Oganesson

Oganesson
tennessine ← oganesson →
Ogólne informacje
Nazwa, symbol, l.a.oganesson, Og, 118
Grupa, okres, blok18, 7, p
Masa atomowa294 u

Oganesson[a] (Og) – niewystępujący naturalnie na Ziemi pierwiastek chemiczny z grupy transaktynowców o liczbie atomowej 118. Został otrzymany po raz pierwszy w 2002 roku w Zjednoczonym Instytucie Badań Jądrowych (JINR) w Dubnej w Rosji przez zespół rosyjskich i amerykańskich naukowców. Odkrycie zostało zatwierdzone przez IUPAC i IUPAP w 2015 roku, a w roku 2016 nowemu pierwiastkowi nadano nazwę oganesson[1][2]. Nazwa ta honoruje rosyjskiego fizyka jądrowego, Jurija Oganiesiana, który odegrał wiodącą rolę w odkryciu najcięższych pierwiastków układu okresowego i był kierownikiem zespołu, który dokonał syntezy oganessonu. Był to drugi (po seaborgu) przypadek nazwania pierwiastka na cześć osoby żyjącej[3].

Oganesson jest wysoce niestabilny. W latach 2002–2005 udało się uzyskać jedynie 3 lub 4 atomy izotopu 294
Og
[4] o czasie połowicznego rozpadu ocenianym na mniej niż 1 milisekunda. Nie pozwoliło to na eksperymentalne zbadanie jego właściwości chemicznych, jednak liczne są ich przewidywania na podstawie obliczeń teoretycznych. Jest on pierwszym sztucznym przedstawicielem 18 grupy układu okresowego, czyli gazów szlachetnych, i prawdopodobnie wykazuje największą spośród nich reaktywność chemiczną. W przeszłości sądzono, że oganesson w warunkach standardowych będzie gazem, jednak obecne przewidywania wskazują na stały stan skupienia w tych warunkach, wynikający z efektów relatywistycznych[5]. W układzie okresowym leży w bloku p, będąc ostatnim pierwiastkiem siódmego okresu. W chwili pierwszej syntezy oganesson miał najwyższą liczbę atomową i największą masę atomową spośród wszystkich znanych pierwiastków.

Inne języki
Afrikaans: Oganesson
Alemannisch: Ununoctium
አማርኛ: ኦጋነሦን
العربية: أوغانيسون
aragonés: Ununoctio
armãneashti: Ununoctiu
asturianu: Oganesón
azərbaycanca: Oqaneson
বাংলা: ওগানেসন
Bân-lâm-gú: Oganesson
беларуская: Аганесон
беларуская (тарашкевіца)‎: Аганэсон
български: Оганесон
bosanski: Oganeson
català: Oganessó
Чӑвашла: Оганесон
Cebuano: Oganesson
čeština: Oganesson
corsu: Oganessiu
Cymraeg: Oganesson
dansk: Oganesson
Deutsch: Oganesson
eesti: Oganessoon
Ελληνικά: Ογκανέσσιο
English: Oganesson
español: Oganesón
Esperanto: Oganesono
euskara: Oganeson
فارسی: اوگانسون
Fiji Hindi: Ununoctium
føroyskt: Ununoctium
français: Oganesson
Frysk: Ununoktium
furlan: Ununoctium
Gaeilge: Únúnoictiam
Gàidhlig: Oganesson
galego: Oganesson
贛語: Uuo
客家語/Hak-kâ-ngî: Oganesson
хальмг: Унуноктиум
한국어: 오가네손
հայերեն: Օգանեսոն
hrvatski: Oganeson
Bahasa Indonesia: Oganeson
interlingua: Oganesson
italiano: Oganesson
עברית: אוגאנסון
Kabɩyɛ: Ɔganɛsɔŋ
ქართული: უნუნოქტიუმი
қазақша: Унуноктий
кырык мары: Унуноктий
Latina: Oganesson
latviešu: Oganesons
Lëtzebuergesch: Oganesson
lietuvių: Oganesonas
Ligure: Ununoctio
Limburgs: Oganesson
magyar: Oganesszon
македонски: Оганесон
മലയാളം: ഓഗനെസൺ
Bahasa Melayu: Oganesson
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Oganesson
Nederlands: Oganesson
नेपाली: उनुनक्टियम
日本語: オガネソン
Nordfriisk: Oganessoon
norsk: Oganesson
norsk nynorsk: Oganesson
occitan: Oganesson
oʻzbekcha/ўзбекча: Ununoktiy
Plattdüütsch: Oganesson
português: Oganesson
română: Oganesson
Runa Simi: Ununoktiyu
русский: Оганесон
Scots: Oganesson
Seeltersk: Ununoctium
sicilianu: Ununoctiu
Simple English: Oganesson
slovenčina: Oganesón
slovenščina: Oganeson
Soomaaliga: Ununoktiyaam
српски / srpski: Оганесон
srpskohrvatski / српскохрватски: Oganeson
suomi: Oganesson
svenska: Oganesson
Tagalog: Oganeso
தமிழ்: ஒகனிசோன்
татарча/tatarça: Оганессон
Türkçe: Oganesson
українська: Оганесон
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: ئۇنۇنئوكتىي
vèneto: Ununoctio
vepsän kel’: Oganeson
Tiếng Việt: Oganesson
文言:
Winaray: Oganesson
Yorùbá: Ununoctium
粵語: Oganesson
中文: