Primièra Guèrra Mondiala

Tièra de 1000 articles que totas las Wikipèdias deurián aver.

Primièra Guèrra Mondiala

Descobridor o inventaire
Data de descobèrta
Contrari
Color
Simbòl de quantitat
Simbòl d'unitat
Proprietat de
Fondador
Compren
Data de debuta
Data de fin
Precedit per
Seguit per
Coordenadas
WWImontage.jpg
Informacions generalas
Data28 de julhet de 1914 – 11 de novembre de 1918.
LuòcEuròpa, Africa, Orient Mejan, Oceans Pacific, Indian e Atlantic.
Casus belliAssassinat de Francés Ferrand, archiduc d'Àustria-Ongria.
EissidaVictòria de la Tripla Entenduda e de seis aligats.
Belligerants
Tripla Entenduda e seis aligats :Empèris centraus e seis aligats :
Comandants
* Triple-Entenduda e seis aligats :
  • Flag of Russia.svg Nicolau II
  • Flag of Russia.svg Grand duc Nicolau
  • Flag of Russia.svg A. Samsonov
  • Flag of Russia.svg von Rennenkampf
  • Flag of Russia.svg A.Brusilov
  • Flag of Russia.svg N. Ivanov
  • Flag of Russia.svg L. G. Kornilov
  • Flag of Russia.svg A. Kuropatkin
  • Flag of Russia.svg N. Yudenich
  • Flag of Russia.svg A. Eberhardt
  • Flag of Russia.svg A. Kolchak
  • Flag of France.svg R. Poincaré
  • Flag of France.svg R. Viviani
  • Flag of France.svg A. Briand
  • Flag of France.svg A. Ribot
  • Flag of France.svg P. Painlevé
  • Flag of France.svg G. Clémenceau
  • Flag of France.svg J. Joffre
  • Flag of France.svg R. Nivelle
  • Flag of France.svg P. Pétain
  • Flag of France.svg F. Foch
  • Flag of France.svg L. Franchet d'Espèrey
  • Flag of France.svg M. Sarrail
  • Flag of France.svg A. Guillaumat
  • Flag of the United Kingdom.svg George V
  • Flag of the United Kingdom.svg H. H. Asquith
  • Flag of the United Kingdom.svg D. L. George
  • Flag of the United Kingdom.svg W. Robertson
  • Flag of the United Kingdom.svg J. French
  • Flag of the United Kingdom.svg D. Haig
  • Flag of the United Kingdom.svg A. Murray
  • Flag of the United Kingdom.svg E. Allenby
  • Flag of the United Kingdom.svg J. Fisher
  • Flag of the United Kingdom.svg H. Jackson
  • Flag of the United Kingdom.svg J. Jellicoe
  • State Flag of Serbia (1882-1918).svg Pèire I
  • State Flag of Serbia (1882-1918).svg R. Putnik
  • State Flag of Serbia (1882-1918).svg P. Bojović
  • State Flag of Serbia (1882-1918).svg S. Stepanović
  • State Flag of Serbia (1882-1918).svg Z. Mišić
  • Flag of Montenegro (1905–1918, 1941–1944).svg Nicolau I
  • Flag of Montenegro (1905–1918, 1941–1944).svg J. Vukotić
  • Flag of Belgium (civil).svg Albert I de Belgica
  • Flag of Japan (1870–1999).svg Emperaire Taishō
  • Flag of Japan (1870–1999).svg Ōkuma Shigenobu
  • Flag of Japan (1870–1999).svg Terauchi Masatake
  • Flag of Italy (1861–1946).svg Victor-Emmanuel III
  • Flag of Italy (1861–1946).svg L. Cadorna
  • Flag of Italy (1861–1946).svg A. Diaz
  • Flag of Italy (1861–1946).svg Prince Luigi Amedeo
  • Flag of Italy (1861–1946).svg Paolo Thaon di Revel
  • Flag of Romania.svg Ferdinand I
  • Flag of Romania.svg C. Prezan
  • Flag of Romania.svg A. Averescu
  • Flag of Romania.svg E. Grigorescu
  • Flag of Portugal.svg B. Machado
  • Flag of Portugal.svg A. Costa
  • Flag of Portugal.svg T. de Abreu
  • Flag of Portugal.svg A. Roçadas
  • Flag of Portugal.svg F. Gil
  • Flag of the United States.svg Woodrow Wilson
  • Flag of the United States.svg J. Pershing
* Empèris centraus e seis aligats :
  • Flag of the German Empire.svg Guilhèm II
  • Flag of the German Empire.svg von Falkenhayn
  • Flag of the German Empire.svg von Hindenburg
  • Flag of the German Empire.svg von Holtzendorff
  • Flag of the German Empire.svg R. Scheer
  • Flag of the German Empire.svg E. Ludendorff
  • Flag of the German Empire.svg von Mackensen
  • Flag of the German Empire.svg von François
  • Flag of the German Empire.svg von Lettow-Vorbeck
  • Flag of the German Empire.svg von Below
  • Flag of Austria-Hungary (1869-1918).svg von Hötzendorf
  • Flag of Austria-Hungary (1869-1918).svg von Straussenburg
  • Flag of Austria-Hungary (1869-1918).svg S. Boroević
  • Flag of Austria-Hungary (1869-1918).svg A. Haus
  • Flag of Austria-Hungary (1869-1918).svg M. Njegovan
  • Flag of Austria-Hungary (1869-1918).svg M. Horthy
  • Ottoman flag.svg Mehmed V
  • Ottoman flag.svg I. Enver
  • Ottoman flag.svg M. Kemal
  • Flag of Bulgaria.svg Ferdinand I
  • Flag of Bulgaria.svg N. Zhekov
  • Flag of Bulgaria.svg G. Todorov
  • Flag of Bulgaria.svg K. Zhostov
Fòrças en preséncia
* Triple-Entenduda e seis aligats :* Empèris centraus e seis aligats :
Pèrdas
* TOTAL : quasi 5 641 000* TOTAL : quasi 3 131 890
Batalhas
Frònt oèst : FrontierasLièjaAnvèrs1èr MarnaYser1èr Ypres2a Ypres – Artés – Artés – Loos – VerdunSomme – Arras – Camin dei Damasc – Ypres – Cambrai – Cambrai – Ypres – Marna – Aisne – Amians

