ਸਪੇਨ

ਸਪੇਨ ਗਣਰਾਜ
Reino de España
ਝੰਡਾ ਮੋਹਰ
ਨਆਰਾ: "Plus Ultra" (ਲਾਤੀਨੀ)
"Further Beyond"
ਐਨਥਮ: Marcha Real  (ਸਪੇਨੀ)
Royal March
ਸਪੇਨ  (dark green)

– in Europe  (green & dark grey)
– in the European Union  (green)  —  [Legend]

ਰਾਜਧਾਨੀਮਾਦਰਿਦ
40°26′N 3°42′W / 40°26′N 3°42′W / 40.433; -3.700
ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਰਾਜਧਾਨੀ
ਐਲਾਨੀਆ ਬੋਲੀਆਂ Castillian[lower-alpha 1]
ਪ੍ਰਵਾਨਤ ਖੇਤਰੀ ਬੋਲੀਆਂ
  • Basque
  • Catalan
  • Galician
  • Occitan
Partially recognised
languages
  • Aragonese
  • Asturian
ਡੇਮਾਨਿਮ
  • Spanish
  • Spaniard
ਸਰਕਾਰ Unitary parliamentary constitutional monarchy
 •  ਰਾਜਾ ਹੁਆਨ ਕਾਰਲੋਸ
 •  ਪ੍ਰਧਾਨਮੰਤਰੀ ਮਾਰੀਆਨੋ ਰਾਹੋਈ
 •  ਡਿਪਟੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ Soraya Sáenz de Santamaría
ਵਿਧਾਨਕ ਢਾਂਚਾ General Courts
 •  ਉੱਚ ਸਦਨ Senate
 •  ਹੇਠਲਾ ਸਦਨ Congress of Deputies
ਗਠਨ
 •  ਸ਼ਾਹੀ ਏਕਤਾ  
 •  ਏਕੀਕਰਣ  
 •    ਵਾਸਤਵਿਕ 1516 
 •  ਰਸਮੀ 1715 
 •  ਰਾਸ਼ਟਰ ਰਾਜ 1812 
 •  ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਲੋਕਤੰਤਰ 1931 
 •  ਵਰਤਮਾਨ ਲੋਕਤੰਤਰ 1978 
 •  Joined the EEC (now the
ਯੂਰਪੀ ਯੂਨੀਅਨ)
1 ਜਨਵਰੀ 1986 
ਖੇਤਰਫਲ
 •  ਕੁੱਲ 505 km2 (52ਵਾਂ)
195 sq mi
 •  ਪਾਣੀ (%) 1.04
ਅਬਾਦੀ
 •  2013 ਅੰਦਾਜਾ 46,704,314[2] (27ਵਾਂ)
 •  2011 ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ 46,815,916[3]
 •  ਸੰਘਣਾਪਣ 92/km2 (106ਵਾਂ)
240/sq mi
GDP (PPP) 2013 ਅੰਦਾਜਾ
 •  ਕੁੱਲ $1.414 trillion[4] (14ਵਾਂ)
 •  ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀ $30,741[4] (30ਵਾਂ)
GDP (ਨਾਂ-ਮਾਤਰ) 2013 ਅੰਦਾਜਾ
 •  ਕੁੱਲ $1.394 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ[4] (13ਵਾਂ)
 •  ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਅਕਤੀ $30,315[4] (28ਵਾਂ)
ਜੀਨੀ (2011)34.0[5]
ਅੱਧ
HDI (2013)ਵਾਧਾ 0.885[6]
ਅੱਤ ਸਿਖਰ · 23ਵਾਂ
ਕਰੰਸੀ ਯੂਰੋ (€) (EUR)
ਟਾਈਮ ਖੇਤਰ CET (UTC+1)
 •  ਗਰਮੀਆਂ (DST) CEST (UTC+2a)
ਮਿਤੀ ਨੂੰ ਲਿਖਣ ਦਾ ਢੰਗ dd.mm.yyyy (Spanish; CE)
ਡਰਾਈਵ ਕਰਨ ਦਾ ਪਾਸਾ right
ਕੌਲਿੰਗ ਕੋਡ +34
ISO 3166 ਕੋਡ ES
ਇੰਟਰਨੈਟ TLD .es[lower-alpha 2]
a. Except the Canary Islands, which observe UTC+0 (WET) and UTC+1 during summer time.

