Biologisk systematikk

Foster frå ulike artar. Fugl, fisk eller midt imellom?

Innan biologi er systematikk brukt om det å dela inn organismar i grupper. Faget vert òg omtalt som taksonomi etter takson, nemninga for ei einskild gruppe. Ein har gjort forsøk på å laga slike klassifiseringar av livsformer sidan Aristoteles grunnla biologifaget.

Dagens systematikk er basert på hypotesar om evolusjonært slektskap mellom ulike organismegrupper, med eit formverk frå Carl von Linné sitt hierarkiske system frå 1700-talet. Dette systemet plasserer alle levande ting i artar som høyrer til i slekter. Denne blir vidare sett inn i familie, orden, klasse, rekke (vert òg omtalt som fylum eller divisjon), rike og domene. Det finst òg fleire underinndelingar, for betre å kunne skildra nyansar.

Artsbestemminga og den vidare inndelinga byggjer oftast på utsjånaden og oppbygginga til organismen, og blei først og fremst utvikla som eit middel til å skildra og identifisera artar. Den nye utviklinga av genetikken og DNA-analyse har ført til at ein har måtta omklassifisera mange artar og grupper ut frå påvist slektskap.

Other Languages
العربية: نظاميات
asturianu: Sistemática
Bân-lâm-gú: Hē-thóng-ha̍k
bosanski: Biosistematika
català: Sistemàtica
Ελληνικά: Συστηματική
English: Systematics
español: Sistemática
Esperanto: Sistematiko
français: Systématique
Gaeilge: Córasaíocht
galego: Sistemática
한국어: 계통분류학
hrvatski: Sistematika
Bahasa Indonesia: Sistematika
italiano: Sistematica
ქართული: სისტემატიკა
latviešu: Sistemātika
Lëtzebuergesch: Systematik (Biologie)
македонски: Систематика
მარგალური: სისტემატიკა
Bahasa Melayu: Sistematik
Nederlands: Systematiek
日本語: 体系学
Napulitano: Sistemateca
oʻzbekcha/ўзбекча: Sistematika
Piemontèis: Sistemàtica
Plattdüütsch: Systematik (Biologie)
português: Sistemática
Seeltersk: Systematik
Simple English: Systematics
slovenčina: Systematika (veda)
slovenščina: Sistematika
српски / srpski: Систематика
srpskohrvatski / српскохрватски: Sistematika
اردو: نظامیات
Winaray: Sistematika