Afryka

Ten artykuł dotyczy kontynentu. Zobacz też: miejscowość w Polsce o tej nazwie oraz album Afryka zespołu Lombard.
Afryka
Mozaika zdjęć satelitarnych Afryki
Mozaika zdjęć satelitarnych Afryki
Państwo Państwa Afryki
Powierzchnia 30,37×106 km²
Miejscowości największe aglomeracje [1]:
Kair, Lagos, Kinszasa, Johannesburg, Luanda, Chartum
Wysokość maks.: 5895 m n.p.m., Kilimandżaro;
śr.: 657 m n.p.m.;
min.: 150 m p.p.m., jezioro Asal
Wydarzenia historyczne Historia Afryki
Rodzaj obiektu kontynent
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Afryka
Afryka
Ziemia10°N 20°E/10°N 20°E/20,000000
Mapa rzeźby powierzchni Afryki
Mapa rzeźby powierzchni Afryki
Mapa Afryki
Zachorowania na HIV/ AIDS w poszczególnych krajach Afryki (według stanu na 2011 r.)

Afryka – drugi pod względem wielkości kontynent na Ziemi. Zajmuje 30,37 mln km², czyli ponad 20,3% ogólnej powierzchni lądowej świata. Przechodzą przez niego południk 0°, obydwa zwrotniki i równik.

Według danych z 2012 r. Afrykę zamieszkuje ok. 1070 mln ludzi, co stanowi 1/7 ludności świata [2]. Afryka ma najwyższy na świecie przyrost naturalny (24‰ rocznie) i jest „najmłodszym” kontynentem na Ziemi – dzieci (0–14 lat) stanowią ok. 44% populacji. Afryka ma też najniższy PKB na 1 mieszkańca (895 dolarów USA), najniższą średnią długość życia (47 lat), a także największą liczbę zakażonych wirusem HIV (ok. 24,9 mln, czyli ok. 64,3% zakażonych na całym świecie).

Afryka jest najbiedniejszym kontynentem, dotkniętym wieloma plagami – takimi jak malaria oraz AIDS – a także miejscem, gdzie większa część ludności cierpi z powodu niedożywienia lub nawet głodu. W kilku krajach Afryki wciąż trwają wojny domowe i innego rodzaju konflikty zbrojne. Najgroźniejszymi punktami zapalnymi wciąż pozostają Darfur w Sudanie, Sudan Południowy, wschodnia część Demokratycznej Republiki Konga, Czad, Wybrzeże Kości Słoniowej, Somalia, północna część Nigerii i Libia.

Afryka jest najsłabiej zurbanizowanym kontynentem (ok. 39% ludności mieszka w miastach). Największe miasta pod względem liczby mieszkańców to Lagos, Kair, Kinszasa, Aleksandria, Casablanca i Abidżan (nie licząc zespołów miejskich Chartumu i Johannesburga) [3]. Największe państwo – Algieria (2 381 740 km²), najludniejsze – Nigeria (132 mln), najgęściej zaludnione – Mauritius (610 osób na km²); najmniejsze – Seszele (455 km²), najmniej ludne – Seszele (83 tys.), najrzadziej zaludnione – Sahara Zachodnia (1 os./km²).

Nazwa kontynentu

Africa Proconsularis na tle podziału administracyjnego Imperium Rzymskiego
 Osobny artykuł: Africa Proconsularis.

Nazwa „Afryka” pochodzi z łaciny i oznacza „ziemia Afrów”. Nazwa ta jako nazwa kontynentu leżącego na południe od Morza Śródziemnego pojawiła się po raz pierwszy w dziele De chorographia autorstwa Pomponiusza Meli z 41 roku naszej ery. Wcześniej określano nią rzymską prowincję na tym kontynencie. Ten wówczas nazywano „Libia” [4].

