Gibraltar

Icoontje doorverwijspagina Zie Gibraltar (doorverwijspagina) voor andere betekenissen van Gibraltar.
Gibraltar
Vlag van Gibraltar Coat of arms of Gibraltar1.svg
( Details) ( Details)
Gibraltar
Basisgegevens
Officiële landstaal Engels
Hoofdstad Gibraltar
Regeringsvorm Brits overzees territorium
Staatshoofd Koningin Elizabeth II van het Verenigd Koninkrijk
Regeringsleider Premier Fabian Picardo
Religie christendom
Oppervlakte 6 km²  [1] (-% water)
Inwoners 27.495 (2001) [2]
29.396 (2017) [3] (4.899,3/km² (2017))
Overige
Volkslied Gibraltar Anthem
Munteenheid Gibraltarees pond ( GIP)
UTC +1 (zomer +2)
Nationale feestdag National Day (10 september)
Web | Code | Tel. .gi | GIB | 350
Topografie
Gibraltar
Portaal  Portaalpictogram  Landen & Volken

Gibraltar is een Brits overzees gebied gelegen aan het zuidelijke eind van het Iberisch Schiereiland bij de ingang van de Middellandse Zee. Het heeft een oppervlakte van 6,8 km² en een noordelijke grens met Andalusië, Spanje. De Rots van Gibraltar is de belangrijkste bezienswaardigheid van het gebied. De economie is vooral gebaseerd op toerisme, financiële diensten en de scheepvaart. De naam komt uit het Arabisch: جبل طارق - jabal Tariq: de berg van Tariq, naar de Moorse legerleider Tariq ibn Zijad.

Gibraltar werd in 1704 tijdens de Spaanse Successieoorlog door een Engels-Nederlandse troepenmacht op Spanje veroverd. Het gebied werd vervolgens in 1713 onder de Vrede van Utrecht "voor altijd" overgedragen aan het Koninkrijk Groot-Brittannië. Het was een belangrijke basis voor de Royal Navy.
De soevereiniteit van Gibraltar is een belangrijk twistpunt van de Brits-Spaanse relatie omdat Spanje aanspraak maakt op Gibraltar. Gibraltarezen verwierpen voorstellen voor Spaanse soevereiniteit bij referenda in 1967 en opnieuw in 2002. Volgens de Gibraltarese grondwet van 2006 regelt Gibraltar zijn eigen zaken, hoewel sommige bevoegdheden, zoals defensie en buitenlandse zaken, de verantwoordelijkheid blijven van de regering van het Verenigd Koninkrijk.

Geschiedenis

Neanderthalers

Er zijn Neanderthalers vondsten in de grotten van Gibraltar. Er wordt verondersteld dat de laatste Neanderthalers, ongeveer 28.000 tot 24.000 jaar geleden in Gibraltar leefden. [4] In die tijd was het zeeniveau lager en waren er vlaktes rondom de rots.

Het Moorse kasteel in Gibraltar gebouwd in de 14de eeuw.

Middeleeuwen

Abd al-Mu'min ibn Ali, de leider van de Berberse moslimdynastie Almohaden bouwde in 1157 de eerste nederzetting. In 1309 veroverde Ferdinand IV van Castilië de rots, maar in 1333 werd de plaats opnieuw islamitisch na de invasie van de Meriniden uit Marokko. Tijdens een belegering in 1350 stierf hier Alfons XI van Castilië aan de pest. De Meriniden stonden de stad in 1374 af aan Granada. In 1462 kwam in het kader van de Reconquista definitief een einde aan de Moorse aanwezigheid op Gibraltar; de hertog van Medina-Sidonia, Juan Alonso Pérez de Guzmán y Orozco veroverde de stad. Hij liet Spaanse joden, die onder Pedro de Herrera meegeholpen hadden met de verovering, in de stad wonen. De Spaanse joden werden in 1476 uit de stad verdreven. In 1501 werd de stad overgedragen aan de Spaanse kroon.

17e eeuw

In 1607 overviel een Nederlandse vloot onder leiding van Jacob van Heemskerck in de Baai van Gibraltar bij verrassing een aldaar aangemeerde Spaanse vloot, die volledig vernietigd werd ( Slag bij Gibraltar).

18e eeuw

Op 4 augustus 1704 veroverde een Engels-Nederlandse coalitievloot de rots. Sindsdien bleef de doorvaart door de straat van Gibraltar onder Brits toezicht en bleef de rots een Britse exclave. Als gevolg van de Spaanse Successieoorlog, volgens de Vrede van Utrecht kwam Gibraltar in 1713 definitief in Britse handen.

19e eeuw

Sinds 1830 is de rots een Britse kroonkolonie. Gibraltar geniet zelfbestuur op gebied van binnenlandse zaken en rechtspraak. Het Verenigd Koninkrijk is verantwoordelijk voor het buitenlands beleid. Een gouverneur vertegenwoordigt de Britse kroon.

20e eeuw

Tijdens de Tweede Wereldoorlog wisten meer dan 225 Engelandvaarders Gibraltar te bereiken. De rots stond symbool voor Britse moed en vastberadenheid. Vanuit de haven en baai opereerden sterke vlooteenheden en werden grote konvooien van vracht- en troepentransportschepen naar hun bestemming gedirigeerd. De meeste Engelandvaarders hadden in de Spaanse gevangenis Lerida of in kamp Miranda de Ebro gezeten. Vanuit Gibraltar hebben velen Engeland bereikt.