ਸਪੇਨ (ਸਪੈਨਿਸ਼: España, ਏਸਪਾਨਿਆ), ਆਧਿਕਾਰਿਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਪੇਨ ਦੀ ਰਾਜਸ਼ਾਹੀ, ਇੱਕ ਯੂਰਪੀ ਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਯੂਰਪੀ ਸੰਘ ਦਾ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰ ਰਾਸ਼ਟਰ ਹੈ। ਇਹ ਯੂਰਪ ਦੇ ਦੱਖਣ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਇਬੇਰੀਅਨ ਪ੍ਰਾਯਦੀਪ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਦੱਖਣ ਅਤੇ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਭੂਮਧ ਸਾਗਰ ਇਲਾਵਾ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਪਰਵਾਸੀ ਖੇਤਰ, ਜਿਬਰਾਲਟਰ ਦੀ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਸੀਮਾ ਦੇ, ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਾਂਸ, ਅੰਡੋਰਾ ਅਤੇ ਬੀਸਕਾਏ ਦੀ ਖਾੜੀ ਅਤੇ ਅਤੇ ਪੱਛਮ-ਉੱਤਰ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਕਰਮਵਾਰ: ਅਟਲਾਂਟਿਕ ਮਹਾਸਾਗਰ ਅਤੇ ਪੁਰਤਗਾਲ ਸਥਿਤ ਹਨ।

ਸਪੇਨਿਸ਼ ਅਧਿਕਾਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਭੂਮਧ ਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਬੇਲਿਅਰਿਕ ਟਾਪੂ ਸਮੂਹ, ਅਟਲਾਂਟਿਕ ਮਹਾਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਅਫਰੀਕਾ ਦੇ ਤਟ ਉੱਤੇ ਕੈਨਰੀ ਟਾਪੂ ਸਮੂਹ, ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਦੋ ਨਿੱਜੀ ਸ਼ਹਿਰ ਸੇਉਟਾ ਅਤੇ ਮੇਲਿਲਾ ਜੋ ਕਿ ਮੋਰੱਕੋ ਸੀਮਾ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹਨ, ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਇਸਦੇ ਇਲਾਵਾ ਲਿਵਿਆ ਨਾਮਕ ਸ਼ਹਿਰ ਜੋ ਕਿ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਖੇਤਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸਥਿਤ ਹੈ ਸਪੇਨ ਦਾ ਇੱਕ ਬਹਿ : ਖੇਤਰ ਹੈ । ਸਪੇਨ ਦਾ ਕੁਲ ਖੇਤਰਫਲ 504, 030 ਕਿਮੀ² ਦਾ ਹੈ ਜੋ ਪੱਛਮੀ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਯੂਰਪੀ ਸੰਘ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੇ ਬਾਅਦ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਦੇਸ਼ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਪ੍ਰਾਗੈਤੀਹਾਸਿਕ ਕਾਲ ਵਲੋਂ ਲੈ ਕੇ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਸਤੀਤਵ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਤੱਕ ਸਪੇਨ ਦਾ ਰਾਜਕਸ਼ੇਤਰ ਆਪਣੀ ਖਾਸ ਅਵਸਥਿਤੀ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਵਲੋਂ , ਕਈ ਬਾਹਰੀ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਰਿਹਾ ਸੀ । 