Сила

Сила
Force examples.svg
Силите се објаснуваат како поттурнување или повлекување на одредено тело. Оваа појава може да биде предеизвикана од гравитацијата, магнетизмот, или некое друго дејство кое може да предизвика забрзување.
Вообичаени ознаки
F, F
SI единица меркаЊутн
Во SI основни единици1 kg·m/s2
Изведување од
други величини
F = m a

Силата ја создаваме со туркање или со потегнување. Силата дејствува врз определено тело на следните начини:

'
  • силата може да го придвижи телото;
  • силата може да го забрза телото;
  • силата може да го забави телото;
  • силата може да ја промени насоката на движење на телото;
  • силата може да го промени обликот на телото.

Силата на привлекување меѓу телата се нарекува гравитација. Таа е една од најпознатите сили. Таа всушност не држи на земјата и ни дава тежина. Се што има маса - произведува гравитација, а таа сила зависи од масата на телата и нивната меѓусебна одалеченост. Колку едно тело е поразделечено од друго тело, толку привлечноста помеѓу нив ќе биде помала. Месечината на пример, привлекува со послаб интензитет од земјата затоа што има помала маса. За големата земјина маса, тежината на телата на неа се шест пати поголеми отколку што се на Месечината.

Ако на едно тело делуваат повеќе сили, нивното дејство ќе биде како на него да делува една сила, но во средна насока. Таа сила се нарекува резултанта. Пример, кога две екипи влечат јаже, резултантата е скоро еднаква на нула затоа што приближно еднакви сили делуваат во спротивни насоки.

Едно придвижено тело ќе продолжи да се движи во правец сè додека некоја сила не го скршне. За ѓулето да се врти во круг потребно е на него да се делува со сила која се нарекува центрипетална сила, која постојано го влече во средиштето на кругот. Штом атлетичарот ќе го испушти, ѓулето продолжува да се движи по права линија.

Притисокот е мерка за концентрација на силата. Силата применета на малечка површина создава многу поголем притисок од таа иста сила применета на голема површина. Доколку лопатката и кантата за полевање ги претиснеме со иста сила, лопатката во песокот ќе пропадне длабоко. Причината за тоа е во последниот случај силата се распоредува на помала површина, бидејќи лопатката има тенко сечило.

Единица за мерење на силата е Њутн. Еден њутн( 1N ) за една секунда забрзува тело од еден килограм за метар во секунда. Името на оваа мерна единица е ставено според англискиот математичар Исак Њутн, кој во 1687 година ги поставил трите закони кои го одредуваат движењето на телото под дејство на сила:

- телото не ја менува својата положба доколку на него не делува или влијае некоја друга сила;

- телото го менува своето движење пропорционално на силата која дејствува на него, а обратнопропорционално на својата маса;


).


- сите сили се појавуваат во парови. Силите се еднакви по големина но со спротивна насока;

Овие закони се наречени Њутнови закони за движењето на телата.

Other Languages
Afrikaans: Krag
Alemannisch: Kraft
አማርኛ: ጉልበት
العربية: قوة
aragonés: Fuerza
অসমীয়া: বল
asturianu: Fuercia
تۆرکجه: گوج
বাংলা: বল
Bân-lâm-gú: La̍t
башҡортса: Көс
беларуская: Сіла
беларуская (тарашкевіца)‎: Сіла (фізычная велічыня)
български: Сила
Boarisch: Kroft
bosanski: Sila
буряад: Хүсэн
català: Força
čeština: Síla
chiShona: Manikidzo
Cymraeg: Grym
dansk: Kraft
Deutsch: Kraft
eesti: Jõud
Ελληνικά: Δύναμη
English: Force
español: Fuerza
Esperanto: Forto
estremeñu: Huerça
euskara: Indar
فارسی: نیرو
Fiji Hindi: Taagat
français: Force (physique)
Gaeilge: Fórsa
Gaelg: Forse
galego: Forza
贛語:
ગુજરાતી: બળ
客家語/Hak-kâ-ngî: Li̍t
한국어: 힘 (물리)
հայերեն: Ուժ
हिन्दी: बल (भौतिकी)
hrvatski: Sila
Ido: Forco
Bahasa Indonesia: Gaya (fisika)
interlingua: Fortia
isiXhosa: Ifolokhwe
íslenska: Kraftur
italiano: Forza
Kabɩyɛ: Ɖoŋ
ಕನ್ನಡ: ಬಲ
ქართული: ძალა
қазақша: Күш
Kiswahili: Kani
Kreyòl ayisyen: Fòs
kurdî: Hêz
Latina: Vis
latviešu: Spēks
lietuvių: Jėga
Limburgs: Krach
Luganda: Force
lumbaart: Forza
magyar: Erő
മലയാളം: ബലം
मराठी: बल
مازِرونی: نیرو
Bahasa Melayu: Daya (fizik)
монгол: Хүч
မြန်မာဘာသာ: အား
Nederlands: Kracht
नेपाली: बल
नेपाल भाषा: तिबः
日本語: 力 (物理学)
Nordfriisk: Krääft (füsiik)
norsk: Kraft
norsk nynorsk: Kraft
occitan: Fòrça
ଓଡ଼ିଆ: ବଳ
oʻzbekcha/ўзбекча: Kuch
ਪੰਜਾਬੀ: ਜ਼ੋਰ
پنجابی: زور
Patois: Fuos
ភាសាខ្មែរ: កម្លាំង
polski: Siła
português: Força
Qaraqalpaqsha: Ku'sh
română: Forță
Runa Simi: Kallpa
русиньскый: Сила
русский: Сила
संस्कृतम्: परस्परक्रिया
sardu: Fortzas
shqip: Forca
sicilianu: Forza
සිංහල: බලය
Simple English: Force
slovenčina: Sila
slovenščina: Sila
Soomaaliga: Awood
српски / srpski: Сила
srpskohrvatski / српскохрватски: Sila
Basa Sunda: Gaya
svenska: Kraft
Tagalog: Puwersa
தமிழ்: விசை
татарча/tatarça: Köç
తెలుగు: బలం
ไทย: แรง
Türkçe: Kuvvet
українська: Сила
اردو: قوت
vèneto: Forsa
Tiếng Việt: Lực
Winaray: Kusog
吴语:
ייִדיש: קראפט
粵語:
中文: