Uran (pierwiastek)

Uran
protaktyn ← uran → neptun
Wygląd
srebrzystobiały
Uran
Widmo emisyjne uranu
Widmo emisyjne uranu
Ogólne informacje
Nazwa, symbol, l.a.uran, U, 92
(łac. uranium)
Grupa, okres, blok–, 7, f
Stopień utlenieniaIII, IV, V, VI[3]
Właściwości metaliczneaktynowiec
Właściwości tlenkówsłabo zasadowe
Masa atomowa238,02891(3)[a][4] u
Stan skupieniastały
Gęstość19 050 kg/m³
Temperatura topnienia1135 °C[1]
Temperatura wrzenia4131 °C[1]
Numer CAS7440-61-1
PubChem23989[5]
Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą
warunków normalnych (0 °C, 1013,25 hPa)

Uran (U, łac. uranium) – pierwiastek chemiczny z grupy aktynowców w układzie okresowym. Wśród pierwiastków występujących naturalnie na Ziemi ma największą liczbę atomową – 92 (nie licząc śladowych ilości 93
Np
i 94
Pu
)[6].

W uranie naturalnym występuje głównie słabo promieniotwórczy izotop 238
U
(około 99,3%), któremu towarzyszy 235
U
(około 0,7%) i ślady 234
U
. Jądra wszystkich izotopów uranu ulegają rozpadowi radioaktywnemu. Jądra izotopów 235
U
i 233
U
ulegają rozszczepieniu spontanicznemu, wymuszonemu rozszczepieniu jądra. Syntetyczny rozszczepialny izotop 233
U
otrzymuje się przez bombardowanie toru 232
Th
neutronami.

Inne języki
Afrikaans: Uraan
Alemannisch: Uran
አማርኛ: ዩራኒየም
العربية: يورانيوم
armãneashti: Uraniu
asturianu: Uraniu
azərbaycanca: Uranium
تۆرکجه: اورانیوم
Bân-lâm-gú: Uranium
беларуская (тарашкевіца)‎: Уран (хімічны элемэнт)
भोजपुरी: यूरेनियम
български: Уран (елемент)
བོད་ཡིག: ཡུ་རེ་ནིམ།
bosanski: Uranij
brezhoneg: Uraniom
català: Urani
Cebuano: Uranyo
čeština: Uran (prvek)
chiShona: Yurenyamu
corsu: Uraniu
Cymraeg: Wraniwm
dansk: Uran
Deutsch: Uran
Diné bizaad: Łeetsoh
eesti: Uraan
Ελληνικά: Ουράνιο
English: Uranium
español: Uranio
Esperanto: Uranio
euskara: Uranio
فارسی: اورانیم
Fiji Hindi: Uranium
føroyskt: Uran
français: Uranium
Frysk: Uranium
furlan: Urani
Gaeilge: Úráiniam
Gaelg: Uraanium
Gàidhlig: Uranium
galego: Uranio
ગુજરાતી: યુરેનિયમ
गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni: युरेनियम
客家語/Hak-kâ-ngî: Uranium
хальмг: Уранум
한국어: 우라늄
հայերեն: Ուրան (տարր)
हिन्दी: यूरेनियम
hrvatski: Uranij
Ido: Uranio
Bahasa Indonesia: Uranium
interlingua: Uranium
isiXhosa: I-uranium
íslenska: Úran
italiano: Uranio
עברית: אורניום
Basa Jawa: Uranium
Kabɩyɛ: Ʊranɩyɔm
Kiswahili: Urani
Kreyòl ayisyen: Iranyòm
кырык мары: Уран (элемент)
Ladino: Uranio
Latina: Uranium
Lëtzebuergesch: Uran
lietuvių: Uranas (chemija)
Ligure: Urannio
Limburgs: Uranium
Livvinkarjala: Uruanu
la .lojban.: jinmrvurani
lumbaart: Uranio
magyar: Urán
македонски: Ураниум
മലയാളം: യുറേനിയം
मराठी: युरेनियम
Bahasa Melayu: Uranium
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Iù (gĭng-sṳ̆k)
မြန်မာဘာသာ: ယူရေနီယမ်
Nederlands: Uranium
नेपाल भाषा: युर्यानियम
日本語: ウラン
Nordfriisk: Uraan
norsk: Uran
norsk nynorsk: Uran
occitan: Urani
ଓଡ଼ିଆ: ୟୁରାନିଅମ
oʻzbekcha/ўзбекча: Uran (kimyoviy unsur)
ਪੰਜਾਬੀ: ਯੂਰੇਨੀਅਮ
پنجابی: یورینیم
پښتو: يورانيم
Patois: Yuurieniom
Перем Коми: Уран (ӧтувтор)
Piemontèis: Urani
Plattdüütsch: Uran
português: Urânio
română: Uraniu
Runa Simi: Uranyu
саха тыла: Ураниум
संस्कृतम्: यूरेनियम
Scots: Uranium
Seeltersk: Uran
sicilianu: Uraniu
Simple English: Uranium
slovenčina: Urán (prvok)
slovenščina: Uran
کوردی: یورانیۆم
српски / srpski: Уранијум
srpskohrvatski / српскохрватски: Uranijum
Basa Sunda: Uranium
suomi: Uraani
svenska: Uran
Tagalog: Uranyo
татарча/tatarça: Уран (химик элемент)
తెలుగు: యురేనియం
ᏣᎳᎩ: ᏳᏪᏂᎥᎻ
Türkçe: Uranyum
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: ئۇران
vepsän kel’: Uran (himine element)
Tiếng Việt: Urani
文言:
Winaray: Uranyo
吴语:
ייִדיש: אוראניום
Yorùbá: Ùráníọ̀m
粵語:
中文: