Teokracja

Teokracja ( gr. theokratía, od theós – bóg, krátos – władza) – doktryna polityczna, według której władzę w państwie sprawuje kapłan lub kapłani i w której duchowni decydują o sprawach cywilnych i religijnych. Utrzymuje się wtedy, że sprawujący władzę w państwie są powoływani przez Boga lub bogów, którzy sprawują w nim rzeczywistą władzę. Celem władzy ziemskiej jest realizacja nadrzędnej woli, władzy boskiej i urzeczywistnienie uniwersalnych zasad ustanowionych przez Boga lub bogów.

Historia terminu

Pierwszy raz terminu teokracja użył Józef Flawiusz: „Jedni powierzyli władzę polityczną monarchiom, drudzy – oligarchiom, inni wreszcie ludowi. Nasz prawodawca Mojżesz jednak nie skłaniał się do żadnej z tych form rządzenia, ale wprowadził ustrój, jeśli posłużyć się takim sztucznym terminem, teokratyczny, składając w ręce Boga najwyższe zwierzchnictwo i władzę” (Przeciw Apionowi, II, 164, w przekładzie J. Radożyckiego).

Teokracja zrodziła się w starożytności. W Izraelu za czasów Mojżesza – w czasie wędrówki Izraelitów z niewoli egipskiej do Ziemi Obiecanej, szczególnie przy Górze Synaj, a kontynuowana była za czasów proroków i królów – Saul, Dawid, Salomon. Owa teokracja nie mogła zaistnieć bez pewnych podwalin historycznych. Okoliczności poprzedzające jej wprowadzenie opisano w Księdze Rodzaju [1].

W Egipcie, Grecji czy Rzymie epoki cesarskiej [2]. The Encyclopedia of Religion podaje, że słowem „teokracja” zaczęto „opisywać początkową fazę cywilizacji starożytnego Wschodu, okres, w którym religia była nierozerwalnie związana z państwem (...) powszechnie stosowane do najróżniejszych systemów, takich jak Egipt faraonów, starożytny Izrael, średniowieczne chrześcijaństwo, kalwinizm, islam czy buddyzm tybetański”.

(19) Teraz posłuchaj rady, jaką ci daję, a Bóg niechaj będzie z tobą: Sam bądź przedstawicielem swego ludu przed Bogiem i przedstawiaj Bogu jego sprawy. (20) Pouczaj lud dokładnie o przepisach i prawach, i pouczaj go o drodze, jaką winien chodzić, i o uczynkach, jakie winien spełniać. (21) A wyszukaj sobie z całego ludu dzielnych, bojących się Boga i nieprzekupnych mężów, którzy się brzydzą niesprawiedliwym zyskiem, i ustanów ich przełożonymi już to nad tysiącem, już to nad setką, już to nad pięćdziesiątką i nad dziesiątką, (22) aby mogli sądzić lud w każdym czasie. Ważniejsze sprawy winni tobie przedkładać, sprawy jednak mniejszej wagi sami winni załatwiać. Odciążysz się w ten sposób, gdyż z tobą poniosą ciężar. (23) Jeśli tak uczynisz, a Bóg cię do tego skłoni, podołasz, a także lud ten zadowolony powróci do siebie.

— Wj 18,19-23 Biblia Tysiąclecia
Inne języki
Afrikaans: Teokrasie
Alemannisch: Gottesstaat
العربية: ثيوقراطية
asturianu: Teocracia
azərbaycanca: Teokratiya
Bân-lâm-gú: Sîn-chú-chú-gī
беларуская: Тэакратыя
беларуская (тарашкевіца)‎: Тэакратыя
български: Теокрация
català: Teocràcia
čeština: Teokracie
Cymraeg: Theocrataeth
dansk: Teokrati
Deutsch: Theokratie
eesti: Teokraatia
Ελληνικά: Θεοκρατία
English: Theocracy
español: Teocracia
Esperanto: Teokratio
euskara: Teokrazia
føroyskt: Teokrati
français: Théocratie
Frysk: Teokrasy
galego: Teocracia
한국어: 신권 정치
हिन्दी: धर्मतंत्र
hrvatski: Teokracija
Bahasa Indonesia: Teokrasi
íslenska: Klerkaveldi
italiano: Teocrazia
עברית: תאוקרטיה
ქართული: თეოკრატია
қазақша: Теократия
Kreyòl ayisyen: Teokrasi
Кыргызча: Теократия
Latina: Theocratia
latviešu: Teokrātija
Lëtzebuergesch: Theokratie
lietuvių: Teokratija
magyar: Teokrácia
македонски: Теократија
მარგალური: თეოკრატია
Bahasa Melayu: Teokrasi
Mirandés: Teocracie
Nederlands: Theocratie
नेपाल भाषा: धर्मतन्त्र
日本語: 神権政治
нохчийн: Теократи
norsk: Teokrati
norsk nynorsk: Teokrati
occitan: Teocracia
oʻzbekcha/ўзбекча: Teokratiya
ਪੰਜਾਬੀ: ਧਰਮਰਾਜ
Patois: Tiyakrasi
português: Teocracia
română: Teocrație
русский: Теократия
Scots: Theocracy
sicilianu: Teocrazzìa
Simple English: Theocracy
slovenčina: Teokracia
slovenščina: Teokracija
српски / srpski: Теократија
srpskohrvatski / српскохрватски: Teokracija
suomi: Teokratia
svenska: Teokrati
Tagalog: Teokrasya
Türkçe: Teokrasi
українська: Теократія
Tiếng Việt: Thần quyền
Winaray: Teokrasyá
中文: 神權政治