Cytokininy

Nie mylić z: Cytokiny.
Wzór strukturalny zeatyny.

Cytokininy – grupa regulatorów wzrostu i rozwoju roślin, wśród których znajdują się hormony roślinne oraz substancje o działaniu podobnym do hormonów roślinnych jednak nie występujące naturalnie w roślinach. Pierwszy związek zaliczany do cytokinin, kinetyna, został wyizolowany przez Folke Skooga w latach 50. XX wieku [1]. Znanymi cytokininami są:

  • Zeatyna – 6-(γ-hydroksymetylo, γ-metyloalliloamino)puryna
  • Kinetyna – N-6-furfuryladenina (Kin)
  • 6-benzyloaminopuryna (BAP)
  • 2-izopentyloadenina (2iP)
  • 6-benzyloadeninopuryna (BA) [2]

Biosynteza

Głównym miejscem syntezy cytokinin jest korzeń, skąd są one transportowane elementami przewodzącymi – drewnem do nadziemnych części rośliny. Mniejsze ilości cytokinin powstają także w owocach, nasionach i młodych liściach [3].

Istnieją dwa szlaki syntezy cytokinin [4]. W początkowym etapie szlaku pierwszego syntezy zeatyny cząsteczka pirofosforanu izopent-2-enylu przyłącza się do cząsteczki AMP, ADP lub ATP. Reakcja katalizowana jest przez transferazę izopentenylową [5]. Powstały produkt – monofosforan izopentenyloadenozyna przekształcany jest następnie, przez odłączenie fosforybozy, do izopentenyloadeniny, a po hydroksylacji grupy metylowej w pozycji trans reszty izopentenylowej powstaje naturalna cytokinina – zeatyna. Drugim źródłem cytokinin jest degradacja kwasów nukleinowych, szczególnie tRNA [4].

Degradacja cytokinin polega na oderwaniu reszty izopentenylowej.

Inne języki
العربية: سيتوكينين
català: Citocinina
čeština: Cytokinin
Deutsch: Cytokinine
English: Cytokinin
español: Citoquinina
فارسی: سیتوکینین
français: Cytokinine
Gaeilge: Cíticinin
galego: Citoquinina
한국어: 시토키닌
hrvatski: Citokinin
Bahasa Indonesia: Sitokinin
italiano: Citochinina
עברית: ציטוקינין
latviešu: Citokinīni
magyar: Citokinin
Nederlands: Cytokinine
português: Citocinina
русский: Цитокинины
Simple English: Cytokinin
српски / srpski: Цитокинин
svenska: Cytokinin
Türkçe: Sitokinin
українська: Цитокінін
Tiếng Việt: Cytokinin