Dialektikk
English: Dialectic

Dialektikk (frå gresk dialektike tekhne, 'samtalekunst') er eit filosofisk omgrep og ein metode der ein gjennom samtale ynskjer å avgjere innhaldet i eit omgrep eller eit problem. Dialektikken er bygd opp rundt ein samtale der deltakarane ueinige om noko, men prøver å overtale kvarandre til sitt syn gjennom spørsmål og svar, prov og motprov og argument og motargument. Eit vilkår for at ein slik samtale skal vere dialektisk, er at deltakarane i han deler nokre av synspunkta og er einige om enkelte premiss for samtalen.

Dialektikken legg vekt på korleis motsetnader går opp i ei høgare eining, skjemamessig i ei form der ein tese fører til utviklinga av ein antitese og kampen mellom desse fører til ein syntese, ei høgare eining som dermed vert ein ny tese i ein ny dialektisk prosess. Medan den idealistiske dialektikken framfor alt er assosiert med Georg Wilhelm Friedrich Hegel, er den materialistiske versjonen fyrst og fremst assosiert med Karl Marx.

Men dialektikk som filosofisk omgrep har ei historie som går lenger tilbake. Hegel daterer den fyrste uttrykte dialektiske oppfatninga til vediske skrifter frå omtrent år 1500 f.Kr. Også i den greske filosofien var dialektikken til stades. I doktorgradsavhandlinga si går Marx langt i retning av å utpeike Epikur til den fyrste materialistiske dialektikaren. Også Sokrates og Platon baserte seg mykje på dialektiske prinsipp, sjølv om det var i ei idealistisk form. Også innan buddhistisk kultur har dialektikken hatt ei viss tyding.

Other Languages
norsk: Dialektikk
svenska: Dialektik
dansk: Dialektik
Afrikaans: Dialektiek
Alemannisch: Dialektik
አማርኛ: ዳያሌክቲክ
العربية: جدلية
aragonés: Dialectica
asturianu: Dialéutica
azərbaycanca: Dialektika
تۆرکجه: دیالکتیک
Bân-lâm-gú: Piān-chèng
башҡортса: Диалектика
беларуская: Дыялектыка
беларуская (тарашкевіца)‎: Дыялектыка
български: Диалектика
Boarisch: Dialektik
bosanski: Dijalektika
brezhoneg: Daelerezh
català: Dialèctica
čeština: Dialektika
Cymraeg: Dilechdid
Deutsch: Dialektik
eesti: Dialektika
Ελληνικά: Διαλεκτική
English: Dialectic
español: Dialéctica
Esperanto: Dialektiko
euskara: Dialektika
فارسی: دیالکتیک
Fiji Hindi: Dialectic
français: Dialectique
galego: Dialéctica
한국어: 변증법
հայերեն: Դիալեկտիկա
hrvatski: Dijalektika
Ilokano: Dialektiko
Bahasa Indonesia: Dialektik
íslenska: Þrætubók
italiano: Dialettica
עברית: דיאלקטיקה
ქართული: დიალექტიკა
Kiswahili: Upembuzi
kurdî: Diyalektîk
Кыргызча: Диалектика
Latina: Dialectica
latviešu: Dialektika
lietuvių: Dialektika
Limburgs: Dialektiek
Lingua Franca Nova: Dialetica
magyar: Dialektika
македонски: Дијалектика
მარგალური: დიალექტიკა
Bahasa Melayu: Dialektika
монгол: Диалектик
မြန်မာဘာသာ: ဒိုင်ယာလက်တစ်
Nederlands: Dialectiek
日本語: 弁証法
нохчийн: Диалектика
occitan: Dialectica
oʻzbekcha/ўзбекча: Dialektika
ਪੰਜਾਬੀ: ਵਿਰੋਧਵਿਕਾਸ
پنجابی: ڈایالیکٹک
Piemontèis: Dialética
polski: Dialektyka
português: Dialética
Qaraqalpaqsha: Dialektika
română: Dialectică
русиньскый: Діалектіка
русский: Диалектика
саха тыла: Диалектика
Scots: Dialectic
shqip: Dialektika
Simple English: Dialectic
سنڌي: جدليات
slovenčina: Dialektika
slovenščina: Dialektika
کوردی: دیالێکتیک
српски / srpski: Дијалектика
srpskohrvatski / српскохрватски: Dijalektika
татарча/tatarça: Диалектика
Türkçe: Diyalektik
українська: Діалектика
اردو: جدلیات
Vahcuengh: Bienhcingqfap
Tiếng Việt: Biện chứng
文言: 辯證法
Winaray: Dialektiko
吴语: 辩证法
ייִדיש: דיאלעקטיק
粵語: 辯證法
中文: 辩证法