Grenada

Pagina d'ajuda sus l'omonimia Pels articles omonims, vejatz Granada/Grenada (omonimia).


Grenada es un país pichon dins la Mar Cariba. Es format per l'illa de Grenada e per las mai meridionalas de las illas Grenadinas (que sonque doas an d'abitants: Carriacou e Pichona Martinica.)


Politica

Grenada es dempuèi 1974 una monarquia parlamentària. Lo cap d'Estat es la reina Elisabeta II del Reialme Unit, representada localament per un governador general.

Geografia

La quita illa Grenada es la pus bèla del país. Las Grenadinas son Carriacou e Pichona Martinica (qu'an d'abitants) e Redonda (Ronde), Calha (Caille), Diamant (Diamont), Larga (Large), Salina (Saline) e Fregata (Frigate).

La màger part de la populacion rèsta sus l'illa de Grenada ont s'atròban las vilas : Sant Jòrdi, la capitala (ancian Fort Royal francés, St George's en anglés), Grenville e Gouyave. En defòra de l'illa de Grenada, la vila principala es Hillsborough sus Carriacou.

Las illas son d'origina volcanica e las tèrras son mai que ricas. L'illa de Grenade es montanhosa ambe lo mont Santa Catarina que puja a 840 m. Lo clima es tropical, caud e umid a la sason de las pluèjas, refrescat pels alisèus a la sason seca.

Al limit meridional del passatge dels ciclòns, Grenada ne patiguèt mai d'un: Janet, en 1955; Ivan, en 2004, destrusiguèt 85% de las infrastructuras de l'illa; Emily en 2005 atenguèt lo nòrd de l'illa de Grenada e las Grenadinas qu'èran estadas esparnhadas en 2004.

Economia

De veire: Economia de Grenada.

Istòria

Los primièrs abitants de Grenada foguèron probablament d'Amerindians venguts d'America del Sud : los Cibonais (-3000) seguits pels Aravaks puèi pels Caribs. Los Caribs nomenèron l'illa Camerhogue e redusiguèron los Aravaks en esclavatge.[1]

En 1498, Cristòu Colomb, al cors de son tresen viatge, trobèt l'illa que li donèt lo nom de Concepcion. Mas los marinièrs que la trobavan plan semblabla a lor Andalosia l'apelèron Grenada.

Los Caribs resistiguèron a tota temptativa de colonizacion pendent 150 ans. En 1650, lo governador de Martinica, Jacques du Parquet, negocièt la crompada de l'illa als Caribs e i installèt 200 francés. Aqueles, en conflicte permanent ambe los Caribs, demandèron e obtenguèron l'intervencion de l'armada qu'exterminèt los Caribs. Los darrièrs Caribs s'estimèron melhor sautar e se negar dins la mar, del lòc conegut coma Sauteur Bay.

En 1762, los anglés prenguèron l'illa als francés. Venguèt definitivament britanica en 1783. Los colons francés demorèron en partida sus l'illa, çò que foguèt la font de mai d'un conflicte.

En 1795, una revòlta d'esclaus comandada per Julien Fédon, sostengut pels revolucionaris francés, capitèt plan a prene lo contaròtle de l'illa per un brèu periòde.

En 1877, Grenada venguèt colonia de la corona britanica.

Pendent tot lo periòde colonial britanic, Grenada faguèt partida de las Illas Britanicas del Vent, qu'agropava jol meteis governador un nombre cambiadís de colonias.

Après l'episòdi de la Federacion de las Índias Occidentalas (1958-1962), Grenada s'encaminèt dapasset cap a l'autonomia, obtenguda en 1967, e a l'independéncia, obtenguda en 1974.

