Bitwa pod Sadową

Bitwa pod Sadovą (Königgrätz)
wojna prusko-austriacka
Ilustracja
Czas3 lipca 1866
Miejscemiędzy wsią Sadova a fortecą Königgrätz (między nurtami Bystrzycy i Łaby w Czechach)
Wynikklęska wojsk austriackich
Strony konfliktu
PrusyAustria
Saksonia
Dowódcy
Helmut Karl Bernhard von MoltkeLudwig von Benedek
Siły
ok. 255 000 żołnierzyok. 210 000 żołnierzy (z powodu dezercji armia stopniała do 70 000 ludzi)
Straty
ok. 2000 zabitych,
ok. 6800 rannych,
ok. 300 zaginionych[1]
ok. 5700 zabitych,
ok. 7500 rannych,
ok. 22 000 jeńców,
ok. 8000 zaginionych[1]
Położenie na mapie Czech
Mapa lokalizacyjna Czech
miejsce bitwy
miejsce bitwy
50°N 16°E/50°N 16°E/15,830000
Bitwa pod Sadową – schemat

Bitwa pod Sadową – starcie zbrojne, które miało miejsce 3 lipca 1866, pomiędzy Prusami a Austrią, podczas wojny prusko-austriackiej (o hegemonię w Związku Niemieckim za czasów Ottona von Bismarcka). Do bitwy doszło między wsią Sadowa a fortecą Königgrätz (obecnie Hradec Králové).

Bitwa

Bitwę rozpoczęło natarcie z zachodu, przez nurt Bystrzycy (dopływ Łaby), oddziałów pruskich z 1 Armii i Armii Łaby (łącznie 140 000 żołnierzy). Z powodu źle wydanych rozkazów pruska 2 Armia (115 000 żołnierzy), maszerująca z północy, miała znaczne opóźnienie i przez większość czasu austriacka Armia Północna (ok. 260 000 żołnierzy) posiadała znaczną przewagę liczebną nad pruską 1 Armią i Armią Łaby. Dodatkowym atutem Austriaków było wsparcie artyleryjskie, które zadawało Prusakom ciężkie straty. Z powodu niskiej jakości dowodzenia austriackiego zgromadzone pod Hradcem Králové brygady austriackie nie zostały na czas wprowadzone do walki. Gdy wreszcie się pojawiły kontratakując na lewym skrzydle 1 Armii pruskiej, z północy nadciągnęła pruska 2 Armia i uderzyła w odsłoniętą flankę. Na południu dokonało się także obejście lewej flanki Austriaków.

W tych warunkach większość oddziałów austriackiej Armii Północnej uległa rozpadowi. Masy uciekinierów porzucając ekwipunek skierowały się na wschód i południowy wschód, za linię Łaby.

W ramach próby powstrzymania Prusaków ścigających rozpadające się oddziały austriackie, miała miejsce "słynna" szarża pod Streseticami[według kogo?][potrzebny przypis] – wykonana przez austriacką 3 rezerwową dywizję kawalerii (ciężka kawaleria). Jedna ciężka brygada (6 szwadronów) kierowana na Rozberic po zepchnięciu 2 szwadronów pruskich ułanów znalazła się pod zmasowanym ogniem i została zdziesiątkowana. Świadkowie opisywali, jak kawalerzyści walili się całymi rzędami od pruskich salw. Resztki brygady zawróciły w panice na tyły, tratując austriacki szpital polowy. Podobny los spotkał kolejną brygadę wysłaną na Problus. Dowódca 3 dywizji kawalerii hrabia Coudenhove (bardzo konserwatywny kawalerzysta) skierował kolejną brygadę na linię 50 pruskich dział opodal Stresetic. Ogień tych dział oraz piechoty powalił 400 kawalerzystów z tej brygady. Paniczny odwrót rozproszył ostatnią na lewym skrzydle zwartą austriacką brygadę piechoty płka Abele. W trzydziestominutowej szarży hrabia Coudenhove stracił 700 ludzi i 900 koni, 1/4 stanu.

Austriacy ponieśli dotkliwą klęskę, choć wyczerpani po bitwie Prusacy nie byli już w stanie ścigać przeciwnika.

Inne języki