Neogeen

EonEratheem
Era
Systeem
Periode
Serie
Tijdvak
Tijd geleden
(Ma)
FanerozoïcumCenozoïcumKwartairHoloceen0,0117 - heden
Pleistoceen2,58 - 0,0117
NeogeenPlioceen5,333 - 2,58
Mioceen23,03 - 5,333
PaleogeenOligoceen33,9 - 23,03
Eoceen56,0 - 33,9
Paleoceen66,0 - 56,0
MesozoïcumKrijtLaatouder

Het geologisch tijdperk Neogeen is de middelste van de drie perioden van de era Cenozoïcum. Het volgt op het Paleogeen, wordt opgevolgd door het Kwartair en duurde van 23,03 tot 2,58 miljoen jaar geleden (Ma). Het Neogeen is onderverdeeld in de twee tijdvakken Mioceen en Plioceen.

Het Neogeen was een periode met een gematigd klimaat, hoewel nog niet zo koud als in het erop volgende Kwartair. Dit zorgde weer voor de opkomst van dieren en planten die grasland als habitat hadden.

Naamgeving

De naam Neogeen werd voor het eerst gebruikt door de Oostenrijkse paleontoloog Moriz Hörnes bij onderzoek naar gesteentelagen in het Weense bekken. Hoernes onderscheidde ze daarmee van oudere Cenozoïsche gesteentelagen, die hij Paleogeen noemde.

Pas in de jaren '80 van de twintigste eeuw raakten de namen Neogeen en Paleogeen in algemeen gebruik, daarvoor werd de tijdspanne van deze twee periodes samen Tertiair genoemd. Hoewel deze naam nog steeds veel voorkomt, wordt het gebruik ervan afgeraden door de ICS.

Rond de laatste eeuwwisseling was er controverse onder stratigrafen waar de grens tussen het Neogeen en Kwartair getrokken moest worden. In 2009 besloot het Internationaal Geologisch Congres deze grens op 2,58 miljoen jaar te leggen. De tijdsnede Gelasien, die daarvoor vaak tot het Plioceen en Neogeen gerekend werd, is sindsdien onderdeel van het Pleistoceen en Kwartair.

Tekeningen van fossielen van de Neogene megafauna in Meyers Konversations-Lexikon (1885-1890).
In andere talen
Afrikaans: Neogeen
Alemannisch: Neogen
العربية: نيوجين
asturianu: Neoxenu
беларуская: Неагенавы перыяд
беларуская (тарашкевіца)‎: Нэаген
български: Неоген
Bahasa Banjar: Neogen
brezhoneg: Neogenel
català: Neogen
čeština: Neogén
Cymraeg: Neogen
dansk: Neogen
Deutsch: Neogen
English: Neogene
Esperanto: Neogeno
español: Neógeno
eesti: Neogeen
euskara: Neogeno
فارسی: نئوژن
français: Néogène
galego: Neoxeno
עברית: נאוגן
magyar: Neogén
Հայերեն: Նեոգեն
Bahasa Indonesia: Neogen
italiano: Neogene
日本語: 新第三紀
한국어: 신제3기
Кыргызча: Неоген мезгили
Latina: Neogenicum
Lëtzebuergesch: Neogen
lietuvių: Neogenas
latviešu: Neogēns
मराठी: निओजिन
Bahasa Melayu: Neogen
Plattdüütsch: Neogen
norsk nynorsk: Neogen
norsk: Neogen
occitan: Neogèn
polski: Neogen
پنجابی: نیوجین
português: Neogeno
română: Neogen
саха тыла: Неоген
Scots: Neogene
srpskohrvatski / српскохрватски: Neogen
Simple English: Neogene
slovenčina: Neogén
slovenščina: Neogen
српски / srpski: Неоген
svenska: Neogen
Tagalog: Neoheno
Türkçe: Neojen
українська: Неогеновий період
oʻzbekcha/ўзбекча: Neogen sistemasi
Tiếng Việt: Kỷ Tân Cận
中文: 新近纪
Bân-lâm-gú: Sin-chiâⁿ-kí
粵語: 新近紀