Cultura

Ligams extèrnes

Referéncias

  1. Tèxte tradusit de Histoire de la Grenade.
Other Languages
Afrikaans: Grenada
Alemannisch: Grenada
አማርኛ: ግረነይዳ
aragonés: Grenada
العربية: غرينادا
مصرى: جرينادا
asturianu: Granada (país)
Aymar aru: Grenada
azərbaycanca: Qrenada
تۆرکجه: قرنادا
башҡортса: Гренада
Boarisch: Grenada
žemaitėška: Grenada
Bikol Central: Grenada
беларуская: Грэнада
беларуская (тарашкевіца)‎: Грэнада
български: Гренада
भोजपुरी: ग्रिनेदा
বাংলা: গ্রেনাডা
বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী: গ্রেনাডা
brezhoneg: Grenada
bosanski: Grenada
буряад: Гренада
català: Grenada
Chavacano de Zamboanga: Granada (país)
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Grenada
нохчийн: Гренада
Cebuano: Grenada
کوردی: گرینادا
qırımtatarca: Grenada
čeština: Grenada
Cymraeg: Grenada
dansk: Grenada
Deutsch: Grenada
Zazaki: Grenada
dolnoserbski: Grenada
डोटेली: ग्रिनाडा
ދިވެހިބަސް: ގެރެންޑާ
eʋegbe: Grenada
Ελληνικά: Γρενάδα
English: Grenada
Esperanto: Grenado (lando)
español: Granada (país)
eesti: Grenada
euskara: Grenada
estremeñu: Grenada
فارسی: گرنادا
suomi: Grenada
Võro: Grenada
føroyskt: Grenada
français: Grenade (pays)
Nordfriisk: Grenaada
Frysk: Grenada
Gaeilge: Greanáda
Gagauz: Grenada
Gàidhlig: Greanada
Avañe'ẽ: Gyranáta
गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni: ग्रेनेडा
Gaelg: Grenada
客家語/Hak-kâ-ngî: Grenada
עברית: גרנדה
हिन्दी: ग्रेनाडा
Fiji Hindi: Grenada
hrvatski: Grenada
hornjoserbsce: Grenada
Kreyòl ayisyen: Grenad
magyar: Grenada
հայերեն: Գրենադա
interlingua: Grenada
Bahasa Indonesia: Grenada
Interlingue: Grenada
Ilokano: Grenada
Ido: Grenada
íslenska: Grenada
italiano: Grenada
日本語: グレナダ
Patois: Grinieda
Basa Jawa: Grenada
ქართული: გრენადა
Qaraqalpaqsha: Grenada
Taqbaylit: Grenada
қазақша: Гренада
ಕನ್ನಡ: ಗ್ರೆನಾಡ
한국어: 그레나다
kurdî: Grenada
коми: Гренада
kernowek: Grenayd
Кыргызча: Гренада
Lëtzebuergesch: Grenada
Lingua Franca Nova: Grenada
Limburgs: Grenada
Ligure: Grenada
lumbaart: Grenada
lingála: Grenada
lietuvių: Grenada
latviešu: Grenāda
мокшень: Гренада
олык марий: Гренада
македонски: Гренада
മലയാളം: ഗ്രനേഡ
монгол: Гренад
मराठी: ग्रेनेडा
Bahasa Melayu: Grenada
Malti: Grenada
မြန်မာဘာသာ: ဂရီနေဒါနိုင်ငံ
эрзянь: Гренада
مازِرونی: گرانادا
Dorerin Naoero: Grenada
Plattdüütsch: Grenada
नेपाली: ग्रिनाडा
नेपाल भाषा: ग्रेनेडा
Nederlands: Grenada
norsk nynorsk: Grenada
norsk: Grenada
Novial: Grenada
Livvinkarjala: Grenada
Oromoo: Giranaadaa
Ирон: Гренадæ
ਪੰਜਾਬੀ: ਗ੍ਰੇਨਾਡਾ
Kapampangan: Grenada
Papiamentu: Grenada
Norfuk / Pitkern: Grenada
polski: Grenada
Piemontèis: Grenada
پنجابی: گریناڈا
پښتو: گرېنادا
português: Granada (país)
Runa Simi: Grinada
română: Grenada
armãneashti: Grenada
русский: Гренада
Kinyarwanda: Gerenada
संस्कृतम्: ग्रेनाडा
саха тыла: Гренада
sardu: Grenada
sicilianu: Grenada
Scots: Grenada
davvisámegiella: Grenada
srpskohrvatski / српскохрватски: Grenada
Simple English: Grenada
slovenčina: Grenada
slovenščina: Grenada
chiShona: Grenada
Soomaaliga: Grenada
shqip: Grenada
српски / srpski: Гренада
SiSwati: IGelenada
Basa Sunda: Grénada
svenska: Grenada
Kiswahili: Grenada
ślůnski: Grenada
தமிழ்: கிரெனடா
తెలుగు: గ్రెనడా
tetun: Granada
тоҷикӣ: Гренада
Tagalog: Grenada
Türkçe: Grenada
татарча/tatarça: Гренада
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: گرېنادا
українська: Гренада
اردو: گریناڈا
oʻzbekcha/ўзбекча: Grenada
vèneto: Granada
vepsän kel’: Grenad
Tiếng Việt: Grenada
Volapük: Grenadeän
Winaray: Grenada
Wolof: Grenada
吴语: 格林纳达
მარგალური: გრენადა
ייִדיש: גרענאדע
Yorùbá: Grẹ̀nádà
Vahcuengh: Grenada
Zeêuws: Grenada
中文: 格林纳达
文言: 格瑞那達
Bân-lâm-gú: Grenada
粵語: 格林納達