Książę Walii

Herb Księcia Walii
Flaga Walii

Książę Walii (ang. Prince of Wales; wal. Tywysog Cymru) – oficjalny tytuł przyznawany następcy tronu Wielkiej Brytanii. Drugi syn otrzymuje tytuł księcia Yorku.

Obecnym księciem Walii jest Karol, najstarszy syn królowej Elżbiety II, jego młodszy brat Andrzej jest księciem Yorku, zaś książę Edward, najmłodszy z rodzeństwa Earlem Wesseksu.

Pierwszym księciem Walii został w 1218 r. Llywelyn ab Iorwerth, król Gwynedd, po zjednoczeniu walijskich księstw.

W 1301 r. nadał ten tytuł swemu synowi – późniejszemu Edwardowi II – król Anglii, Edward I, aby podkreślić ostateczne powiązanie podbitej Walii z koroną angielską. Według legendy, król obiecał wtedy podbitym Walijczykom, że ich władcą będzie książę urodzony w Walii, który nie mówi słowa po angielsku. Jego obietnica została entuzjastycznie przyjęta przez mieszkańców, a Edward I dotrzymał jej w podstępny sposób – nadając ten tytuł swemu nowo narodzonemu synowi, który nie mówił jeszcze w ogóle. Ta legenda powstała najprawdopodobniej w XVI wieku, ale faktem jest, że Edward II urodził się w Caernarfon w Walii. Ku historycznej ścisłości należy jeszcze dodać, że jego pierwszym językiem była zapewne normandzka odmiana francuskiego, a nie angielski.

Książę Walii jest tradycyjnie tytułowany "Jego Królewska Wysokość" (ang. His Royal Highness). Żona księcia Walii przyjmuje tytuł księżnej Walii, jednak traci ona ten tytuł w przypadku rozwodu (doszło do zmian w przypadku księżniczki Diany, odbierając jej jedynie styl JKW, ale pozostawiając "Księżna Walii" ze względu na jej wysoką popularność). Tradycja ta została zmieniona z okazji ślubu obecnego księcia Walii, księcia Karola i Camilli Bowles, która otrzymała tytuł "księżnej Kornwalii" pod presją znacznej części opinii publicznej, uważającej Dianę za "jedyną i prawdziwą" księżną Walii.

Herbem księcia Walii jest herb królewski Zjednoczonego Królestwa z nałożonym srebrnym kołnierzem turniejowym. Od XIX w. bywa umieszczany dodatkowo w tarczy sercowej mały ukoronowany herb księstwa Walii. Godłem księcia Walii są trzy pióra strusie z nasuniętą koroną, związane wstęgą z dewizą. Dewizą księcia Walii jest Ich Dien (z niem. "służę") – przyjęta przez Czarnego Księcia od umierającego króla Czech, w bitwie pod Crécy w 1346 r.

Dodatkowymi tytułami księcia Walii są jako następca tronu Anglii: książę Kornwalii i hrabia Chester, a jako następca tronu Szkocji: książę Rothesay, hrabia Carrick, baron Renfrew i lord Wysp.

Niezależni książęta walijscy

# Imię Urodzony Zmarł Czas rządów Rodzice
1 Llywelyn ab Iorwerth LlywelynFawr.jpg ok. 1173
11 kwietnia 1240
Aberconwy
1218-1240 Iorwerth Drwyndwn
Marared ferch Madog
2 Dafyff ab Llywelyn ok. 1208
25 lutego 1246
Aber
1240-1246 Llywelyn ab Iorwerth
Joanna FitzRoy
3 Llywelyn ab Gruffydd ok. 1223
11 grudnia 1282
1246-1282 Gruffydd ap Llywelyn
Senena
4 Dafydd III ab Gruffydd ok. 1235
3 października 1283
1282-1283 Gruffydd ap Llywelyn
Senena
5 Madoc ???
???
1294-1295 Llywelyn ap Maredudd
???
6 Owain III Lawgoch ok. 1330
lipiec 1378
1372-1378 Thomas ap Rhodi
7 Owain IV Glyndwr Owain Glyndŵr at Cardiff City Hall.jpg 1359
ok. 1416
1400-1415 Gruffydd Fychan II
Elen ferch Thomas ap Llywelyn
Inne języki
Afrikaans: Prins van Wallis
Ænglisc: Wēala Þēoden
العربية: أمراء ويلز
Bân-lâm-gú: Wales ê Thâu-lâng
беларуская: Прынц Уэльскі
български: Принц на Уелс
bosanski: Princ od Velsa
čeština: Princ z Walesu
Cymraeg: Tywysog Cymru
français: Prince de Galles
客家語/Hak-kâ-ngî: Wales Chhîn-vòng
한국어: 웨일스 공
hrvatski: Princ od Walesa
Bahasa Indonesia: Pangeran Wales
Basa Jawa: Pangéran Wales
latviešu: Velsas princis
Bahasa Melayu: Putera Wales
မြန်မာဘာသာ: ဝေလမင်းသား
Nederlands: Prins van Wales
português: Príncipe de Gales
română: Prinț de Wales
Simple English: Prince of Wales
slovenčina: Princ z Walesu
српски / srpski: Принц од Велса
srpskohrvatski / српскохрватски: Princ od Walesa
Türkçe: Galler Prensi
українська: Принц Уельський
Tiếng Việt: Thân vương xứ Wales