15 ਵੀਆਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਕੈਥੋਲੀਕ ਸਮਰਾਟਾਂ ਦੇ ਵਿਆਹ ਅਤੇ 1492 ਵਿੱਚ ਔਬੇਰਿਅਨ ਪ੍ਰਾਯਦੀਪ ਉੱਤੇ ਪੁਨਰਵਿਜੈ ਦੇ ਪੂਰੇ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਸਪੇਨ ਇੱਕ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉੱਭਰਿਆ । ਇਸਦੇ ਵਿਪਰੀਤ , ਸਪੇਨ ਹੋਰ ਕਈ ਖੇਤਰਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਣ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਸਰੋਤ ਰਿਹਾ ਹੈ , ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੂਪ ਵਲੋਂ ਆਧੁਨਿਕ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਇਹ ਇੱਕ ਸੰਸਾਰਿਕ ਸਾਮਰਾਜ ਬਣਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਿੱਛੇ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਤੀਜੀ ਸਭਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਬੋਲੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ ਸਪੇਨਿਸ਼ ਦੇ ਲੱਗਭੱਗ 50 ਕਰੋਡ਼ ਭਾਸ਼ਾਭਾਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ।

ਸਪੇਨ ਇੱਕ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਰਾਜਸ਼ਾਹੀ ਦੇ ਤਹਿਤ ਇੱਕ ਸੰਸਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਗੰਢਿਆ ਇੱਕ ਲੋਕਤੰਤਰ ਹੈ । ਸਪੇਨ ਇੱਕ ਵਿਕਸਿਤ ਦੇਸ਼ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਸੰਕੇਤਕ ਸਕਲ ਘਰੇਲੂ ਉਤਪਾਦ ਇਸਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਬਾਰਹਵੀਂ ਸਭਤੋਂ ਵੱਡੀ ਮਾਲੀ ਹਾਲਤ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ , ਇੱਥੇ ਜੀਵਨ ਪੱਧਰ ਬਹੁਤ ਉੱਚਾ ਹੈ ( 20 ਵਾਂ ਉੱਚਤਮ ਮਨੁੱਖ ਵਿਕਾਸ ਸੂਚਕਾਂਕ ) , 2005 ਤੱਕ ਜੀਵਨ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਸੂਚਕਾਂਕ ਦੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸਦਾ ਸਥਾਨ ਦਸਵਾਂ ਸੀ । ਇਹ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ , ਯੂਰੋਪੀ ਸੰਘ , ਨਾਟੋ , ਓਈਸੀਡੀ , ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਵਪਾਰ ਸੰਗਠਨ ਦਾ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰ ਹੈ ।