Lènga 'nglese

Segui progetto.png
'nglese (english)
Ccrejate da:]]!
Anglospeak.png
Distribuzzione sciugrafeche de lle 'nglise.
Portale:Portale'Ndruche 'u Portale:Lènghe artificiale
Pilcrow.svgSta pàgene pò essere ca tène carattere Unicode.
EN (ISO 639-1)

'U 'nglese (nome native English, IPA: ) ète 'na lènga indoeuropèe appartenènde ad 'u rame occidendale de lle lènghe germaneche, 'nzieme a ll'olannese, a ll'ìrte e vasce tedesche, ad 'u fiamminghe e ad 'u frisone. Tène angore 'na evidende parendèle ccu 'u sassone continendale (dialètte d'u vasce tedesche).

Le 'nglise tène 'na posiziune assaje particulare, no sule respette a lle lènge germaneche, me pure a lle 'nderne d'u gruppe lènguisteche indoeuropèe: ha assaje semblifecate e cangiate 'a proprije strutture ccu sse avvicine oramaje a 'na lènga isolande cchiù ca a 'na lènga flessive. Da 'u punde de viste d'u vocabbolarie, inoltre, condène assaje termine ca non ge tènene n'origgene germaneche, quacche termine ète state ppegghiate da 'u frangese ed ète verosimilmènde 'a lènga cchiù apirte ad 'a trasùte de nuève vocabbole de origgene straniere.

Jndr'ô curse d'u XX sèchele le 'nglise ète devendate 'a lènga franghe pe' accellenze, menànne a tèrre 'a supremazie ca stàve d'apprìme d'u frangese ca a sove vôte avève pigghiate 'u puèste d'u latine pe' raggione de comunecazziúne deplomateche e sciendìfeche. Ète ôsce pure 'nu strumènde pe' 'a comunecazziúne 'mbrà etnie senze niscune cullegamènde culturale, sciendìfeche o polìteche (no senze criteche)[1].

Se calcule ca le parlande 'nglise cumme lènga madre (English as a native language, ENL) sijane cirche 350 miglione, le parlande de English as a second language (ESL), cioè 'nziccate ad 'a lènga naziunale o native, cirche 300 miglione, le parlande de English as a foreign language (EFL), cioè cumme 'na lènga canosciute a scole me no jndr'â ll'ause jndr'ô proprije paise, cirche 100 miglione. 'U numere de lle crestiáne ca non g'ausane le 'nglise cumme lènga madre supere accussì quidde de lle crestiáne ca parlane 'a lènga d'a nascite.

Canoscenze d'a lènga 'nglise jndr'â Europe.

Distribuzzione sciugrafeche

Le 'nglise ète ausate cumme lènga madre (ufficiale o de fatte) jndr'â lle seguende pajèsere:

  • jndr'â Europe
    • jndr'â lle Isole bretànneche:
      • Isole d'u Canale (Isole Anglo Normanne) ('nzieme ad 'u frangese)
      • Galles ('nzieme ad 'u Gallese)
      • Inghiltèrre
      • Irlanne d'u nord
      • Repubbleche d'Irlanne ('nzieme a ll'irlannese)
      • Isole de Man ('nzieme ad 'u gaeliche mannese)
      • Scozie ('nzieme ad 'u gaeliche scozzese)
    • a Malta ('nzieme ad 'u maltese e ad 'u tagliáne)
    • a Gibilterre ('nzieme ad 'ô spagnole)
    • a Cipro ('nzieme ad 'u greche)
  • jndr'â Oceanie e jndr'ô Pacifeche:
    • Australie ('nzieme a lle aboriggene e a lènghe purtate ccu l'immigrazione, cioè cenise, vietnamite, etc.)
    • Nuève Zelanne ('nzieme ad 'u maori)
  • jndr'â Africa:
    • Libbèrie ('nzieme a lènghe d'u gruppe Niger-Congo)
    • Sudafriche ('nzieme a ll'afrikaans e a Lènghe bantu e Khoisan)
  • jndr'â lle Americhe e jndr'â ll'Atlandiche:
    • Anguilla
    • Antigua e Barbuda
    • Ascensione
    • Bahamas
    • Barbados
    • Belize
    • Bermuda
    • Canada ('nzieme ad 'u frangese, pure ce quiste urteme ète parlate jindre 'na mesure minoritarije)
    • Dominica
    • Cile
    • Isole Falkland
    • Isole Vergene americane e bretànneche
    • Giamaica
    • Grenada
    • Guyana
    • Montserrat
    • Saint Kitts e Nevis
    • Sand'Elene
    • Sande Lucije (state) ('nzieme ad 'u creole)
    • Saint Vincent e Grenadine
    • [1])
    • Trinidad e Tobago

