Sterniczka afrykańska

Sterniczka afrykańska
Oxyura maccoa[1]
(Eyton, 1838)
Sterniczka afrykańska
Systematyka
Domenaeukarionty
Królestwozwierzęta
Typstrunowce
Podtypkręgowce
Gromadaptaki
PodgromadaNeornithes
Infragromadaptaki neognatyczne
Rządblaszkodziobe
Rodzinakaczkowate
Podrodzinasterniczki
RodzajOxyura
Gatuneksterniczka afrykańska
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 NT pl.svg

Sterniczka afrykańska (Oxyura maccoa) – gatunek ptaka z rodziny kaczkowatych.Bliski zagrożenia.

Morfologia
Długość 46-51 cm, masa ciała samca 820 g (dla 1 osobnika), samic – 516–720 g. Sterniczka o charakterystycznym, pękatym kasztanowym tułowiu, krótkiej szyi, czarnej głowie, niebieskim wypukłym dziobie i czarnych nogach (samiec w szacie godowe). Samice oraz niektóre samce są bardzo ciemnobrązowe w upierzeniu, a samice mają także jasny pasek pod okiem i bledsze podgardle, co czyni głowę paskowaną. W locie skrzydła od góry są jednolicie czarne[3].
Zasięg występowania
Wschodnia Afryka od Erytrei na południe po północną Tanzanię oraz Południowa Afryka od Namibii i Zimbabwe po Prowincję Przylądkową Zachodnią (RPA)[4].
Pożywienie
Zjada nasiona roślin wodnych, np. Persicaria i rdestu. inną materię roślinną i wodne bezkręgowce[4], np. rureczniki Tubifex i rozwielitki. Nurkuje lub sonduje podłoże w poszukiwaniu pokarmu[5].
Ekologia i zachowanie
W sezonie lęgowym zamieszkuje tymczasowe lub stałe jeziora słodkowodne. Preferuje jeziora płytkie, obfite w pokarm i z nadbrzeżną roślinnością, niezbędną do założenia gniazda. Poza sezonem lęgowym zamieszkuje większe jeziora i słonawe laguny[5].
Rozród
Pary gniazdują pojedynczo lub w luźnych grupach maksymalnie 30 osobników na 100 ha. W okresie lęgowym samce bronią terytorium do 900 m², poza okresem lęgowym sterniczki afrykańskie są bardziej towarzyskie i tworzą stada liczące do 1000 osobników[4]. Samce są poligamiczne i mogą związać się z nawet ośmioma samicami naraz. Gniazdo buduje samica; jest to platforma z liści i łodyg z dostępnej w pobliżu roślinności – trzciny, pałki i ciborowatych. Jaja znajdują się od 8 do 23 cm nad powierzchnią wody. W zniesieniu od 2 do 9 jaj. Niekiedy inne samce składają jaja do gniazd obcych samic, co skutkuje większą liczbą jaj w gnieździe. Samica rozpoczyna wysiadywanie po zniesieniu całego lęgu; inkubacja trwa 25-27 dni. Powszechne jest pasożytnictwo: sterniczki afrykańskie niosą się w gniazdach innych sterniczek afrykańskich, drzewic dwubarwnych, kazarek egipskich, srebrzanki hotentockiej, hełmiatek czerwonookich i łysek czubatych[6].
  • przypisy

Przypisy

  1. Oxyura maccoa, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. Oxyura maccoa. Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.).
  3. Ian Sinclair; Phil Hockey; Warwick Tarboton; Peter Ryan: Birds of Southern Africa. 2011. 978-1-77007-927-4.
  4. a b c Carboneras, C. & Kirwan, G.M.: Maccoa Duck (Oxyura maccoa). W: del Hoyo, J., Elliott, A., Sargatal, J., Christie, D.A. & de Juana, E. (eds.). Handbook of the Birds of the World Alive [on-line]. 2016. [dostęp 14 marca 2016].
  5. a b Maccoa Duck Oxyura maccoa. BirdLife International. [dostęp 14 marca 2016].
  6. Oxyura maccoa (Maccoa duck). Biodiversity Explorer. [dostęp 14 marca 2016].
Inne języki