ਸਪੇਨ ਯੂਰਪ ਦਾ ਇੱਕ ਦੇਸ ਹੈ। ਏਦੇ ਅਤੇ ਫ਼ਰਾਂਸ ਤੇ ਐਟਲਾਂਟਿਕ ਸਮੁੰਦਰ ਏ, ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਰੂਮੀ ਸਮੁੰਦਰ ਏ ਤੇ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਪੁਰਤਗਾਲ ਤੇ ਐਲਟਾਨਟਕ ਸਮੁੰਦਰ ਏ ਤੇ ਏਦੇ ਥੱਲੇ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦਾ ਬਰ-ਏ-ਆਜ਼ਮ ਏ। ਏ ਯੂਰਪ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਦੇਸ ਏ। ਇਸ ਦੀ ਖ਼ਾਜ਼ ਥਾਂ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਤੋਂ ਏ ਬੁੱਤ ਪੁਰਾਣੇ ਅਰਸੇ ਤੋਂ ਈ ਦੂਜਿਆਂ ਦੀ ਤੱਵਜਾ ਦਾ ਮਰਕਜ਼ ਰੀਆ ਏ ਤੇ ਏ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੇ 14ਵੀਂ 15ਯਂ ਸਦੀ ਚ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਦ ਬੁੱਤ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਬਣ ਗਿਆ ਤੇ ਏਨੇ ਬੁੱਤ ਦੂਰ ਤੱਕ ਸਲਤਨਤ ਬਣਾਈ ਜੀਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਅੱਜ ਵੀ 40 ਕਰੋੜ ਹਸਪਾਨਵੀ ਬੋਲਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਹੈਗੇ ਨੇਂ। ਏਦੀ ਹਕੂਮਤ ਇੱਕ ਕਨੂੰਨੀ ਬਾਦਸ਼ਾਹਤ ਦੇ ਥੱਲੇ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ ਨਾਲ਼ ਬਣੀ ਏ। ਸਪੇਨ ਦਾ ਦੁਨੀਆ ਚ 9ਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਬੋਤਾ ਜੀ ਡੀ ਪੀ ਏ ਤੇ ਏਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਜੀਵਨ ਨਾਪ ਦੁਨੀਆ ਚ 16ਵਾਂ ਏ। ਸਪੇਨ ਅਕਵਾਮ-ਏ-ਮੁੱਤਹਿਦਾ, ਯੂਰਪੀ ਯੂਨੀਅਨ, ਨੀਟੂ, ਓ ਈ ਸੀ ਡੀ ਤੇ WTO ਦਾ ਸੰਗੀ ਏ।[ਲਿਖੋ]ਜੁਗ਼ਰਾਫ਼ੀਆ

ਸਪੇਨ ਦਾ 51ਵਾਂ ਤੇ ਯੂਰਪ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਦੇਸ ਏ। ਪੀਰੀਨੀਜ਼ ਦੇ ਪਾੜ ਉੱਤਰ ਚਿਰ ਦੇ ਚ ਫ਼ਰਾਂਸ ਨਾਲੋਂ ਵੱਖਰੀਆਂ ਕਰਦੇ ਨੇਂ। ਸਪੇਨ ਦੇ ਕਜ ਜ਼ਜ਼ੀਰੇ ਬਹਿਰਾ ਰੂਮ ਚ ਵੀ ਨੇਂ ਤੇ ਕਜ ਜ਼ਜ਼ੀਰੇ ਐਟਲਾਂਟਿਕ ਸਮੁੰਦਰ ਚ ਵੀ ਨੇਂ। ਸਪੇਨ ਦੀਆਂ ਕਈ ਥਾਵਾਂ ਉਤੇ ਥੱਲੇ ਹੁੰਦੇ ਇਲਾਕੇ ਤੇ ਪਾੜੀ ਇਲਾਕੇ ਨੇਂ। ਇੰਨਾਂ ਪਾੜਾਂ ਤੋਂ ਕਈ ਦਰਿਆ ਵੀ ਬੰਦੇ ਨੇਂ।[ਲਿਖੋ]ਤਰੀਖ਼

ਸਪੇਨ ਚ 12 ਲੱਖ ਵਰਿਆਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਲੋਕ ਰੇ ਰੀਏ ਸਨ ਤੇ ਮਾਡਰਨ ਇਨਸਾਨ 35000 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਸਪੇਨ ਆਏ। ਉਹ ਲੋਕ ਫ਼ਰਾਂਸ ਤੋਂ ਹੁੰਦੇ ਹਵੇ-ਏ-ਸਪੇਨ ਪਹੁੰਚੇ। ਆਖ਼ਰੀ ਬਰਫ਼ ਦੂਰ ਦੇ ਬਾਦ ਸਪੇਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨ ਥਾਵਾਂ ਚੋਂ ਇੱਕ ਏ ਜਿਥੋਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਯੂਰਪ ਦੁਬਾਰਾ ਅਬਾਦ ਕੀਤਾ।