Eurydyka (driada)

Eurydyka
Εὐρυδίκη
driada
Ilustracja
Charles-François Lebœuf: Umierająca Eurydyka, rzeźba, 1822, Luwr, Paryż
Występowanie mitologia grecka
Rodzina
Mąż Orfeusz

Eurydyka (także Eurydike; gr. Εὐρυδίκη Eurydíkē, łac. Eurydice) – w mitologii greckiej jedna z driad [1] lub menad, które nocami spotykały się wśród trackich pustkowi i oddawały cześć Dionizosowi urządzając bachanalie.

Uchodziła za żonę Orfeusza [1] [2] [3]. Zmarła od ukąszenia jadowitego węża [1] [3] [4]. Nastąpiła na węża podczas zbierania ziół w lesie w dolinie rzeki Penejos w pobliżu Tempe w Tesalii uciekając przed myśliwym Aristajosem. Nimfy leśne opowiedziały o tym Orfeuszowi, który to niezwłocznie udał się do podziemnego świata zmarłych.

Orfeusz błagał Hadesa o jej powrót na ziemię: zmiękczył wolę boga podziemi i jego żony Persefony żałosną pieśnią. Hades zgodził się wydać Eurydykę pod jednym warunkiem – Orfeusz miał z nią wyjść z podziemi idąc pierwszy i nie oglądając się za siebie. Gdy jednak małżonkowie zbliżali się do wyjścia i widać już było światło słońca, Orfeusz – wbrew zakazowi – obejrzał się, by ujrzeć twarz Eurydyki i utracił swą żonę na zawsze [1] [2] [3].

Mit o Eurydyce i Orfeuszu był wielokrotnie wykorzystywany w kulturze, upodobała go sobie zwłaszcza opera. W 1600 roku powstała druga opera Jacopo Periego i równocześnie druga opera w historii, a pierwsza zachowana, zatytułowana właśnie Eurydyka (Euridice). Tą samą tematyką zajmowali się później również m.in. Claudio Monteverdi ( Orfeusz), Christoph Willibald Gluck ( Orfeusz i Eurydyka) i Jacques Offenbach ( Orfeusz w piekle). Do mitu o Orfeuszu i Eurydyce odnosi się również film Czarny Orfeusz.

Przypisy

  1. a b c d Pierre Grimal: Słownik mitologii greckiej i rzymskiej. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 2008, s. 94. 83-04-04673-3.
  2. a b Vojtech Zamarovský: Bohovia a hrdinovia antických bájí. Bratislava: Perfekt a.s., 1998, s. 129. 80-8046-098-1. (słow.); polskie wydanie: Bogowie i herosi mitologii greckiej i rzymskiej (Encyklopedia mitologii antycznej, Słownik mitologii greckiej i rzymskiej).
  3. a b c Mity o herosach. W: Michał Pietrzykowski: Mitologia starożytnej Grecji. Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, 1979, s. 180–182. 83-221-0111-2.
  4. Vojtech Zamarovský, op.cit., s. 329–330. ​ 80-8046-098-1​.
Inne języki
العربية: يوريديس
беларуская: Эўрыдыка
български: Евридика
English: Eurydice
español: Eurídice
euskara: Euridize
فارسی: ائورودیکه
français: Eurydice
Gaeilge: Eoraidícé
hrvatski: Euridika
Bahasa Indonesia: Euridike
ქართული: ევრიდიკე
Latina: Eurydice
occitan: Euridice
português: Eurídice
русский: Эвридика
slovenčina: Eurydiké (nymfa)
srpskohrvatski / српскохрватски: Euridika
українська: Еврідіка
中文: 欧律狄刻