Schutblad (plant)

Bracteeën bij een samengesteld scherm

Een schutblad is een blad direct onder een bloem of bloeiwijze en staat in de oksel van die bloem of bloeiwijze. Deze bladeren zijn vaak vervormd of verkleind (gereduceerd). Tussen het schutblad en de kelk kan ook nog een blad zitten, dat een bracteool wordt genoemd. Als er een schijnbare verschuiving is opgetreden van de steel van bloem of bloeiwijze ten opzichte van het schutblad, heet dat metatopie. Dit verschijnsel is waarneembaar bij onder andere de nachtschadefamilie.

Specifieke schutbladen

Borstel

Tot borstels omgevormde schutblaadjes zijn te vinden bij onder andere eenarig wollegras en andere cypergrassen.

Bractee

De schutbladen aan de voet van de hoofdas en van de zijassen van een scherm of andere vertakte bracteeën genoemd.

Cladoprofyllum

Een cladoprofyllum is een klein, tuitvormig, vliezig schutblad, dat om de basis van de steel (rachis) van de aar van sommige zeggen en bij Scirpus-soorten zit.

Involucrum

Een involucrum bestaat uit schutbladen, die in een krans of spiraal staan.

Bij de composieten vormen ze het omwindsel. De vlezige schutbladeren van de gesloten bloemknop van de artisjok worden als groente gegeten.

Bij de wolfsmelk omgeeft het involucrum de schijnbloemen in een cyathium (type bloeiwijze).

Lemma en palea

Het onderste schutblaadje onder de bloemen bij de Grassenfamilie wordt het lemma (onderste kroonkafje) genoemd. Het bovenste kroonkafje heet palea. Onder aan het aartje zijn nog twee kelkkafjes te vinden.

Spatha

Een spatha is het schutblad van een spadix of bloeikolf (een verdikte bloeias van een bloeiwijze).

Stroschub

Een stroschub is een vliezig schutblaadje aan de voet van elk bloempje in het bloem hoofdje van sommige composieten, zoals bij de gele kamille.

Urntje

Het urntje of perigynium is een soort schutblaadje dat geheel om de vrucht zit en voorkomt bij de zeggesoorten.

In andere talen
Afrikaans: Skutblaar
العربية: قنابة
asturianu: Bráctea
bosanski: Brakteja
català: Bràctea
čeština: Listen
Deutsch: Tragblatt
English: Bract
Esperanto: Brakteo
español: Bráctea
eesti: Kandeleht
euskara: Braktea
فارسی: برگک
français: Bractée
Gaeilge: Bracht
galego: Bráctea
magyar: Murvalevél
Bahasa Indonesia: Daun pelindung
Ido: Brakteo
italiano: Brattea
日本語:
lumbaart: Bràtea
മലയാളം: സഹപത്രം
norsk: Høyblad
polski: Podsadka
português: Bráctea
русский: Прицветник
srpskohrvatski / српскохрватски: Brakteja
Simple English: Bract
slovenčina: Listeň
српски / srpski: Приперак
Türkçe: Brahte
українська: Приквіток
中文: 苞片