ਰੋਮੀਆਂ ਨੇ ਬਹਿਰਾ ਰੂਮ ਦੇ ਸਾਹਲੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਤੇ ਕਾਰ ਤੇਜ ਦੀਆਂ ਕਲੋਨੀਆਂ ਅਤੇ 210 ਤੋਂ 205 ਬੀ ਸੀ ਚ ਮਿਲ ਮਾਰਿਆ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਪੇਨ ਅਤੇ ਵੀ ਮਿਲ ਮਾਰ ਲਿਆ ਤੇ ਓਥੇ 500 ਵਰਿਆਂ ਤੱਕ ਹਕੂਮਤ ਕੀਤੀ।711 ਚ ਇਥੇ ਬਿਨੁ ਅਮੀਆ ਦੇ ਖ਼ਲੀਫ਼ਾ ਵਲੀਦ ਬਣ ਅਬਦ ਉਲਮੁਲਕ ਦੇ ਵੇਲੇ ਊਦੇ ਜਰਨੈਲ ਤਾਰਿਕ ਬਣ ਜ਼ਿਆਦ ਨੇ ਹੱਲਾ ਬੋਲਿਆ ਤੇ ਸਪੇਨ ਤੇ ਪੁਰਤਗਾਲ ਤੇ ਅਰਬਾਂ ਨੇ ਮੱਲ ਮਾਰ ਲਿਆ। ਅਰਬਾਂ ਨੇ ਸਾਰੇ ਸਪੇਨ ਤੇ ਮਿਲ ਮਾਰ ਲਿਆ ਪਰ ਏਦੇ ਉੱਤਰ ਚ ਪਾੜੀ ਥਾਂ ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ ਜਿਥੋਂ ਫ਼ਿਰ ਅਰਬਾਂ ਨਾਲ਼ ਲੜਾਈ ਟੋਰੀ ਜਿਹੜੀ ਅਗਲੀਆਂ ਅੱਠ ਸਦੀਆਂ ਤੱਕ ਚੱਲਦੀ ਰਈ। ਅਰਬਾਂ ਨੇਂ ਇਥੋਂ ਦੱਯਾਨ ਵਾਸੀਆਂ ਕਈ ਹੱਕ ਦਿੱਤੇ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਟੈਕਸ ਵੀ ਦੇਣੇ ਪੈਂਦੇ ਸਨ। ਅੱਠਵੀਂ ਸਦੀ ਤੱਕ ਸਪੇਨ ਦੀ ਚੋਖੀ ਸਾਰੀ ਲੋਕ ਗਿਣਤੀ ਮੁਸਲਮਾਨ ਹੂਚਕੀ ਸੀ। ਬਰਬਰ ਤੇ ਅਰਬ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਵਸ਼ਕਾਰ ਖਿਚਾਓ ਵੀ ਚਲਦਾ ਰੀਆ। ਮੁਸਲਮਾਨ ਗਵਾਡਾਲਕਵੀਰ ਐਬਰੋ ਵੀਲੀਨਸੀਆ ਤੇ ਗੁਰ ਨਾਤਾ ਦੇ ਪਾੜੀ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਵੱਸ ਚੁੱਕੇ ਸਨ।ਉਮਵੀ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ਤ ਦਾ ਰਾਜਗੜ੍ਹ ਕਰ ਤਬਾ ਲੈਂਦੇ ਯੂਰਪ ਦਾ ਵੱਡਾ ਸੋਹਣਾ ਤੇ ਖ਼ੁਸ਼ਹਾਲ ਸ਼ਹਿਰ ਸੀ। ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਿਖਾਈ ਰਹਿਤਲ ਦੇ ਸਮਬਨਦੇ ਜਿਹੜੇ ਲੈਂਦੇ ਏਸ਼ੀਆ ਤੋਂ ਇਥੇ ਲੀਏ-ਏ-ਗੇਅ ਔਹਆਕੇ ਵਦੇ। ਸਾਈਂਸ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ੀ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਤੇ ਰਹਿਤਲ ਇਥੇ ਪੁੰਗਰੇ ਤੇ ਵੱਡੇ ਹਵੇ-ਏ-। ਵਾਈ ਬੀਜੀ ਚ ਵਾਦੇ ਹਵੇ-ਏ-ਨਵੀਆਂ ਫ਼ਸਲਾਂ ਤੇ ਨਵੀਂ ਰੁਖ ਲਗਏ-ਏ-ਗੇਅ।11ਵੀਂ ਸਦੀ ਚ ਬਿਨੁ ਅਮੀਆ ਦੇ ਰਾਜ ਤੋਂ ਵੱਖਰੇ ਹੋਣ ਮਗਰੋਂ ਸਪੇਨ ਨਿੱਕੇ ਨਿੱਕੇ ਰਾਜਾਂ ਚ ਜਿੰਨਾਂ ਨੂੰ ਤਾਗ਼ਫ਼ਾ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਏ ਜ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਤੇ ਏ ਉੱਤਰ ਚ ਵਸਦੀਆਂ ਸਗ਼ਾਈ ਦੇਸਾਂ ਲਈ ਉਨਾਣ ਤੇ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਮਿਲ ਮਾਰਨ ਅਸਾਨ ਹੌਦਾ ਗਿਆ। ਉਤਲੇ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਤੋਂ ਮਰਾਬਤੀਨ ਤੇ ਮੋਹਦੀਨ ਸਪੇਨ ਆਏ ਪਰ ਉਹ ਮੁਸਲਿਮ ਸਪੇਨ ਨੂੰ ਨਾਂ ਬਚਾ ਸਕੇ। 1492 ਨੂੰ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦਾ ਅਖ਼ੀਰਲਾ ਰਾਜ ਗੁਰ ਨਾਤਾ ਤੇ ਵੀ ਸਗ਼ਾਿਆਂ ਨੇ ਮੱਲ ਮਾਰ ਲਿਆ। 