Jerozolima

Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: inne znaczenia.
Na tę stronę wskazuje przekierowanie z „Jeruzalem”. Zobacz też: osada Jeruzalem w województwie pomorskim.
Jerozolima
ירושלים / اورشليم
القدس
Ilustracja
HerbFlaga
HerbFlaga
Państwo Izrael
DystryktIzrael Dystrykt Jerozolimy
BurmistrzNir Barkat[1]
Powierzchnia123 km²
Wysokość580 m n.p.m.
Populacja (2012)
• liczba ludności
• gęstość

ok. 800 000:
  • 371 844 Palestyna (państwo)
  • ok. 400 000 Izrael[2][3]
    6372 os./km²
Nr kierunkowy02
Kod pocztowy91 008
Położenie na mapie Izraela
Mapa lokalizacyjna Izraela
Jerozolima
Jerozolima
Ziemia31°46′43″N 35°13′46″E/31°46′43″N 35°13′46″E/35,229444
Strona internetowa
Portal Portal Izrael

Jerozolima (hebr. ירושלים, trl. Yerushalayim, trb. Jeruszalajim; arab. القدس, trl. Al-Quds, trb. Al-Kuds oraz اورشليم trl. Ūrushalīm, trb. Uruszalim, łac. Hierosolyma, Aelia Capitolina – zobacz też: nazwy Jerozolimy) – największe miasto Izraela, stolica administracyjna Dystryktu Jerozolimy i stolica państwa Izraela[4] (według izraelskiego prawa)[5]. Znajduje się tutaj oficjalna siedziba prezydenta, większość urzędów państwowych, Sąd Najwyższy, parlament i inne.

Organizacja Narodów Zjednoczonych i większość państw nie uznają Jerozolimy jako stolicy Izraela, pozostawiając tę kwestię sporną do wyjaśnienia podczas przyszłych negocjacji izraelsko-palestyńskich. Autonomia Palestyńska planuje utworzenie we Wschodniej Jerozolimie stolicy swojego państwa. Większość z państw nie ma ambasady w Jerozolimie[6]; a swoje ambasady posiada w Tel Awiwie.

W grudniu 2017 Prezydent Donald Trump oficjalnie uznał Jerozolimę za stolicę Izraela i wydał Departamentowi Stanu polecenie rozpoczęcia procedury przenoszenia amerykańskiej ambasady do tego miasta, na mocy uchwalonej w 1995 ustawy o ambasadzie w Jerozolimie[7][8][9]. W tym samym miesiącu taką samą decyzję ogłosił prezydent Gwatemali Jimmy Morales[10].

Jest to największe miasto w kraju pod względem powierzchni (123 km²) i ludności (733 300 mieszkańców)[11]. Leży wśród gór Judei, rozciągających się pomiędzy Morzem Śródziemnym a Morzem Martwym. Miasto posiada długowiekową historię i stanowi centralny punkt dla judaizmu, chrześcijaństwa oraz ważny punkt dla islamu.

Współczesne miasto powstało wokół Starego Miasta. Nowoczesne żydowskie dzielnice rozciągają się w kierunku zachodnim, w stronę aglomeracji Gusz Dan, natomiast dzielnice arabskie rozciągają się po stronie wschodniej (Wschodnia Jerozolima) w kierunku Ramallah i Betlejem.

