Џелем џелем

Џелем џелем
макед. Одам, одам

химна на Ромите
Друг насловOpre Roma
ТекстЖарко Јовановиќ, 1949
МузикаЖарко Јовановиќ, 1949
Усвоена1971

Џелем, џелем — песна компонирана од страна на Жарко Јовановиќ, која често се користи како химна на Ромите. Насловот е адаптиран во многу земји од страна на локалните ромски заедници за да одговара на нивниот мајчин правопис и говорниот дијалект на ромскиот јазик.[1] Некои од песните имаат различни наслови, меѓу кои се:

  • "Gyelem, Gyelem" (унгарски правопис),
  • "Jelem, Jelem",
  • "Dzelem, Dzelem",
  • "Dželem, Dželem" (алтернативен хрватски, српски и босански правопис),
  • "Đelem, Đelem" (на хрватски и на српски и босански правопис),
  • "Djelem, Djelem" (на германски и на француски правопис),
  • "Ђелем, Ђелем" (на кирилица српски и босански правопис),
  • "Ѓелем, Ѓелем" (македонски правопис),
  • "Џелем, Џелем" (алтернатива српска кирилица),
  • "Джелем, джелем" (на руски, украински и бугарски правопис),
  • "Opré Ромите" и
  • "Romale Shavale".

Во интервјуто со новинарот Мајк Калеџиќ, Јовановиќ изјавил дека насловот на песната е „Opre Roma“.[2]

По доживувањето на затворањето на Ромите за време на Циганскиот геноцид (Ромскиот холокауст од Втората светска војна), Јовановиќ подоцна го напишал текстот за песната „Џелем џелем“ и ги споил со традисионалната циганска мелодија во 1949 година. Песната првпат била усвоена како химна на Ромите од страна на делегатите на првиот Светски ромски конгрес одржан во 1971 година.[3]

Стихови

Цигански

Gelem, gelem, lungone dromensa
Maladilem bakhtale Romensa
A Romale, katar tumen aven,
E tsarensa bakhtale dromensa?

A Romale, A Chavale

Sas vi man yekh bari familiya,
Mundardyas la e Kali Legiya
Aven mansa sa lumnyake Roma,
Kai putardile e Romane droma
Ake vriama, usti Rom akana,
Amen khutasa misto kai kerasa

A Romale, A Chavale

Puter Devla le parne vudara
Te shai dikhav kai si me manusha
Pale ka zhav lungone dromendar
Thai ka phirav bakhtale Romensa

A Romalen, A chavalen

Opre Rroma, si bakht akana
Aven mansa sa lumnyake Roma
O kalo mui thai e kale yakha
Kamav len sar e kale drakha

A Romalen, A chavalen.

Превод

Тргнав да патувам
Сретнав среќни Роми
О Роми, од каде доаѓате,
Со среќните шатори крај патот?

О Роми, О млади Роми!

Еднаш и јас имав среќно семејство,
Црната легија ги уби нив
Дојди со мене, Рому од каде и да си
За Ромите сите патишта се отворени
Сега е времето, станете Роми сега,
Ќе се издигнеме високот ако делуваме сега

О Роми, О млади Роми!

Отвори ги Боже, белите порти
Да ги видам моите луѓе.
Вратете се да патуваме на патиштата
И да пешачиме со среќните Роми

О Роми, О млади Роми!

Горе, Ромски народе! Сега е времето
Дојдете со мене, Роми од целиот свет
Темното лице и темните очи,
Ги сакам како црно грозје

О Роми, О млади Роми!

Other Languages
aragonés: Gelem Gelem
български: Джелем, джелем
bosanski: Romska himna
català: Gelem Gelem
čeština: Romská hymna
English: Romani anthem
español: Gelem Gelem
Esperanto: Himno de ciganoj
français: Djelem, djelem
furlan: Gelem, Gelem
galego: Gelem Gelem
hrvatski: Đelem, đelem
italiano: Gelem, Gelem
Nederlands: Djelem, djelem
português: Gelem Gelem
română: Gelem, Gelem
Romani: Gelem, Gelem
русский: Гимн цыган
slovenščina: Djelem, djelem
српски / srpski: Ромска химна
Yorùbá: Gelem, Gelem