Parijs

Icoontje doorverwijspagina Zie Parijs (doorverwijspagina) voor andere betekenissen van Parijs.
Parijs
Paris
Stad in Frankrijk Vlag van Frankrijk
Flag of Paris.svg Grandes Armes de Paris.svg
( Details)
Parijs
Parijs
Situering
Regio Flag of Île-de-France.svg Île-de-France
Departement Parijs (75)
Arrondissement 20 arrondissementen
Coördinaten 48° 52′ NB, 2° 22′ OL
Algemeen
Oppervlakte 105,4 km²
Inwoners (1 jan. 2011) 2.249.975 (21.347 inw./km²)
Hoogte 28-130 m
Burgemeester Anne Hidalgo, PS
Overig
Postcode 75001-75020 en 75116
Netnummer 01
INSEE-code 75056
Website www.paris.fr
Detailkaart
Parijs
Parijs
Locatie in Regio Parijs
Portaal  Portaalicoon   Frankrijk
Parijs
Parijs: oevers van de Seine
Werelderfgoed cultuur
The Seine as seen from the Eiffel Tower, June 2002.jpg
Land Vlag van Frankrijk  Frankrijk
UNESCO-regio Europa en Noord-Amerika
Criteria i, ii, iv
Inschrijvingsverloop
UNESCO-volgnr. 600
Inschrijving 1991 ( 15e sessie)
UNESCO-werelderfgoedlijst
De Eiffeltoren, met op de achtergrond de wolkenkrabbers van zakendistrict La Défense

Parijs, Frans: Paris, is de hoofdstad en regeringszetel van Frankrijk. De stad wordt in tweeën gedeeld door de rivier de Seine. Parijs zelf telde in 2014 ongeveer 2,22 miljoen inwoners, daarbij de banlieues (het geheel van de voorsteden en forensensteden) niet meegerekend. In 2014 woonden er in de hele agglomeratie meer dan 10 miljoen mensen. [1] Parijs ligt in de regio Île-de-France. De oppervlakte van alleen Parijs bedroeg 105,40 km2 [2] in 2011.

De eerste nederzettingen omstreeks het begin van de christelijke jaartelling waren aan de oever van de Seine, maar op het Île de la Cité werd al snel ook gebouwd. In het gebied, dat Parijs en de banlieues nu bestrijkt, lagen vroeger aparte dorpen, die nu een onderdeel van Parijs zijn. In Europa was Parijs al vroeg een centrum van cultuur. De stad ligt op een kruispunt van allerlei verschillende handelsroutes. Al in de 10e eeuw, toen de Notre Dame en een aantal abdijen werden gebouwd, was Parijs een van de belangrijkste steden van Frankrijk en daarnaast een belangrijke plaats voor het christendom. Sinds de 13e eeuw is het bij uitstek een stad waar onderwijs, kunst en recreatie een zeer centrale plaats innemen. Deze ontwikkeling is historisch mede het gevolg van de centralistische politiek die eeuwenlang binnen Frankrijk is gevoerd toen dit een republiek en een monarchie was. Binnen het kader van deze politiek werd zeer veel betekenis aan de hoofdstad toegekend. Sinds de jaren 1960 wordt het politieke beleid binnen Frankrijk gekenmerkt door decentralisatie en deconcentratie, waardoor er iets meer evenwicht binnen de landsgrenzen is ontstaan.

De stad is tegenwoordig zeer internationaal georiënteerd dankzij een uitgebreide infrastructuur over land en door de lucht en wordt jaarlijks door zeer veel toeristen bezocht.