Inne języki
Acèh: Al-Quds
Afrikaans: Jerusalem
Alemannisch: Jerusalem
አማርኛ: እየሩሳሌም
Ænglisc: Ierusalem
العربية: القدس
aragonés: Cherusalem
ܐܪܡܝܐ: ܐܘܪܫܠܡ
অসমীয়া: জেৰুজালেম
asturianu: Xerusalén
Avañe'ẽ: Herusalẽ
azərbaycanca: Qüds
تۆرکجه: بیت المقدس
bamanankan: Jerusalem
Bahasa Banjar: Baitul Maqdis
Bân-lâm-gú: Iâ-lō͘-sat-léng
башҡортса: Иерусалим
беларуская: Іерусалім
беларуская (тарашкевіца)‎: Ерусалім
भोजपुरी: येरुशलम
Bikol Central: Herusalem
български: Йерусалим
Boarisch: Jerusalem
bosanski: Jerusalem
brezhoneg: Jeruzalem
буряад: Иерусалим
català: Jerusalem
Чӑвашла: Иерусалим
Cebuano: Jerusalen
čeština: Jeruzalém
Chamoru: Jerusalem
Chavacano de Zamboanga: Jerusalén
Chi-Chewa: Jerusalem
chiShona: Jerusalem
chiTumbuka: Jerusalem
Cymraeg: Jeriwsalem
dansk: Jerusalem
Deutsch: Jerusalem
ދިވެހިބަސް: ޤުދުސް
dolnoserbski: Jeruzalem
डोटेली: जेरुशलम
Ελληνικά: Ιερουσαλήμ
English: Jerusalem
эрзянь: Иерусалим
español: Jerusalén
Esperanto: Jerusalemo
estremeñu: Jerusalén
euskara: Jerusalem
فارسی: اورشلیم
Fiji Hindi: Jerusalem
føroyskt: Jerúsalem
français: Jérusalem
Frysk: Jeruzalim
furlan: Jerusalem
Gaeilge: Iarúsailéim
Gaelg: Jerusalem
Gàidhlig: Ierusalem
galego: Xerusalén
ГӀалгӀай: Байтулмакъдис
贛語: 耶路撒冷
Gĩkũyũ: Jerusalem
客家語/Hak-kâ-ngî: Yâ-lu-sat-lâng
한국어: 예루살렘
Hawaiʻi: Ielukalema
հայերեն: Երուսաղեմ
हिन्दी: यरुशलम
hornjoserbsce: Jeruzalem
hrvatski: Jeruzalem
Igbo: Jerusalem
Ilokano: Herusalem
Bahasa Indonesia: Yerusalem
interlingua: Jerusalem
Interlingue: Jerusalem
isiXhosa: IJerusalem
isiZulu: IYerusalem
íslenska: Jerúsalem
italiano: Gerusalemme
עברית: ירושלים
Basa Jawa: Yérusalem
Kabɩyɛ: Jeruzalɛm
kalaallisut: Jerusalem
ಕನ್ನಡ: ಜೆರುಸಲೆಂ
ქართული: იერუსალიმი
kaszëbsczi: Jerozolëma
қазақша: Иерусалим
kernowek: Jerusalem
Kinyarwanda: Yerusalemu
Kirundi: Jerusalem
Kiswahili: Yerusalemu
kurdî: Orşelîm
Кыргызча: Иерусалим
Ladino: Yerushalayim
Latina: Hierosolyma
latviešu: Jeruzaleme
Lëtzebuergesch: Jerusalem
лезги: Иерусалим
lietuvių: Jeruzalė
Ligure: Gerusalemme
Limburgs: Jeruzalem
lingála: Yerusalémi
Lingua Franca Nova: Ieruxalim
Livvinkarjala: Jerusalimu
lumbaart: Gerüsalem
magyar: Jeruzsálem
मैथिली: जेरुसेलम
македонски: Ерусалим
Malagasy: Jerosalema
മലയാളം: ജെറുസലേം
मराठी: जेरुसलेम
მარგალური: იერუსალიმი
مصرى: القدس
مازِرونی: اورشلیم
Bahasa Melayu: Baitulmuqaddis
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Ià-lô-sák-lēng
Mirandés: Jarusalen
мокшень: Ерусалим
монгол: Иерусалим
မြန်မာဘာသာ: ဂျေရုဆလင်မြို့
Nāhuatl: Ierusalem
Na Vosa Vakaviti: Jerusalemi
Nederlands: Jeruzalem
नेपाली: जेरुसेलम
日本語: エルサレム
Napulitano: Gierusalemme
нохчийн: Къудс-ГӀала
Nordfriisk: Jerusalem
Norfuk / Pitkern: Jerusalem
norsk: Jerusalem
norsk nynorsk: Jerusalem
Nouormand: Jérusalem
Novial: Jerusalem
occitan: Jerusalèm
олык марий: Иерусалим
oʻzbekcha/ўзбекча: Quddus
ਪੰਜਾਬੀ: ਜੇਰੂਸਲਮ
پنجابی: یروشلم
Papiamentu: Herusalem
Patois: Jiruusalem
Piemontèis: Gerusalem
Tok Pisin: Yerusalem
Plattdüütsch: Jerusalem
Ποντιακά: Ιερουσαλήμ
português: Jerusalém
Qaraqalpaqsha: Al-Qudıs
qırımtatarca: Qudus
română: Ierusalim
Romani: Jerusalem
rumantsch: Jerusalem
Runa Simi: Yerushalayim
русиньскый: Єрусалим
русский: Иерусалим
саха тыла: Иерусалим
ᱥᱟᱱᱛᱟᱲᱤ: ᱡᱮᱨᱩᱥᱟᱞᱤᱢ
Gagana Samoa: Ierusalema
Scots: Jerusalem
Seeltersk: Jerusalem
shqip: Jeruzalemi
sicilianu: Girusalemmi
Simple English: Jerusalem
slovenčina: Jeruzalem
slovenščina: Jeruzalem
словѣньскъ / ⰔⰎⰑⰂⰡⰐⰠⰔⰍⰟ: Їєроусалимъ
ślůnski: Jerozolima
Soomaaliga: Qudus
کوردی: ئورشەلیم
Sranantongo: Jerusalem
српски / srpski: Јерусалим
srpskohrvatski / српскохрватски: Jeruzalem
Basa Sunda: Yerusalem
suomi: Jerusalem
svenska: Jerusalem
Tagalog: Herusalem
தமிழ்: எருசலேம்
Taqbaylit: Orcalim
tarandíne: Gerusalemme
татарча/tatarça: Иерусалим
తెలుగు: జెరూసలేం
тоҷикӣ: Уршалим
Türkçe: Kudüs
Türkmençe: Ierusalim
українська: Єрусалим
اردو: یروشلم
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: قۇدس
vèneto: Hierusalem
vepsän kel’: Jerusalim
Tiếng Việt: Jerusalem
Volapük: Hierusalem
walon: Djeruzalem
文言: 耶路撒冷
Winaray: Jerusalén
Wolof: Jerusalem
吴语: 耶路撒冷
ייִדיש: ירושלים
粵語: 耶路撒冷
Zazaki: Urşelim
Zeêuws: Jeruzalem
žemaitėška: Jerozalė
中文: 耶路撒冷