Ète ausate cumme lènga ufficiale jindre: Botswana, Camerun, Isole Cook, Figi, Filippine, Gambia, Ghana, Hong Kong, Indie, Kenya, Kiribati, Lesotho, Malawi, Malta, Mauritius, Namibie, Nauru, Nigerie, Pakistan, Palau, Papua Nuève Guinee, Puèrte Rico, Samoa Occidentali, Seychelles, Sierre Lione, Singapore, Isole Salomone, Tuvalu, Swaziland, Tanzanie, Uganda, Vanuatu, Zambie e Zimbabwe.

Se stè ccu afferme ccu granne diffusione a levèlle turisteche e commerciale jindre: Sardegna, Sicilia, Corsica, Madera, Isole Azzorre, Isole Canarie e Isole Baleari.

Le 'Nglise se stè ccu afferme de fatte cumme ô standard pe' 'a comunecazziúne sciendìfeche ad ìrte e ìrtisseme levèlle, vennènne ausanne cumme lènga preferenziale pe' le cange de 'mbormazziune tecneche/sciendìfeche 'mbrà crestiáne de lènghe madre defferènde e specialmènde cumme lènga obblegatorije pe' 'a pubblecazione de condrebbùte jndr'â lle prengepále sciurnale sciendìfeche de qualsiase vanne e pe' le relazione jndr'â lle congresse 'ndernazionale.

Note

  1. Quidde ca critecane l'ause "'ndernazionale" d'a lènga 'nglise sonde, pe' 'a cchiù granna vanne, crestiáne favorevole 'nvece a ll'ause de lle accussidìtte lènghe ausiliarie 'ndernazionale, pe' 'a cchiù granna vanne esperandiste.

Bibbliografije

  • Fausto Cercignani. Shakespeare's Works and Elizabethan Pronunciation, Oxford, Clarendon Press, 1981.
  • Dobson, E. J. English Pronunciation 1500-1700, 2 ed. 2 vols, Oxford, Clarendon Press, 1968.
  • (EN) Bryan Garner, Dictionary of Modern Legal Usage, Oxford, Oxford University Press.
  • Maria Fraddosio, ELS: English for Law Students, Napoli, Edizioni Giuridiche Simone, 2004.
  • Barbieri G. – Codeluppi L., How to Tackle Readings in Business and Economics , Milano, LED Edizioni Universitarie, 1993, ISBN 88-7916-033-8
  • Derouaux A.C., Guidebook to Translating from Italian into English, Milano, LED Edizioni Universitarie, 1991, ISBN 88-7916-001-X
  • Roach, Peter (2004). British English: Received Pronunciation . Journal of the International Phonetic Association 34 (2): 239–245. 10.1017/S0025100304001768.

'Ndruche pure

  • Pronunge de lle 'nglise
  • Pronunge d'u th 'nglise
  • Trasparenze fonologgeche
  • Pronunge tagliáne d'a lènga 'nglise
  • Wikspeak
  • Frase ipoteteche 'nglise
  • Aggettive dimostrative (lènga 'nglise)
  • 'Nglise jndr'à lle 'mbormateche

Otre prugette

  • Collabora a Wikibooks Wikibooks tène testi o manuali su l'inglese
  • Collabora a Commons Wikimedia Commons tène file multimediali su Lènga 'nglese
  • Collegaminde fore a Uicchipèdie

