eduko
español: Educación
eesti: Haridus
euskara: Hezkuntza
estremeñu: Educación
suomi: Koulutus
Võro: Koolitus
føroyskt: Útbúgving
français: Éducation
furlan: Educazion
Frysk: Underwiis
Gaeilge: Oideachas
Gàidhlig: Foghlam
galego: Educación
Gaelg: Edjaghys
客家語/Hak-kâ-ngî: Kau-yuk
עברית: חינוך
हिन्दी: शिक्षा
Fiji Hindi: Parrhai
hrvatski: Obrazovanje
Kreyòl ayisyen: Edikasyon timoun
magyar: Oktatás
հայերեն: Կրթություն
interlingua: Education
Bahasa Indonesia: Pendidikan
Ilokano: Edukasion
íslenska: Menntun
italiano: Educazione
ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ/inuktitut: ᐃᓕᓐᓂᐊᖅᑐᓕᕆᓂᖅ
日本語: 教育
Patois: Edikieshan
Basa Jawa: Pandhidhikan
ქართული: განათლება
қазақша: Білім беру
kalaallisut: Ilinniartitaaneq
ភាសាខ្មែរ: ការអប់រំ
ಕನ್ನಡ: ಶಿಕ್ಷಣ
한국어: 교육
къарачай-малкъар: Окъуу
kurdî: Perwerde
Кыргызча: Билим берүү
Latina: Educatio
Lëtzebuergesch: Educatioun
Limburgs: Óngerwies
lietuvių: Švietimas
latviešu: Izglītība
Basa Banyumasan: Pendidikan
Malagasy: Fanabeazana
македонски: Образование
монгол: Боловсрол
मराठी: शिक्षण
Bahasa Melayu: Pendidikan
Mirandés: Eiducaçon
မြန်မာဘာသာ: ပညာရေး
Napulitano: Aducazzione
नेपाली: शिक्षा
नेपाल भाषा: शिक्षा
Nederlands: Onderwijs
norsk nynorsk: Utdanning
norsk: Utdannelse
Novial: Edukatione
Nouormand: Êducâtion
occitan: Educacion
Livvinkarjala: Opastus
Ирон: Ахуырад
ਪੰਜਾਬੀ: ਸਿੱਖਿਆ
Kapampangan: Educación
Picard: Éducacion
polski: Edukacja
Piemontèis: Educassion
پنجابی: پڑھائی
پښتو: زده کړه
português: Educação
Runa Simi: Yachachiy
română: Educație
русский: Образование
русиньскый: Ошколованя
саха тыла: Үөрэҕирии
ᱥᱟᱱᱛᱟᱲᱤ: ᱥᱮᱪᱮᱫ
sicilianu: Aducazzioni
Scots: Eddication
سنڌي: تعليم
davvisámegiella: Skuvlejupmi
srpskohrvatski / српскохрватски: Obrazovanje
Simple English: Education
slovenčina: Vzdelávanie
slovenščina: Izobraževanje
Soomaaliga: Waxbarasho
shqip: Arsimi
српски / srpski: Образовање
Basa Sunda: Atikan
svenska: Utbildning
Kiswahili: Malezi
தமிழ்: கல்வி
తెలుగు: విద్య
тоҷикӣ: Маориф
ትግርኛ: ትምህርቲ
Türkmençe: Bilim (okuw)
Tagalog: Edukasyon
Tok Pisin: Edukesen
Türkçe: Eğitim
Xitsonga: Dyondzo
татарча/tatarça: Мәгариф
українська: Освіта
اردو: تعلیم
oʻzbekcha/ўзбекча: Taʻlim
vèneto: Educasion
vepsän kel’: Openduz
Tiếng Việt: Giáo dục
Volapük: Dugäl
Winaray: Pag-aram
吴语: 教育
isiXhosa: Imfundo
ייִדיש: חינוך
Vahcuengh: Gyauyuz
中文: 教育
Bân-lâm-gú: Kàu-io̍k
粵語: 教育
isiZulu: Imfundo