1492 ਨੂੰ ਈ ਕੋਲੰਬਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸਫ਼ਰਾਂ ਲਈ ਜ਼ਾਜ਼ ਤੇ ਪਿਸੇ ਸਪੇਨ ਦੇ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਕੋਲੋਂ ਲਬਦੇ ਨੇਂ। ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਲਬ ਨੇ ਓਥੇ ਮਿਲ ਮਾਰਨ ਨਾਲ਼ ਸਪੇਨ ਜੱਗ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਬਣ ਗਿਆ।ਅਰਾਗ਼ੋਨ ਤੇ ਕਸਤੀਲੀਹ ਦੇ ਇੱਕ ਜੱਟ ਹੋਣ ਨਾਲ਼ ਸਪਕਨ ਇੱਕ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਸਪੇਨ ਦੇ ਸ਼ਾਈ ਵੇਲੇ ਦੀ ਨਿਊ ਪਈ। 16ਵੀਂ ਤੇ 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਚ ਸਪੇਨ ਯੂਰਪ ਦੀ ਅੱਗੇ ਵਦਵੀਂ ਤਾਕਤ ਸੀ। ਸਪੇਨ ਦਿਆਂ ਨੈਦਰਲੈਂਡਜ਼ ਬਰਤਾਨੀਆ ਫ਼ਰਾਂਸ ਤੇ ਸਲਤਨਤ ਉਸਮਾਨੀਆ ਨਾਲ਼ ਵੀ ਲੜਾਈਆਂ ਹੋਇਆਂ। ਹਸਪਾਨਵੀ ਸਲਤਨਤ ਚ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਵੱਡੇ ਅੰਗ ਬਹਰਾਲਕਾਹਲ ਦੇ ਥਾਂ ਉਤਲੇ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਜ਼ਜ਼ੀਰੇ ਨੀਦਰਲੀਨਡੋ ਫ਼ਰਾਂਸ ਜਰਮਨੀ ਇਟਲੀ ਦੇ ਕਈ ਪਾਸੇ ਹੈਗੇ ਸਨ। ਏਦੇ ਬਾਰੇ ਆਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਏ ਜੇ ਏ ਪਹਿਲੀ ਸਲਤਨਤ ਸੀ ਜੀਦੇ ਤੇ ਸੂਰਜ ਨੇਂ ਡੁੱਬਦਾ।1793 ਚ ਸਪੇਨ ਨੇ ਫ਼ਰਾਂਸ ਨਾਲ਼ ਲੜਾਈ ਛੇੜੀ ਜੀਦੇ ਚ ਸਪੇਨ ਨੂੰ ਹਾਰ ਹੋਈ। ਸਪੇਨ ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੇ ਇੱਕ ਥੱਲੇ ਲੱਗਾ ਸੰਗੀ ਬਣ ਕੇ ਰਹਿ ਗਿਆ। 1814 ਚ ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੀ ਹਾਰ ਬਾਝੋਂ ਸਪੇਨ ਚ ਊਦਾ ਜ਼ੋਰ ਟੁੱਟ ਗਿਆ। ਪਰ ਸਪੇਨ ਦੇ ਅੰਦਰ ਉਹ ਚਗੜੇ ਟੁਰੇ ਜਿੰਨਾਂ ਨੇ ਸਪੇਨ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਊਦੇ ਕੋਲੋਂ ਕੀਲੀਵਰਨਿਆ ਤੌਣ ਲੈ ਕੇ ਪੇਟਾ ਕੂਨੀਆ ਤੱਕ ਦੇ ਥਾਂ ਖਣਿਜ ਗੇਅ।

  • ਹਵਾਲੇ

ਹਵਾਲੇ

  1. "The Spanish Constitution". Lamoncloa.gob.es. Retrieved 2013-04-26. 
  2. "Population Figures at 1 January 2013" (PDF). Instituto Nacional de Estadística (INE). Retrieved 13 August 2013. 
  3. "Censos de Población y Viviendas de 2011" (PDF). Instituto Nacional de Estadística (INE).  (ਸਪੇਨੀ)
  4. 4.0 4.1 4.2 4.3 "Spain". International Monetary Fund. Retrieved 27 October 2013. 
  5. "Gini coefficient of equivalised disposable income (source: SILC)". Eurostat Data Explorer. Retrieved 13 August 2013. 
  6. "Human Development Report 2013" (PDF). UN. 2013. Retrieved 14 March 2013. 