Inne języki
Acèh: Afrika
Адыгэбзэ: Африкэ
адыгабзэ: Африкэ
Afrikaans: Afrika
Akan: Afrika
Alemannisch: Afrika
አማርኛ: አፍሪቃ
Ænglisc: Affrica
العربية: أفريقيا
aragonés: Africa
ܐܪܡܝܐ: ܐܦܪܝܩܐ
armãneashti: Africa
arpetan: Africa
অসমীয়া: আফ্ৰিকা
asturianu: África
Avañe'ẽ: Áfrika
авар: Африка
Aymar aru: Aphrika
azərbaycanca: Afrika
تۆرکجه: آفریقا
bamanankan: Afrika
বাংলা: আফ্রিকা
Bahasa Banjar: Aprika
Bân-lâm-gú: Hui-chiu
Basa Banyumasan: Afrika
башҡортса: Африка
беларуская: Афрыка
беларуская (тарашкевіца)‎: Афрыка
भोजपुरी: अफिरका
Bikol Central: Aprika
Bislama: Afrika
български: Африка
Boarisch: Afrika
བོད་ཡིག: ཨ་ཧྥེ་རི་ཁ།
bosanski: Afrika
brezhoneg: Afrika
буряад: Африка
català: Àfrica
Чӑвашла: Африка
Cebuano: Aprika
čeština: Afrika
Chi-Chewa: Africa
chiShona: Africa
corsu: Africa
Cymraeg: Affrica
dansk: Afrika
davvisámegiella: Afrihká
Deitsch: Afrikaa
Deutsch: Afrika
dolnoserbski: Afrika
ཇོང་ཁ: ཨཕ་རི་ཀ་
eesti: Aafrika
Ελληνικά: Αφρική
English: Africa
español: África
Esperanto: Afriko
estremeñu: África
euskara: Afrika
فارسی: آفریقا
Fiji Hindi: Africa
føroyskt: Afrika
français: Afrique
Frysk: Afrika
Fulfulde: Afirik
furlan: Afriche
Gaeilge: An Afraic
Gaelg: Yn Affrick
Gagauz: Afrika
Gàidhlig: Afraga
galego: África
贛語: 非洲
Gĩkũyũ: Abĩrika
گیلکی: آفریقا
ગુજરાતી: આફ્રિકા
𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺: 𐌰𐍆𐍂𐌹𐌺𐌰
गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni: आफ्रिका खंड
客家語/Hak-kâ-ngî: Fî-chû
хальмг: Априк
한국어: 아프리카
Hausa: Afirka
Hawaiʻi: ʻApelika
Հայերեն: Աֆրիկա
हिन्दी: अफ़्रीका
hornjoserbsce: Afrika
hrvatski: Afrika
Ido: Afrika
Igbo: Afrịka
Ilokano: Aprika
Bahasa Indonesia: Afrika
interlingua: Africa
Interlingue: Africa
ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ/inuktitut: ᐊᑉᕆᖄ
Ирон: Африкæ
isiXhosa: I-Afrika
isiZulu: IAfrika
íslenska: Afríka
italiano: Africa
עברית: אפריקה
Basa Jawa: Afrika
kalaallisut: Afrika
ಕನ್ನಡ: ಆಫ್ರಿಕಾ
Kapampangan: Aprika
къарачай-малкъар: Африка
ქართული: აფრიკა
कॉशुर / کٲشُر: اَفریٖقہ
kaszëbsczi: Afrika
қазақша: Африка
kernowek: Afrika
Kinyarwanda: Afurika
Kirundi: Bufirika
Kiswahili: Afrika
коми: Африка
Kongo: Afelika
Kreyòl ayisyen: Afrik
Kurdî: Afrîka
Кыргызча: Африка
кырык мары: Африка
Ladino: Afrika
лезги: Африка
latgaļu: Afrika
Latina: Africa
latviešu: Āfrika
Lëtzebuergesch: Afrika
lietuvių: Afrika
Ligure: Africa
Limburgs: Afrika
lingála: Afríka
Livvinkarjala: Afriekku
