Normanowie
English: Normans

Terytoria kontrolowane przez Normanów w XII wieku

Normanowie (łac. Northman, od języka starofrankijskiego: Nortmann „człowiek północy”[1]) – potomkowie zromanizowanych wikingów osiadłych w północnej części Królestwa Zachodnich Franków, od nich nazwanej Normandią

Historia

W dawnych kronikach terminu tego używano do określenia wszystkich Skandynawów, głównie wikingów wybierających się na łupieżcze rajdy. Cześć z nich osiedlała się na terytoriach które udało im się wciągnąć pod swoje zwierzchnictwo. Począwszy od X wieku znaczenie terminu Normanowie zostało praktycznie ograniczone do powstałej w Normandii silnej grupy feudalnych rycerzy rządzących tym państwem, będących potomkami wikingów, nawróconych na chrześcijaństwo i zasymilowanych z Francuzami. Normanowie w tym sensie stali się integralną częścią rycerstwa zachodniej Europy, osiągając wiele sukcesów w licznych podbojach. Do najbardziej znanych zalicza się zdobycie Anglii pod wodzą Wilhelma Zdobywcy w 1066 roku, zdobycie przez Roberta Guiscarda najpierw Sycylii, a potem także południowych Włoch, prowadzona przez Roberta Guiscarda wojna z Bizancjum, która doprowadziła do całkowitego wyparcia Bizantyjczyków z Włoch, oraz udział w pierwszej i trzeciej wyprawie krzyżowej silnych kontyngentów normańskich z Anglii, Normandii i Włoch. W Normandii, Anglii, Włoszech i Grecji rycerstwo normandzkie powoli wtopiło się w miejscową ludność, choć do dziś w tych krajach wiele rodów arystokratycznych wywodzi swoje początki od normańskich przodków. Na części greckich wysp do dziś funkcjonują parafie katolickie, a ich wierni nazywani są Frankami (greckie określenie Normanów). W zamieszkiwanym przez potomków Spartan okręgu Mani, wciąż widoczny jest dominujący wpływ średniowiecznej normańskiej architektury obronnej.

Inne języki
Alemannisch: Normannen
العربية: نورمان
aragonés: Normandos
asturianu: Normandos
azərbaycanca: Normanlar
تۆرکجه: نورمنلر
Bân-lâm-gú: Norman Lâng
беларуская: Нарманы
български: Нормани
bosanski: Normani
català: Normands
čeština: Normané
Cymraeg: Normaniaid
dansk: Normannere
Deutsch: Normannen
eesti: Normannid
Ελληνικά: Νορμανδοί
English: Normans
español: Normandos
Esperanto: Normandoj
euskara: Normandiar
فارسی: نورمن‌ها
français: Normands
furlan: Normans
Gaeilge: Normannaigh
galego: Normandos
한국어: 노르만인
հայերեն: Նորմաններ
हिन्दी: नॉर्मन
hrvatski: Normani
Bahasa Indonesia: Bangsa Norman
íslenska: Normannar
italiano: Normanni
עברית: נורמנים
ქართული: ნორმანები
қазақша: Нормандар
Кыргызча: Норманндар
Latina: Normanni
latviešu: Normāņi
lietuvių: Normanai
Lingua Franca Nova: Normande
lumbaart: Normands
magyar: Normannok
македонски: Нормани
മലയാളം: നോർമൻ (ജനത)
Malti: Normanni
მარგალური: ნორმანეფი
مصرى: نورمان
Bahasa Melayu: Orang Norman
Nederlands: Normandiërs
日本語: ノルマン人
norsk: Normannere
norsk nynorsk: Normannarar
Nouormand: Normaunds
oʻzbekcha/ўзбекча: Normannlar
português: Normandos
română: Normanzi
русиньскый: Нормане
русский: Норманны
sardu: Normannos
Scots: Normans
Seeltersk: Normandier
sicilianu: Nurmanni
slovenčina: Normani (Normandia)
slovenščina: Normani
српски / srpski: Нормани
srpskohrvatski / српскохрватски: Normani
suomi: Normannit
svenska: Normander
татарча/tatarça: Норманнар
Türkçe: Normanlar
українська: Нормани
اردو: نورمین
Tiếng Việt: Người Norman
粵語: 諾曼人
中文: 諾曼人