Тексас

Тексас
State of Texas
Знаме на ТексасПечат на Тексас
ЗнамеПечат
Прекар(и): The Lone Star State (Државата на осамената ѕвезда)
Гесло: Другарство
АлабамаАлјаскаАризонаАрканзасКалифорнијаКолорадоКонектикатДелаверФлоридаЏорџијаХаваиАјдахоИлиноисИндијанаАјоваКанзасКентакиЛуизијанаМејнМерилендМасачусетсМичигенМинесотаМисисипиМонтанаМисуриНебраскаНевадаЊу ХемпширЊу ЏерсиЊу МексикоЊујоркСеверна КаролинаСеверна ДакотаОхајоОклахомаОрегонПенсилванијаРод АјлендЈужна КаролинаЈужна ДакотаТенесиТексасЈутаВермонтВирџинијаВашингтонЗападна ВирџинијаВисконсинВајомингMap of USA TX.svg
За сликава
Службен јазикнема
Главен градОстин
Најголем градХјустон
Површина 2. место
 - Вкупно696 241[1] км²
 - Широчина1.244[2] км
 - Должина1.270 км
 - % вода2,5[1]
 - Гео. ширина25° 50′ N to 36° 30′ N
 - Гео. должина93° 31′ W to 106° 39′ W
Население 2. место
 - Вкупно25 145 561 (Попис 2010)[3]
 - Густина37,2[4]/км² (26. место)
Надм. вис. 
 - Највисока точкаГваделупе[5]
2 667 м
 - Најниска точкаМексикански Залив[5]
0 м
Влез во сојузот 29 декември 1845 (28)
ГувернерРик Пери
СенаториКеи Били Хачинсон
Џон Корнин
Делегација на конгресот
Часовни појаси 
 - Поголемиот дел од ТексасЦентрална: UTC-6/-5
 - Западен ТексасПланинска: UTC−7/−6
КратенкиTX Tex. US-TX
Порталwww.texas.gov

Тексас (англиски: Texas) е сојузна држава во јужниот дел од САД. Главен град е Остин, а други поголеми се Хјустон, Далас, Сан Антонио, Форт Ворт и други.

Тексас е втората најголема држава во Соединетите Американски Држави и според површина и според население, како и најголема држава во соседните земји на Соединетите држави. Името, што значи “пријатели” или “сојузници” на Индијански јазик, го наметнале Шпанците кои погрешно го користеле за именување на самите Индијанци и нивната населба во Источен Тексас.[6]Тексас се наоѓа во средината на јужниот дел на САД и граничи со Мексико на југ, со Њу Мексико на запад, со Оклахома на север, со Арканзас на североисток и Луизијана на исток. Површината на Тексас изнесува 268.820 квадратни милји (696.200 км2)и население во пораст од 25,1 милиони жители.[7]

Хјустон е најголемиот град во Тексас и четврти по големина во САД, додека Сан Антонио е втор по големина во државата, а седми во САД. Далас- Форт Ворт и Големиот Хјустон го заземаат четвртото и шестото место меѓу најголемите метрополски области во САД. Други поголеми градови во Тексас се Ел Пасо и Остин, кој воедно е и главен град на државата. Тексас го нарекуваат Lone Star Statе (државата на осамената ѕвезда) што ја означува оваа држава како независна Република и како потсетник на битката за независност од Мексико. Осамената ѕвезда може да се види и на државното знаме на Тексас, а денес и на државниот печат.[8]

Поради својата големина и геолошките обележја како што е зоната Балконес Фолт, Тексас содржи различни пејзажи кои личат на оние во јужна и југозападна Америка.[9] Иако Тексас се поврзува со југозападните пустини, помалку од 10% од површината во Тексас се пустини.[10] Поголем дел од населените места се наоѓаат во областите на некогашните степи, пасишта, шуми и на крајбрежјата. Движејќи се од исток кон запад, може да се набљудува теренот на кој може да се видат, почнувајќи од крајбрежни мочуришта и борови шуми, па се до тркалезни рамнини и каменливи ридови, за на крај да се забележи пустината и планините на Биг Бенд.

Терминот „шест знамиња над Тексас“ настанал поради неколкуте нации кои владееле со оваа територија. Прва Европска земја што ја поседувала областа на Тексас била Шпанија. Франција имала краткотрајна колонија во Тексас. Мексико владеел со оваа територија се до 1836год., кога Тексас се изборил за независност и не станал независна Република. Тексас во 1845год. се приклучил кон САД како 28ма држава. Ова присоединување предизвикало синџир на настани кои довеле до почеток на војна помеѓу Мексико и Америка во 1846год. Тексас, држава во која било дозволено чувањето на робови, се отцепил од САД во раната 1861 год. со пристапувањето кон Конфедеративните држави на Америка за време на Американската граѓанска војна. По завршувањето на војната и по повторното приклучување кон Унијата, во Тексас следел долг период на економска стагнација.

Единствена индустрија што напредувала во Тексас по граѓанската војна било чувањето на добиток. Поради долгата историја како главна индустрија, Тексас се поврзувал со каубојската слика. Економската среќа на државата се сменила во раниот 20ти век кога била пронајдена нафтата и настапил економски „бум” во државата. Со големото инвестирање на Тексас во државните универзитети, Тексас развил разновидна економска и високо технолошка индустрија во средината на 20тиот век. Во 2010год., заедно со Калифорнија, Тексас се нашол на 57мо место на листата на 500те најбогати земји.[11] Со значаен пораст во индустријата, Тексас водел во многу индустрии, како што се: земјоделство, петрохемиска индустрија, енергетика, компјутерска и електронска индустрија, воздушна индустрија и биомедицинските науки. До 2002год. државата се нашла на второ место помеѓу државите со највисок бруто домашен производ според приходите од извоз. Тексас се нашол на 29 место според бруто домашниот производ по глава на жител, што е под просекот на државно ниво.