la .lojban.: frikytu'a
Luganda: Afirika
lumbaart: Africa
magyar: Afrika
मैथिली: अफ्रिका
македонски: Африка
Malagasy: Afrika
മലയാളം: ആഫ്രിക്ക
Malti: Afrika
Māori: Āwherika
मराठी: आफ्रिका
მარგალური: აფრიკა
مصرى: افريقيا
مازِرونی: آفریقا
Bahasa Melayu: Afrika
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Hĭ-ciŭ
Mirandés: África
мокшень: Африк
монгол: Африк
မြန်မာဘာသာ: အာဖရိက
Nāhuatl: Africa
Dorerin Naoero: Aprika
Nederlands: Afrika
Nedersaksies: Afrika
नेपाली: अफ्रिका
नेपाल भाषा: अफ्रिका
日本語: アフリカ
Napulitano: Africa
нохчийн: Африка
Nordfriisk: Afrikoo
Norfuk / Pitkern: Afreka
norsk: Afrika
norsk nynorsk: Afrika
Nouormand: Afrique
Novial: Afrika
occitan: Africa
олык марий: Африка
ଓଡ଼ିଆ: ଆଫ୍ରିକା
Oromoo: Afrikaa
oʻzbekcha/ўзбекча: Afrika
ਪੰਜਾਬੀ: ਅਫ਼ਰੀਕਾ
Pangasinan: Afrika
پنجابی: افریقہ
Papiamentu: Afrika
پښتو: افريقا
Patois: Afrika
Перем Коми: Африка
ភាសាខ្មែរ: ទី្វបអាហ្វ្រិក
Picard: Afrike
Piemontèis: Àfrica
Tok Pisin: Aprika
Plattdüütsch: Afrika
Ποντιακά: Αφρικήν
português: África
Qaraqalpaqsha: Afrika
qırımtatarca: Afrika
reo tahiti: ’Afirita
română: Africa
Romani: Afrika
rumantsch: Africa
Runa Simi: Aphrika
русиньскый: Африка
русский: Африка
саха тыла: Африка
Gagana Samoa: Aferika
संस्कृतम्: आफ्रिकाखण्डः
Sängö: Afrîka
sardu: Àfrica
Scots: Africae
Seeltersk: Afrikoa
Sesotho: Afrika
Sesotho sa Leboa: Afrika
Setswana: Aferika
shqip: Afrika
sicilianu: Àfrica
Simple English: Africa
سنڌي: آفريڪا
SiSwati: Í-Afríka
slovenčina: Afrika
slovenščina: Afrika
словѣньскъ / ⰔⰎⰑⰂⰡⰐⰠⰔⰍⰟ: Афрїка
ślůnski: Afrika
Soomaaliga: Afrika
کوردی: ئەفریقا
Sranantongo: Afrka
српски / srpski: Африка
srpskohrvatski / српскохрватски: Afrika
Basa Sunda: Afrika
suomi: Afrikka
svenska: Afrika
Tagalog: Aprika
Taqbaylit: Tafrikt
tarandíne: Afriche
татарча/tatarça: Африка
తెలుగు: ఆఫ్రికా
tetun: Áfrika
тоҷикӣ: Африқо
lea faka-Tonga: ʻAfelika
ᏣᎳᎩ: ᎬᎿᎦᏍᏛ
Tsetsêhestâhese: Mo'hetaneho'e
Tshivenda: Afurika
ತುಳು: ಆಫ್ರಿಕಾ
Türkçe: Afrika
Türkmençe: Afrika
Thuɔŋjäŋ: Apirïka
удмурт: Африка
українська: Африка
اردو: افریقا
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: ئافرىقا
Vahcuengh: Feihcouh
vèneto: Àfrica
vepsän kel’: Afrik
Tiếng Việt: Châu Phi
Volapük: Frikop
Võro: Afriga
walon: Afrike
West-Vlams: Afrika
Winaray: Aprika
Wolof: Afrig
吴语: 非洲
Xitsonga: Afrika
ייִדיש: אפריקע
Yorùbá: Áfríkà
粵語: 非洲
Zazaki: Afrika
Zeêuws: Afrika
žemaitėška: Afrėka
中文: 非洲
डोटेली: अफ्रिका