Snelheid

Dit artikel is begós in 't Mofers. Laes hie wie v'r mit de versjillende saorte Limburgs ómgaon.


Snelheid is de maot van verangering de tiedseinheid. Döks wuuertj gedoeldj oppe snelheid van 'n bewaeging: d'n aafgelagdje waeg de tiedseinheid. Mer ouch veur anger groeatheje die mitten tied verangere wuuertj 't begrip snelheid gebroek. Zoea kan me spraeken euver greujsnelheid, wie 't aantal persoeane womit 'n bevölking de jaor greudj of krump; of euver ómzèttingssnelheid, wie 't aantal gram stof det de sekónd wuuertj ómgezatj bie 'n sjemische reactie, struimsnelheid en hooksnelheid. Op 't Ingels wuuertj hie döks 't begrip "rate" gebroek, dewiel bie bewaeging de begrieppe "velocity" (snelheid es vector, dus mit gruuedje en richting) en "speed" (snelheid es scalair, dus mit allein 'n gruuedje) waere gebroek. Ouch bie cyclische processe wuuertj sómtieds van 'n snelheid gespraoke, wie de kloksnelheid. Dit is den dus 'n frekwensje.

  • dimensie en einheje

Dimensie en einheje

De dimensie van snelheid is die vanne groeatheid wo 't óm geitj gedeildj doren tied, bie bewaegingssnelheid dus lingdje/tied, bie 'n dimensieloeaze groeatheid 1/tied, bie struimsnelheid voluum/tied, enzowiejer.

Euvereinkómstig mit det is de einheid samegestèldj oet 'n einheid veure groeatheid wo 't óm geitj en 'n einheid van tied. Veurbiljer veur anger es bewaegingssnelheje zeen Hz, ómdrejjinge de menuut beats per minute, m³/s, m³/min, l/s, l/min, enzowiejer.

'n Bewaegingssnelheid wuuertj volges de SI-einheje gemaeten in maeter de sekónd (m/s). Dees einheid is veurgesjreve veure meiste netuurweitesjappelike publicaties. Anger einheje zeen kilomaeter de oer (km/h) enne knoup. Inne Vereinigdje Staoten en 't Vereinig Keuninkriek waere miele de oer gebroek (mph) veure snelheid in 't waegverkieër.

'n Inne netuurkónde wichtige snelheid is de leechsnelheid in vacuüm c. Volges gangbaar inzichte kan gein inkel matterjeel objèk die snelheid gans bereike, laot staon euversjrieje. c is 'n netuurconstante en wuuertj inne praktiek gebroek es einheid van snelheid veur snelheje van elementair deilkes.

'n Einheid die veur 't vleeggedraag van vlegers van belang is, is 't Mach-getaal. Dit is de verhajing tösse de snelheid van 'n objèk enne geluidssnelheid die oppe plaats hieërsj. Dees einheid wuuertj veural gebroek veur aan te gaeve det de geluidssnelheid wuuertj genaek of euversjreje. 'n Snelheid die grótter is es Mach 1 wuuertj aangeduudj mit supersonische snelheid; dao-ónger sprèk me van subsoon snelheid.

Other Languages
Afrikaans: Snelheid
Alemannisch: Geschwindigkeit
አማርኛ: ፍጥነት
aragonés: Velocidat
العربية: سرعة متجهة
অসমীয়া: বেগ
asturianu: Velocidá
башҡортса: Тиҙлек
Boarisch: Gschwindigkeit
беларуская: Скорасць
беларуская (тарашкевіца)‎: Хуткасьць
български: Скорост
বাংলা: গতিবেগ
bosanski: Brzina
буряад: Хурдан
català: Velocitat
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Sók-dô
čeština: Rychlost
Cymraeg: Cyflymder
dansk: Hastighed
Ελληνικά: Ταχύτητα
English: Velocity
Esperanto: Vektora rapido
español: Velocidad
eesti: Kiirus
euskara: Abiadura
estremeñu: Velocidá
suomi: Nopeus
français: Vecteur vitesse
Nordfriisk: Faard
Frysk: Snelheid
Gaeilge: Treoluas
galego: Velocidade
Gaelg: Bieauid
עברית: מהירות
हिन्दी: वेग
hrvatski: Brzina
Kreyòl ayisyen: Vitès mwayèn
magyar: Sebesség
հայերեն: Արագություն
interlingua: Velocitate
Bahasa Indonesia: Kecepatan
íslenska: Hraði
italiano: Velocità
日本語: 速度
Basa Jawa: Kacepetan
қазақша: Жылдамдық
ភាសាខ្មែរ: ល្បឿន
ಕನ್ನಡ: ವೇಗ
한국어: 속도
Latina: Velocitas
lumbaart: Velocitaa
latviešu: Ātrums
македонски: Брзина
മലയാളം: പ്രവേഗം
मराठी: वेग
Bahasa Melayu: Halaju
မြန်မာဘာသာ: အလျင်
नेपाली: गति
Nederlands: Snelheid
norsk nynorsk: Hastigheit
norsk: Hastighet
occitan: Velocitat
ਪੰਜਾਬੀ: ਵੇਗ
polski: Prędkość
Piemontèis: Andi
پنجابی: ولاسٹی
português: Velocidade
Runa Simi: Utqa kay
română: Viteză
русский: Скорость
русиньскый: Швыдкость
Scots: Velocity
srpskohrvatski / српскохрватски: Brzina
සිංහල: ප්‍රවේගය
Simple English: Velocity
slovenščina: Hitrost
chiShona: Muchacha
српски / srpski: Брзина
svenska: Hastighet
Kiswahili: Kasimwelekeo
తెలుగు: వేగం
тоҷикӣ: Суръат
Tagalog: Belosidad
Türkçe: Hız
татарча/tatarça: Тизлек
українська: Швидкість
اردو: ولاسٹی
oʻzbekcha/ўзбекча: Tezlik
Tiếng Việt: Vận tốc
Winaray: Belosidad
isiXhosa: I-velocity
ייִדיש: גיכקייט
中文: 速度
文言: 速度
Bân-lâm-gú: Sok-tō͘
粵語: 速度