Frònt èst : Stalluponen – Gumbinnen – Tannenberg – Lemberg – Krasnik – Lacs mazures – Przemyśl – Vistula – Łódź – Bolimov – Lacs mazures – Gorlice-Tarnów – Lac Naroch – Brossilov – Transilvània – Turtucaia – Bucarèst – Kerensky – Mărăşeşti

Frònt italian : 1èr Isonzo2a Isonzo – Isonzo – Isonzo – 5a Isonzo – Isonzo – Isonzo – Isonzo – Isonzo – Isonzo – Mont Ortigara – Isonzo – Caporetto – Piave - Vittorio-Veneto

Frònt balcanic : Cer – Drina – Kolubara – Morava – Ovche Pole – Kosovo – Mojkovac – Dardanèls – Doiran – Monastir – Doiran – Dobro Pole – Doiran

Frònts d'Orient Mejan : Fao – Qurna – Ctesiphon – Kut-al-Amara – Romani – Kut-al-Amara – Bagdad – Samarrah – Gaza – Khan Baghdadi – Gaza – Gaza – Jerusalèm – Meggido – Sharqat

Frònts africans : Sandfontein – Tanga – Naulila – Jassin – Gibeon – Salaita – Negomano

Batalhas navalas : Antivari – Heligoland – Texel – Coronel — Falkland – Scarborough – Noordhinder Bank – Dogger Bank – Ancona – Durazzo – Jutlàndia – Pas de Calais – Imbros – Pas de Calais

La Primièra Guèrra Mondiala o la Granda Guèrra (var. Purmèra Guèrra Mondiau) es lo conflicte armat a l'escala planetària que se debanèt de julhet de 1914 fins a novembre de 1918. Mai de 9 milions de personas moriguèron dins aquesta guèrra.

Los Aliats (França, l'Empèri Britanic, l'Empèri Rus e Itàlia) desfàn las Fòrças Centralas (l'Empèri Alemand, Àustria-Ongria, e l'Empèri Otoman). L'armistici foguèt signat l'11 de novembre de 1918.

Las encausas d'aquesta guèrra son divèrsas. França vòl recuperar a Alemanha, Alsàcia-Lorena, perduda en 1870. Itàlia vòl prene Dalmàcia a Àustria-Ongria. Tornarmai, i a de tensions nombrosas dins la region dels Balcans.

La guèrra donèt luòc a una importanta reestructuracion de la geografia europèa; quatre grands Empèris despareguèron (Empèri Rus, Empèri Alemand, Àustria-Ongria e Empèri Otoman) e apareguèron de païses novèls (Checoslovaquia, Estònia, Letònia, Lituània, Polonha, Iogoslavia e Ongria).

Other Languages
Alemannisch: Erster Weltkrieg
žemaitėška: Pėrma svieta vaina
беларуская (тарашкевіца)‎: Першая сусьветная вайна
qırımtatarca: Birinci Cian cenki
emiliàn e rumagnòl: Prémma guèra mundièl
English: World War I
Esperanto: Unua mondmilito
estremeñu: I Guerra Mundial
Nordfriisk: Iarst Wäältkrich
Gàidhlig: An Cogadh Mòr
客家語/Hak-kâ-ngî: Thi-yit-chhṳ Sṳ-kie Thai-chan
Fiji Hindi: World War I
Bahasa Indonesia: Perang Dunia I
Patois: Wol Waar I
Basa Jawa: Perang Donya I
къарачай-малкъар: Биринчи дуния къазауат
Lëtzebuergesch: Éischte Weltkrich
Bahasa Melayu: Perang Dunia Pertama
မြန်မာဘာသာ: ပထမ ကမ္ဘာစစ်
مازِرونی: جهونی جنگ اول
Dorerin Naoero: Eaket Eb I
Plattdüütsch: Eerste Weltkrieg
Nedersaksies: Eerste Wealdkrieg
नेपाल भाषा: तःहताः १
norsk nynorsk: Den fyrste verdskrigen
srpskohrvatski / српскохрватски: Prvi svjetski rat
Simple English: World War I
slovenščina: Prva svetovna vojna
Soomaaliga: Dagaalkii koowaad
српски / srpski: Први светски рат
Basa Sunda: Perang Dunya I
Türkmençe: Birinji jahan urşy
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: بىرىنچى دۇنيا ئۇرۇشى
oʻzbekcha/ўзбекча: Birinchi jahon urushi
vepsän kel’: Ezmäine mail'man voin
Volapük: Volakrig balid