  1. The official Spanish language of the State is established in the Section 3 of the Spanish Constitution of 1978 to be Castilian.[1] In some autonomous communities, Catalan, Galician and Basque are co-official languages. Aragonese and Asturian have some degree of official recognition.
  2. The .eu domain is also used, as it is shared with other European Union member states. Also, the .cat domain is used in Catalan-speaking territories.
Other Languages
Аҧсшәа: Еспаниа
Acèh: Seupanyo
адыгабзэ: Испание
Afrikaans: Spanje
Akan: Spain
Alemannisch: Spanien
አማርኛ: እስፓንያ
aragonés: Espanya
Ænglisc: Spēonland
العربية: إسبانيا
ܐܪܡܝܐ: ܐܣܦܢܝܐ
مصرى: اسبانيا
asturianu: España
авар: Испан
Aymar aru: Ispaña
azərbaycanca: İspaniya
تۆرکجه: ایسپانیا
башҡортса: Испания
Boarisch: Spanien
žemaitėška: Ispanėjė
Bikol Central: Espanya
беларуская: Іспанія
беларуская (тарашкевіца)‎: Гішпанія
български: Испания
भोजपुरी: स्पेन
Bislama: Spain
বাংলা: স্পেন
བོད་ཡིག: ཞི་པན་ཡ།
বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী: স্পেন
brezhoneg: Spagn
bosanski: Španija
буряад: Испани
català: Espanya
Chavacano de Zamboanga: España
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Să̤-băng-ngà
нохчийн: Испани
Cebuano: Espanya
Chamoru: España
Tsetsêhestâhese: Spain
کوردی: ئیسپانیا
corsu: Spagna
qırımtatarca: İspaniya
čeština: Španělsko
kaszëbsczi: Szpańskô
словѣньскъ / ⰔⰎⰑⰂⰡⰐⰠⰔⰍⰟ: Їспанїꙗ
Чӑвашла: Испани
Cymraeg: Sbaen
dansk: Spanien
Deutsch: Spanien
Zazaki: İspanya
dolnoserbski: Špańska
डोटेली: स्पेन
ދިވެހިބަސް: އިސްޕެއިން
ཇོང་ཁ: སིཔཱེན་
eʋegbe: Spain
Ελληνικά: Ισπανία
emiliàn e rumagnòl: Spaggna
English: Spain
Esperanto: Hispanio
español: España
eesti: Hispaania
euskara: Espainia
estremeñu: España
فارسی: اسپانیا
Fulfulde: Hispaanya
suomi: Espanja
Võro: Hispaania
føroyskt: Spania
français: Espagne
arpetan: Èspagne
Nordfriisk: Spaanien
furlan: Spagne
Frysk: Spanje
Gaeilge: An Spáinn
Gagauz: İspaniya
贛語: 西班牙
Gàidhlig: An Spàinn
galego: España
گیلکی: ائسپانيا
Avañe'ẽ: Epáña
गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni: स्पेन
𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺: 𐌷𐌴𐌹𐍃𐍀𐌰𐌽𐌾𐌰
ગુજરાતી: સ્પેન
Hausa: Hispania
客家語/Hak-kâ-ngî: Sî-pân-ngà
Hawaiʻi: Sepania
עברית: ספרד
हिन्दी: स्पेन
Fiji Hindi: Spain
hrvatski: Španjolska
hornjoserbsce: Španiska
Kreyòl ayisyen: Espay
Հայերեն: Իսպանիա
interlingua: Espania
Bahasa Indonesia: Spanyol
Interlingue: Hispania
Igbo: Spain
Iñupiak: Spaña
Ilokano: Espania
ГӀалгӀай: Испания
íslenska: Spánn
italiano: Spagna
ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ/inuktitut: ᓯᐸᐃᓐ
日本語: スペイン
Patois: Spien
la .lojban.: sangu'e
Basa Jawa: Sepanyol
ქართული: ესპანეთი
Qaraqalpaqsha: İspaniya
Taqbaylit: Spenyul
Адыгэбзэ: Эспаниэ