Other Languages
Afrikaans: Texas
Alemannisch: Texas
አማርኛ: ቴክሳስ
Ænglisc: Texas
العربية: تكساس
aragonés: Texas
arpetan: Tèxas
asturianu: Texas
Avañe'ẽ: Texas
Aymar aru: Texas suyu
azərbaycanca: Texas
বাংলা: টেক্সাস
Bân-lâm-gú: Texas
башҡортса: Техас
беларуская: Тэхас
беларуская (тарашкевіца)‎: Тэхас
भोजपुरी: टेक्सास
Bikol Central: Texas
Bislama: Texas
български: Тексас
Boarisch: Texas
བོད་ཡིག: ཋེག་ཟ་སི།
bosanski: Teksas
brezhoneg: Texas
буряад: Техас
català: Texas
Чӑвашла: Техас
Cebuano: Texas
čeština: Texas
Chavacano de Zamboanga: Texas
corsu: Texas
Cymraeg: Texas
dansk: Texas
davvisámegiella: Texas
Deutsch: Texas
Diné bizaad: Akałii Bikéyah
dolnoserbski: Texas
eesti: Texas
Ελληνικά: Τέξας
emiliàn e rumagnòl: Tèxas
English: Texas
español: Texas
Esperanto: Teksaso
euskara: Texas
فارسی: تگزاس
Fiji Hindi: Texas
føroyskt: Texas
français: Texas
Frysk: Teksas
Gaeilge: Texas
Gaelg: Texas
Gagauz: Teksas
Gàidhlig: Texas
galego: Texas
گیلکی: تگزاس
ગુજરાતી: ટેક્સસ
客家語/Hak-kâ-ngî: Texas
хальмг: Техас
한국어: 텍사스주
Hawaiʻi: Kekeka
հայերեն: Տեխաս
हिन्दी: टेक्सस
hornjoserbsce: Texas
hrvatski: Texas
Bahasa Hulontalo: Texas
Ido: Texas
Igbo: Texas
Ilokano: Texas
বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী: টেক্সাস
Bahasa Indonesia: Texas
interlingua: Texas
Interlingue: Texas
ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ/inuktitut: ᑖᒃᓵᔅ
Iñupiak: Texas
Ирон: Техас
isiZulu: Texas
íslenska: Texas
italiano: Texas
עברית: טקסס
Basa Jawa: Texas
Kabɩyɛ: Tɛkɩzasɩ
ಕನ್ನಡ: ಟೆಕ್ಸಸ್
Kapampangan: Texas
ქართული: ტეხასი
қазақша: Техас
kernowek: Teksas
Kiswahili: Texas
Kreyòl ayisyen: Teksas
kurdî: Teksas
кырык мары: Техас
Ladino: Texas
لۊری شومالی: تئگزاس
Latina: Texia
latviešu: Teksasa
Lëtzebuergesch: Texas
lietuvių: Teksasas
Ligure: Texas
Limburgs: Texas
Lingua Franca Nova: Texas
la .lojban.: teksys
lumbaart: Texas
magyar: Texas
मैथिली: टेक्सस
Malagasy: Texas
മലയാളം: ടെക്സസ്
Māori: Texas
मराठी: टेक्सास
მარგალური: ტეხასი
مصرى: تكساس
مازِرونی: تگزاس
Bahasa Melayu: Texas
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Texas
монгол: Техас
မြန်မာဘာသာ: တက္ကဆပ်ပြည်နယ်
Dorerin Naoero: Texas
Nederlands: Texas (staat)
Nedersaksies: Texas
नेपाली: टेक्सस
नेपाल भाषा: तेक्सास
日本語: テキサス州
нохчийн: Техас
Nordfriisk: Texas
norsk: Texas
norsk nynorsk: Texas
occitan: Tèxas
олык марий: Техас
oʻzbekcha/ўзбекча: Texas
ਪੰਜਾਬੀ: ਟੈਕਸਸ
पालि: टेक्सास
پنجابی: ٹیکساس
Papiamentu: Teksas
Piemontèis: Texas
Plattdüütsch: Texas
polski: Teksas
português: Texas
Qaraqalpaqsha: Texas shtati
română: Texas
rumantsch: Texas
Runa Simi: Texas suyu
русский: Техас
саха тыла: Техас
संस्कृतम्: टेक्सास्
sardu: Texas
Scots: Texas
Seeltersk: Texas
shqip: Texas
sicilianu: Texas
Simple English: Texas
slovenčina: Texas
slovenščina: Teksas
словѣньскъ / ⰔⰎⰑⰂⰡⰐⰠⰔⰍⰟ: Тєѯасъ
ślůnski: Teksas
Soomaaliga: Texas
کوردی: تێکساس
српски / srpski: Тексас
srpskohrvatski / српскохрватски: Texas
suomi: Texas
svenska: Texas
Tagalog: Texas
தமிழ்: டெக்சஸ்
Taqbaylit: Tiksas
татарча/tatarça: Техас (штат)
తెలుగు: టెక్సస్
тоҷикӣ: Тексас
ᏣᎳᎩ: ᏅᏓᎩ
Tsetsêhestâhese: Toháano'ého'ëva
Türkçe: Teksas
Türkmençe: Tehas
українська: Техас
اردو: ٹیکساس
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: Téksas Shitati
vèneto: Texas
Tiếng Việt: Texas
Volapük: Texas
Winaray: Texas
ייִדיש: טעקסאס
Yorùbá: Texas
粵語: 德薩斯州
Zazaki: Teksas
Zeêuws: Texas
žemaitėška: Teksasos