Naam

Etymologie

De naam Parijs is afgeleid van een Gallische stam, de Parisii, en in feite een verkorting van de Latijnse uitdrukking Civitas Parisiorum ("Stad van de Parisii"). [3] Deze naam is in de plaats gekomen van Lutetia. In de tijd van het Romeinse Rijk werden de Parisii eveneens in de buurt van East Riding of Yorkshire aangetroffen. Over de uiteindelijke herkomst van de naam van deze volksstam bestaat geen zekerheid. De naam van de Parisii zit eveneens in de plaatsnamen Villeparisis, Cormeilles-en-Parisis, Fontenay-en-Parisis en de hele streek Parisis. Een niet serieus bedoelde alternatieve verklaring die Rabelais geeft in zijn Gargantua is dat de naam Parijs een samentrekking zou zijn van par ris, wat "om te lachen" betekent. [4]

Bijnamen

Parijzenaars zelf duiden de stad weleens informeel aan met Paname. Bij velen staat de stad ook wel bekend als de lichtstad of de stad van de liefde.

Hoewel de officiële Franse benaming Parisiens/Parisiennes is, worden Parijzenaren door met name Zuid-Fransen informeel ook wel Parigots/Parigotes genoemd.

In andere talen
Acèh: Paris
адыгабзэ: Париж
Afrikaans: Parys
Alemannisch: Paris
አማርኛ: ፓሪስ
aragonés: París
Ænglisc: Paris
العربية: باريس
ܐܪܡܝܐ: ܦܐܪܝܣ
مصرى: باريس
asturianu: París
авар: Париж
Aymar aru: Paris
azərbaycanca: Paris
تۆرکجه: پاریس
башҡортса: Париж
Boarisch: Paris
žemaitėška: Parīžios
Bikol Central: Paris
беларуская: Парыж
беларуская (тарашкевіца)‎: Парыж
български: Париж
भोजपुरी: पैरिस
Bislama: Paris
bamanankan: Paris
বাংলা: প্যারিস
བོད་ཡིག: ཕ་རི།
brezhoneg: Pariz
bosanski: Pariz
буряад: Парис
català: París
Chavacano de Zamboanga: Paris
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Bă-là̤
нохчийн: Париж
Cebuano: Paris
Chamoru: Paris
Tsetsêhestâhese: Paris
کوردی: پاریس
corsu: Parighji
qırımtatarca: Paris
čeština: Paříž
kaszëbsczi: Pariz
словѣньскъ / ⰔⰎⰑⰂⰡⰐⰠⰔⰍⰟ: Парижь
Чӑвашла: Парис
Cymraeg: Paris
dansk: Paris
Deutsch: Paris
Zazaki: Paris
dolnoserbski: Paris
डोटेली: पेरिस
eʋegbe: Paris
Ελληνικά: Παρίσι
emiliàn e rumagnòl: Parì
English: Paris
Esperanto: Parizo
español: París
eesti: Pariis
euskara: Paris
estremeñu: París
فارسی: پاریس
Fulfulde: Pari
suomi: Pariisi
Võro: Pariis
føroyskt: Paris
français: Paris
arpetan: Paris
Nordfriisk: Paris
furlan: Parîs
Frysk: Parys
Gaeilge: Páras
Gagauz: Paris
贛語: 巴黎
Gàidhlig: Paris
galego: París
گیلکی: پاريس
Avañe'ẽ: Parĩ
गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni: Paris
𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺: 𐍀𐌰𐍂𐌹𐍃
ગુજરાતી: પેરિસ
Gaelg: Paarys
Hausa: Paris
客家語/Hak-kâ-ngî: Pâ-lì
Hawaiʻi: Palika
עברית: פריז
हिन्दी: पेरिस
Fiji Hindi: Paris
hrvatski: Pariz
hornjoserbsce: Paris