    Dizziunarie

    Pronunge

    Bandiere de ll'Aunìone EuropèeLènghe Ufficiali d'a Repubbleche SudafricaneBandiere de ll'Aunìone Europèe
    afrikaans | 'nglise | ndebele | sesotho d'u nord | sesotho
    tswana | swati | tsonga | venda | xhosa | zulu
    Other Languages
    адыгабзэ: Инджылызыбзэ
    Afrikaans: Engels
    Akan: English
    Alemannisch: Englische Sprache
    አማርኛ: እንግሊዝኛ
    aragonés: Idioma anglés
    مصرى: انجليزى
    অসমীয়া: ইংৰাজী ভাষা
    asturianu: Idioma inglés
    Aymar aru: Inlish aru
    azərbaycanca: İngilis dili
    башҡортса: Инглиз теле
    žemaitėška: Onglu kalba
    Bikol Central: Tataramon na Ingles
    беларуская: Англійская мова
    беларуская (тарашкевіца)‎: Ангельская мова
    български: Английски език
    भोजपुरी: अंगरेजी
    bamanankan: Angilɛkan
    বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী: ইংরেজি ঠার
    brezhoneg: Saozneg
    bosanski: Engleski jezik
    ᨅᨔ ᨕᨘᨁᨗ: ᨅᨔ ᨕᨗᨋᨗᨔᨗ
    буряад: Англи хэлэн
    català: Anglès
    Chavacano de Zamboanga: Lengua Inglés
    Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Ĭng-ngṳ̄
    Cebuano: Iningles
    Nēhiyawēwin / ᓀᐦᐃᔭᐍᐏᐣ: ᐧᐁᒥᔥᑎᑯᔒᐤ ᐊᔨᒧᐧᐃᓐ
    qırımtatarca: İngliz tili
    čeština: Angličtina
    kaszëbsczi: Anielsczi jãzëk
    словѣньскъ / ⰔⰎⰑⰂⰡⰐⰠⰔⰍⰟ: Англїискъ ѩꙁꙑкъ
    Cymraeg: Saesneg
    Zazaki: İngılızki
    dolnoserbski: Engelšćina
    ދިވެހިބަސް: އިނގިރޭސި
    ཇོང་ཁ: ཨིང་ལིཤ
    eʋegbe: Eŋlisigbe
    Ελληνικά: Αγγλική γλώσσα
    emiliàn e rumagnòl: Inglés
    Esperanto: Angla lingvo
    español: Idioma inglés
    euskara: Ingeles
    estremeñu: Luenga ingresa
    Na Vosa Vakaviti: Vosa Vakavalagi
    føroyskt: Enskt mál
    français: Anglais
    arpetan: Anglès
    Nordfriisk: Ingelsk spriak
    Frysk: Ingelsk
    Gaeilge: An Béarla
    贛語: 英語
    kriyòl gwiyannen: Annglé
    Gàidhlig: Beurla
    Avañe'ẽ: Ingleñe'ẽ
    गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni: Inglez
    Gaelg: Baarle
    Hausa: Turanci
    客家語/Hak-kâ-ngî: Yîn-ngî
    עברית: אנגלית
    Fiji Hindi: English bhasa
    hrvatski: Engleski jezik
    hornjoserbsce: Jendźelšćina
    Kreyòl ayisyen: Lang angle
    magyar: Angol nyelv
    հայերեն: Անգլերեն
    Արեւմտահայերէն: Անգլերէն
    interlingua: Lingua anglese
    Bahasa Indonesia: Bahasa Inggris
    Interlingue: Anglesi
    ГӀалгӀай: Ингалсий мотт
    íslenska: Enska
    italiano: Lingua inglese
    ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ/inuktitut: ᖃᓪᓗᓈᑎᑐᑦ
    日本語: 英語
    Patois: Ingglish
    la .lojban.: glibau
    Qaraqalpaqsha: Ingliz tili
    Taqbaylit: Taglizit
    Адыгэбзэ: Инджылыбзэ
    Kongo: Kingelezi
    қазақша: Ағылшын тілі
    kalaallisut: Tuluttut
    ភាសាខ្មែរ: ភាសាអង់គ្លេស
    ಕನ್ನಡ: ಆಂಗ್ಲ
    한국어: 영어
    Перем Коми: Инглиш кыв
    къарачай-малкъар: Ингилиз тил
    कॉशुर / کٲشُر: اَنٖگرَیزی زَبانَ
    Ripoarisch: Änglische Sproch