Kabɩyɛ: Ɛsɩpaañɩ
Kongo: Espania
қазақша: Испания
kalaallisut: Spania
ភាសាខ្មែរ: អេស្ប៉ាញ
ಕನ್ನಡ: ಸ್ಪೇನ್
한국어: 스페인
Перем Коми: Эспання
къарачай-малкъар: Испания
kurdî: Spanya
коми: Испания
kernowek: Spayn
Кыргызча: Испания
Latina: Hispania
Ladino: Espanya
Lëtzebuergesch: Spuenien
лезги: Испания
Lingua Franca Nova: Espania
Limburgs: Spanje
Ligure: Spagna
lumbaart: Spagna
lingála: Espania
لۊری شومالی: إسپانيا
lietuvių: Ispanija
latgaļu: Spaneja
latviešu: Spānija
मैथिली: स्पेन
мокшень: Испания
Malagasy: Espaina
олык марий: Испаний
Māori: Pāniora
Baso Minangkabau: Spanyol
македонски: Шпанија
മലയാളം: സ്പെയിൻ
монгол: Испани
मराठी: स्पेन
Bahasa Melayu: Sepanyol
Malti: Spanja
Mirandés: Spanha
မြန်မာဘာသာ: စပိန်နိုင်ငံ
مازِرونی: ایسپانیا
Dorerin Naoero: Pain
Nāhuatl: Caxtillan
Napulitano: Spagna
Plattdüütsch: Spanien
Nedersaksies: Spanje
नेपाली: स्पेन
नेपाल भाषा: स्पेन
Nederlands: Spanje
norsk nynorsk: Spania
norsk: Spania
Novial: Spania
Nouormand: Espangne
Sesotho sa Leboa: Spain
occitan: Espanha
Livvinkarjala: Ispuanii
Oromoo: Ispeen
ଓଡ଼ିଆ: ସ୍ପେନ
Ирон: Испани
Pangasinan: Espanya
Kapampangan: Espanya
Papiamentu: Spaña
Picard: Espanne
Deitsch: Schpaani
पालि: स्पेन
Norfuk / Pitkern: Spain
polski: Hiszpania
Piemontèis: Spagna
پنجابی: سپین
Ποντιακά: Ισπανία
پښتو: اسپانیا
português: Espanha
Runa Simi: Ispaña
rumantsch: Spagna
Romani: Spaniya
Kirundi: Esipanye
română: Spania
armãneashti: Ispania
tarandíne: Spagne
русский: Испания
русиньскый: Іспанія
Kinyarwanda: Esipanye
संस्कृतम्: स्पेन्
саха тыла: Испания
sardu: Ispagna
sicilianu: Spagna
Scots: Spain
سنڌي: اسپين
davvisámegiella: Spánia
Sängö: Espânye
srpskohrvatski / српскохрватски: Španija
සිංහල: ස්පාඤ්ඤය
Simple English: Spain
slovenčina: Španielsko
slovenščina: Španija
Gagana Samoa: Sepa­nia
chiShona: Spain
Soomaaliga: Isbania
shqip: Spanja
српски / srpski: Шпанија
Sranantongo: Spanyorokondre
SiSwati: Sipeyini
Sesotho: Spain
Seeltersk: Spanien
Basa Sunda: Spanyol
svenska: Spanien
Kiswahili: Hispania
ślůnski: Szpańijo
తెలుగు: స్పెయిన్
tetun: España
тоҷикӣ: Испания
Türkmençe: Ispaniýa
Tagalog: Espanya
lea faka-Tonga: Sepeni
Tok Pisin: Spen
Türkçe: İspanya
Xitsonga: Spaniya
татарча/tatarça: Испания
chiTumbuka: Spain
Twi: Spain
reo tahiti: Paniora
удмурт: Испания
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: ئىسپانىيە
українська: Іспанія
اردو: ہسپانیہ
oʻzbekcha/ўзбекча: Ispaniya
Tshivenda: Spain
vèneto: Spagna
vepsän kel’: Ispanii
Tiếng Việt: Tây Ban Nha
West-Vlams: Spanje
Volapük: Spanyän
walon: Espagne
Winaray: Espanya
Wolof: Ispaañ
吴语: 西班牙
isiXhosa: ISpain
მარგალური: ესპანეთი
ייִדיש: שפאניע
Yorùbá: Spéìn
Vahcuengh: Sihbanhyaz
Zeêuws: Spanje
中文: 西班牙
文言: 西班牙
Bân-lâm-gú: Se-pan-gâ
粵語: 西班牙
isiZulu: ISpeyini