Stary Świat

Ten artykuł dotyczy geografii historycznej. Zobacz też: Stary Świat - kontynent ze świata Warhammera.
Stary Świat (kolor zielony)
Znany Europejczykom Stary Świat na XV-wiecznej mapie wenecjanina Fra Mauro

Stary Świat − określenie wprowadzone w Europie w okresie wielkich odkryć geograficznych dla kontynentów znanych Europejczykom bezpośrednio lub z relacji już od starożytności, czyli Europy, Azji i Afryki. Jego użycie związane było z odkryciem Ameryki, czyli Nowego Świata, do którego zaliczono później także Australię i Oceanię wraz z Antarktydą. Pojęcia Starego i Nowego Świata utrzymują się do dziś nie tylko w historii i geografii historycznej, ale także w biogeografii.

Stary Świat, mimo że nie był w całości poznany przez główne cywilizacje Europy i Azji (łacińską, grecką, arabską, indyjską, chińską i japońską), to jednak był mniej lub bardziej bezpośrednio połączony, a historia poszczególnych jego części wpływała od czasu do czasu na inne. Najbardziej spektakularne przejawy tego wpływu nastąpiły w wiekach IV–V, gdy Hunowie, odparci od chińskich granic cesarstwa Han, przynieśli zgubę cesarstwu rzymskiemu. Tysiąc lat później także z Chin dotarła do Europy czarna śmierć, zaś w XIII wieku ziemie od Japonii po Niemcy najeżdżali Mongołowie. W późniejszych wiekach europejski kolonializm objął duże obszary Azji i niemal całą Afrykę.

Na Stary Świat składa się największy ląd Ziemi (Eurazja) z Afryką oraz otaczające je wyspy. Tradycyjne nazwy trzech tworzących go kontynentów zostały wprowadzone przez starożytnych Greków. Stary Świat został pierwszy opisany i poznany, ale także wcześniej zaludniony. Tam także pojawiły się najstarsze cywilizacje świata, a liczba ludności trzech jego kontynentów jeszcze w XVII wieku stanowiła ponad 96% zaludnienia Ziemi[1]. Dziś Stary Świat wciąż zamieszkuje ok. 85% populacji ziemskiej.

W stosunku do Europy stosowany jest też termin „Stary Kontynent”.

Zobacz też

Inne języki
Afrikaans: Ou Wêreld
asturianu: Vieyu Mundu
azərbaycanca: Köhnə dünya
Bân-lâm-gú: Kū Tāi-lio̍k
беларуская: Стары Свет
беларуская (тарашкевіца)‎: Стары Сьвет
български: Стар свят
bosanski: Stari svijet
brezhoneg: Bed Kozh
català: Vell Món
čeština: Starý svět
Deutsch: Alte Welt
Ελληνικά: Παλαιός Κόσμος
English: Old World
español: Viejo Mundo
euskara: Mundu Zaharra
فارسی: بر قدیم
français: Ancien Monde
galego: Vello Mundo
한국어: 구세계
हिन्दी: पूर्वजगत
hrvatski: Stari svijet
Ilokano: Daan a Lubong
Bahasa Indonesia: Dunia Lama
íslenska: Gamli heimurinn
italiano: Vecchio Mondo
Latina: Mundus vetus
latviešu: Vecā pasaule
magyar: Óvilág
македонски: Стар Свет
മലയാളം: പഴയ ലോകം
Bahasa Melayu: Dunia Lama
Nederlands: Oude Wereld
日本語: 旧世界
norsk nynorsk: Den gamle verda
occitan: Mond Vièlh
oʻzbekcha/ўзбекча: Eski dunyo
پنجابی: پرانی دنیا
português: Velho Mundo
română: Lumea Veche
русский: Старый Свет
Scots: Auld Warld
Simple English: Old World
slovenčina: Starý svet
slovenščina: Stari svet
српски / srpski: Стари свет
srpskohrvatski / српскохрватски: Stari svijet
Tagalog: Lumang Mundo
Türkçe: Eski Dünya
українська: Старий світ
Tiếng Việt: Cựu Thế giới
中文: 旧大陆