    kernowek: Sowsnek
    Кыргызча: Англис тили
    Lëtzebuergesch: Englesch
    Lingua Franca Nova: Engles (lingua)
    Limburgs: Ingels
    lumbaart: Lengua inglesa
    lingála: Lingɛlɛ́sa
    لۊری شومالی: زڤوݩ اْنڳلٛیسی
    lietuvių: Anglų kalba
    latviešu: Angļu valoda
    Basa Banyumasan: Basa Inggris
    мокшень: Англань кяль
    Malagasy: Fiteny anglisy
    олык марий: Англичан йылме
    Māori: Reo Pākehā
    Minangkabau: Bahaso Inggirih
    македонски: Англиски јазик
    монгол: Англи хэл
    кырык мары: Англ йӹлмӹ
    Bahasa Melayu: Bahasa Inggeris
    Mirandés: Léngua anglesa
    مازِرونی: اینگلیسی زبون
    Dorerin Naoero: Dorerin Iburubur
    Napulitano: Lengua ngrese
    Plattdüütsch: Engelsche Spraak
    Nedersaksies: Engels
    नेपाल भाषा: अंग्रेजी भाषा
    Oshiwambo: English
    Nederlands: Engels
    norsk nynorsk: Engelsk
    norsk: Engelsk
    Novial: Anglum
    Nouormand: Angliais
    Sesotho sa Leboa: Seisimane
    Diné bizaad: Bilagáana bizaad
    Chi-Chewa: Chingerezi
    occitan: Anglés
    Livvinkarjala: Anglien kieli
    Pangasinan: Salitan Ingles
    Kapampangan: Amanung Ingles
    Papiamentu: Ingles
    Picard: Inglé
    Norfuk / Pitkern: Inglish
    Piemontèis: Lenga anglèisa
    پنجابی: انگریزی
    پښتو: انګلیسي
    português: Língua inglesa
    Runa Simi: Inlish simi
    rumantsch: Lingua englaisa
    română: Limba engleză
    armãneashti: Limba anglicheascã
    русиньскый: Анґліцькый язык
    Kinyarwanda: Icyongereza
    संस्कृतम्: आङ्ग्लभाषा
    саха тыла: Ааҥыл тыла
    ᱥᱟᱱᱛᱟᱲᱤ: ᱤᱝᱞᱤᱥ ᱯᱟᱹᱨᱥᱤ
    sicilianu: Lingua ngrisa
    davvisámegiella: Eaŋgalsgiella
    Sängö: Anglëe
    srpskohrvatski / српскохрватски: Engleski jezik
    ၽႃႇသႃႇတႆး : လိၵ်ႈဢင်းၵိတ်ႉ
    Simple English: English language
    slovenčina: Angličtina
    slovenščina: Angleščina
    Gagana Samoa: Fa'aperetania
    chiShona: Chirungu
    Soomaaliga: Af-Ingiriisi
    српски / srpski: Енглески језик
    Sranantongo: Ingristongo
    SiSwati: SíNgísi
    Sesotho: Senyesemane
    svenska: Engelska
    Kiswahili: Kiingereza
    ślůnski: Angelsko godka
    தமிழ்: ஆங்கிலம்
    తెలుగు: ఆంగ్ల భాష
    Türkmençe: Iňlis dili
    Tagalog: Wikang Ingles
    Setswana: Sekgoga
    Tok Pisin: Tokples Inglis
    Türkçe: İngilizce
    Xitsonga: Xinghezi
    татарча/tatarça: Инглиз теле
    Twi: English
    reo tahiti: Reo Paratāne
    тыва дыл: Англи дыл
    удмурт: Англи кыл
    ئۇيغۇرچە / Uyghurche: ئىنگلىز تىلى
    українська: Англійська мова
    oʻzbekcha/ўзбекча: Ingliz tili
    Tshivenda: English
    vepsän kel’: Anglijan kel'
    Tiếng Việt: Tiếng Anh
    West-Vlams: Iengels
    Volapük: Linglänapük
    Winaray: Ininglis
    吴语: 英语
    isiXhosa: IsiNgesi
    მარგალური: ინგლისური ნინა
    ייִדיש: ענגליש
    Vahcuengh: Vah Yinghgoz
    Zeêuws: Iengels
    中文: 英语
    文言: 英語
    Bân-lâm-gú: Eng-gí
    粵語: 英文
    isiZulu: IsiNgisi