Kreyòl ayisyen: Pari
magyar: Párizs
Հայերեն: Փարիզ
interlingua: Paris
Bahasa Indonesia: Paris
Interlingue: Paris
Ilokano: Paris
Ido: Paris
íslenska: París
italiano: Parigi
日本語: パリ
Patois: Paris
la .lojban.: paris
Basa Jawa: Paris
ქართული: პარიზი
Qaraqalpaqsha: Parij
Taqbaylit: Paris (Fransa)
Адыгэбзэ: Париж
Kabɩyɛ: Paarii
Kongo: Paris
қазақша: Париж
kalaallisut: Paris
ភាសាខ្មែរ: ប៉ារីស
ಕನ್ನಡ: ಪ್ಯಾರಿಸ್
Перем Коми: Париж
къарачай-малкъар: Париж
Kurdî: Parîs
коми: Париж
kernowek: Paris
Кыргызча: Париж
Latina: Lutetia
Ladino: Paris
Lëtzebuergesch: Paräis
лезги: Париж
Luganda: Paris
Limburgs: Paries
Ligure: Pariggi
lumbaart: Paris
lingála: Pari
ລາວ: ປາລີ
لۊری شومالی: شأر پاریس
lietuvių: Paryžius
latviešu: Parīze
मैथिली: पेरिस
Malagasy: Paris
олык марий: Париж
Māori: Parī
Baso Minangkabau: Paris
македонски: Париз
മലയാളം: പാരിസ്
монгол: Парис
मराठी: पॅरिस
кырык мары: Париж
Bahasa Melayu: Paris
Malti: Pariġi
Mirandés: Paris
မြန်မာဘာသာ: ပါရီမြို့
эрзянь: Париж ош
مازِرونی: پاریس
Dorerin Naoero: Paris
Nāhuatl: Paris
Napulitano: Parigge
Plattdüütsch: Paris
Nedersaksies: Paries
नेपाली: पेरिस
नेपाल भाषा: पेरिस
norsk nynorsk: Paris
norsk: Paris
Novial: Paris
Nouormand: Paris
Chi-Chewa: Paris
occitan: París
Livvinkarjala: Pariižu
Oromoo: Paaris
ଓଡ଼ିଆ: ପ୍ୟାରିସ
Ирон: Париж
ਪੰਜਾਬੀ: ਪੈਰਿਸ
Kapampangan: Paris
Papiamentu: Paris
Picard: Paris
Deitsch: Paris
Norfuk / Pitkern: Paris
polski: Paryż
Piemontèis: Paris
پنجابی: پیرس
Ποντιακά: Παρίσι
پښتو: پاريس
português: Paris
Runa Simi: Paris
rumantsch: Paris
Romani: Paris
Kirundi: Paris
română: Paris
armãneashti: Parij
tarandíne: Parigge
русский: Париж
русиньскый: Паріж
Kinyarwanda: Paris
саха тыла: Париж
sardu: Parigi
sicilianu: Pariggi
Scots: Paris
davvisámegiella: Paris
srpskohrvatski / српскохрватски: Pariz
සිංහල: පැරිස්
Simple English: Paris
slovenčina: Paríž
slovenščina: Pariz
Gagana Samoa: Pale
chiShona: Paris
Soomaaliga: Baariis
shqip: Parisi
српски / srpski: Париз
Sranantongo: Paris
Sesotho: Paris
Seeltersk: Paris (Stääd)
Basa Sunda: Paris
svenska: Paris
Kiswahili: Paris
ślůnski: Paryż
தமிழ்: பாரிஸ்
తెలుగు: పారిస్
tetun: París
тоҷикӣ: Порис
ไทย: ปารีส
Türkmençe: Pariž
Tagalog: Paris
Tok Pisin: Paris
Türkçe: Paris
татарча/tatarça: Париж
Twi: Paris
reo tahiti: Paris
тыва дыл: Париж
удмурт: Париж
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: پارىژ
українська: Париж
اردو: پیرس
oʻzbekcha/ўзбекча: Parij
vèneto: Parixe
vepsän kel’: Pariž
Tiếng Việt: Paris
West-Vlams: Parys
Volapük: Paris
walon: Paris
Winaray: Paris
Wolof: Pari
吴语: 巴黎
მარგალური: პარიზი
ייִדיש: פאריז
Yorùbá: Parisi
Vahcuengh: Bahliz
Zeêuws: Paries
中文: 巴黎
文言: 巴黎
Bân-lâm-gú: Pa-lí
粵語: 巴黎
isiZulu: IParisi