Pawia

Ten artykuł dotyczy miasta we Włoszech. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Pawia
Pavia
Ilustracja
Kryty Most (wł. Ponte Coperto) na rzece Ticino
Herb
Herb
Państwo Włochy
RegionLombardia
ProwincjaPawia
GminaPawia
Powierzchnia62 km²
Wysokość77 m n.p.m.
Populacja (2004)
• liczba ludności
• gęstość

71074
1146,4 os./km²
Nr kierunkowy0382
Kod pocztowy27-100
Tablice rejestracyjnePV
Położenie na mapie Włoch
Mapa lokalizacyjna Włoch
Pawia
Pawia
Ziemia45°11′N 9°09′E/45°11′N 9°09′E/9,150000
Strona internetowa

Pawia (wł. Pavia, łac. Ticinum) – miasto i gmina we Włoszech (Lombardia), położone w zachodniej części Niziny Padańskiej nad rzeką Ticino, ok. 30 km na południe od Mediolanu[1]. Ośrodek administracyjny prowincji Pawia. Pawia liczy 71 tys. mieszkańców (2004). Rozwinięty przemysł metalurgiczny (hutnictwo żelaza), maszynowy, elektrotechniczny (produkcja maszyn do szycia) i metalowy. Nadto zakłady przemysłu chemicznego (fabryka włókien sztucznych), włókienniczego i spożywczego (produkcja wina). Węzeł komunikacyjny. Uniwersytet (założony w 1361). Ośrodek turystyczny.

Według danych na rok 2004 gminę zamieszkiwały 71 074 osoby, 1146,4 os./km².

Historia

W starożytności miasto nosiło nazwę Ticinum. Według Pliniusza Starszego założone przez dwa liguryjskie plemiona Laevitów i Mariców, zaś według Ptolemeusza przez celtyckich Insubrów. Około 220 p.n.e. zostało podbite przez Rzymian. Pawia leżała nad jednym z odgałęzień Via Aemilia. W 452 n.e. zniszczone przez wojska Attyli, a w 476 – przez Germanów pod wodzą Odoakra, który mścił się za pomoc udzieloną przez mieszkańców Flawiuszowi Orestesowi, ojcu ostatniego cesarza rzymskiego. Goci ufortyfikowali Pawię. Był to ich ostatni punkt oporu w walkach z Belizariuszem. Od VI w. pod panowaniem Longobardów, rozwinęło się w jedno z największych miast Italii. W latach 568-774 stolica Królestwa Longobardów. W 774 zdobyte przez Franków. W XI-XII wieku rywalizowało z Mediolanem. W XII w. niezależna komuna miejska. W czasie sporów Gibelinów i Gwelfów Pawia tradycyjnie popierała tych pierwszych. W 1359 przeszło w posiadanie wicehrabiów MediolanuViscontich. W 1361 dzięki staraniom Galeazzo II Viscontiego założono uniwersytet. Wkrótce rozwinęła się w znaczący ośrodek kulturalny i centrum polityczne Italii. W 1525 w pobliżu miasta rozegrała się bitwa, w której wojska cesarza Karola V wspierane przez mieszkańców Pawii i oddziały szwajcarskie rozbiły wojska francuskie pod wodzą króla Franciszka I. W kolejnych latach w rękach Hiszpanów (1535-1714) i Austriaków (1714-1859). W 1859 Pawia została włączona do Królestwa Sardynii, od 1861 jest w zjednoczonych Włoszech.

Inne języki
Afrikaans: Pavia
Alemannisch: Pavia
العربية: بافيا
asturianu: Pavía
Bân-lâm-gú: Pavia
беларуская: Павія
български: Павия
brezhoneg: Pavia
català: Pavia
čeština: Pavia
corsu: Pavia
dansk: Pavia
Deutsch: Pavia
eesti: Pavia
Ελληνικά: Παβία
English: Pavia
español: Pavía
Esperanto: Pavio
euskara: Pavia
فارسی: پاویا
français: Pavie
Gaeilge: Pavia
galego: Pavía
한국어: 파비아
Հայերեն: Պավիա
हिन्दी: पाविया
Bahasa Indonesia: Pavia
italiano: Pavia
עברית: פאביה
қазақша: Павия
Latina: Papia
latviešu: Pāvija
lietuvių: Pavija
lumbaart: Pavia
magyar: Pavia
Bahasa Melayu: Pavia
Nederlands: Pavia (stad)
日本語: パヴィーア
Napulitano: Pavia
norsk: Pavia
norsk nynorsk: Pavia
پنجابی: پاویہ
Piemontèis: Pavìa
português: Pavia
română: Pavia
Runa Simi: Pavia
русский: Павия
संस्कृतम्: पावीया
Scots: Pavia
sicilianu: Pavìa
Simple English: Pavia
slovenčina: Pavia
slovenščina: Pavia
ślůnski: Pavia
српски / srpski: Павија
srpskohrvatski / српскохрватски: Pavia
suomi: Pavia
svenska: Pavia
tarandíne: Pavia
татарча/tatarça: Павия
Türkçe: Pavia
Twi: Pavia
українська: Павія
اردو: پاویا
vèneto: Pavia
Tiếng Việt: Pavia
Volapük: Pavia
Winaray: Pavia
中文: 帕維亞