In 1942 kwam de Cabo de Buena Esperanza bij Gibraltar aan met ongeveer veertig Engelandvaarders aan boord. De bedoeling was hen af te zetten in Curaçao. Een Engelse patrouilleboot kwam langszij en haalde 15 Engelandvaarders (officieren en aspirant-officieren) af. Twee achterblijvers, Albert Scheffer en Theo Wachtel, sprongen in zee en werden toch nog meegenomen. Terwijl de Cabo al wegvoer, sprongen ook Henk Kroese en Charles Hugenholtz van boord, maar de patrouilleboot zag hen niet en zij verdronken.

In andere talen
Acèh: Gibraltar
Afrikaans: Gibraltar
አማርኛ: ጅብራልታር
aragonés: Chibraltar
Ænglisc: Calpis
العربية: جبل طارق
asturianu: Xibraltar
azərbaycanca: Cəbəli-Tariq
تۆرکجه: جبل الطارق
башҡортса: Гибралтар
Boarisch: Gibraltar
беларуская: Гібралтар
беларуская (тарашкевіца)‎: Гібральтар
български: Гибралтар
বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী: জিব্রালটার
brezhoneg: Jibraltar
bosanski: Gibraltar
català: Gibraltar
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Gibraltar
Cebuano: Gibraltar
کوردی: گیبرالتار
čeština: Gibraltar
Чӑвашла: Гибралтар
Cymraeg: Gibraltar
dansk: Gibraltar
Deutsch: Gibraltar
Zazaki: Cebelitarıq
dolnoserbski: Gibraltar
ދިވެހިބަސް: ޖަބަލްޠާރިޤު
Ελληνικά: Γιβραλτάρ
English: Gibraltar
Esperanto: Ĝibraltaro
español: Gibraltar
eesti: Gibraltar
euskara: Gibraltar
estremeñu: Gibraltar
فارسی: جبل طارق
suomi: Gibraltar
føroyskt: Gibraltar
français: Gibraltar
arpetan: Gibraltar
Nordfriisk: Gibraltaar
Frysk: Gibraltar
Gaeilge: Giobráltar
Gagauz: Cebelitarık
Gàidhlig: Giobraltair
galego: Xibraltar
Gaelg: Gibraaltar
Hausa: Gibraltar
客家語/Hak-kâ-ngî: Gibraltar
עברית: גיברלטר
हिन्दी: जिब्राल्टर
Fiji Hindi: Gibraltar
hrvatski: Gibraltar
hornjoserbsce: Gibraltar
Հայերեն: Ջիբրալթար
interlingua: Gibraltar
Bahasa Indonesia: Gibraltar
Interlingue: Gibraltar
íslenska: Gíbraltar
italiano: Gibilterra
Patois: Jibralta
Basa Jawa: Gibraltar
ქართული: გიბრალტარი
Qaraqalpaqsha: Gibraltar
Taqbaylit: Adrar n Ṭariq
қазақша: Гибралтар
한국어: 지브롤터
Kurdî: Cîbraltar
kernowek: Jibraltar
Кыргызча: Гибралтар
Latina: Gibraltaria
Ladino: Gibraltar
Lëtzebuergesch: Gibraltar
лезги: Гибралтар
Limburgs: Gibraltar
Ligure: Gibiltæra
lumbaart: Gibiltera
lietuvių: Gibraltaras
latviešu: Gibraltārs
Māori: Kāmaka
македонски: Гибралтар
монгол: Гибралтар
Bahasa Melayu: Gibraltar
မြန်မာဘာသာ: ဂျီဘရော်လ်တာ
مازِرونی: جبل طارق
Nāhuatl: Gibraltar
Plattdüütsch: Gibraltar
Nedersaksies: Gibraltar
नेपाल भाषा: जिब्राल्टर
norsk nynorsk: Gibraltar
norsk: Gibraltar
Nouormand: Dgibrâltar
occitan: Gibartar
ਪੰਜਾਬੀ: ਜਿਬਰਾਲਟਰ
Kapampangan: Gibraltar
Norfuk / Pitkern: Jibrulta
polski: Gibraltar
Piemontèis: Gibiltèra
پنجابی: جبرالٹر
português: Gibraltar
română: Gibraltar
русский: Гибралтар
Kinyarwanda: Giburalitari
sardu: Gibraltar
sicilianu: Gibbilterra
Scots: Gibraltar
srpskohrvatski / српскохрватски: Gibraltar
Simple English: Gibraltar
slovenčina: Gibraltár
slovenščina: Gibraltar
Soomaaliga: Jibraltaar
српски / srpski: Гибралтар
Basa Sunda: Gibraltar
svenska: Gibraltar
Kiswahili: Gibraltar
tetun: Jibraltár
тоҷикӣ: Гибралтар
Tagalog: Gibraltar
Türkçe: Cebelitarık
Xitsonga: Gibraltar
татарча/tatarça: Гибралтар
chiTumbuka: Gibraltar
українська: Гібралтар
oʻzbekcha/ўзбекча: Gibraltar
vèneto: Gibiltera
Tiếng Việt: Gibraltar
walon: Djibraltar
Winaray: Gibraltar
Wolof: Jibraltaar
吴语: 直布罗陀
მარგალური: გიბრალტარი
ייִדיש: גיבראלטאר
Yorùbá: Gibraltar
Zeêuws: Hibraltar
中文: 直布罗陀
文言: 直布羅陀
Bân-lâm-gú: Gibraltar
粵語: 直布羅陀