Griichesch

Griichesch ass eng indoeuropäesch Sprooch, déi zur Grupp vun de Kentum-Sprooche gehéiert an eng eenzel Branche an dëser Sproochefamill duerstellt. Griichesch gëtt vun zirka zwielef Millioune Leit als Mammesprooch geschwat, vun deenen zirka 9,9 Milliounen a Griicheland liewen. Déi aner sinn a 35 Länner verdeelt. Op Zypern ass Griichesch, nieft dem Tierkeschen och eng offiziell Sprooch. D'Griichesch ass och eng vun de 24 offizielle Sprooche vun der Europäescher Unioun.

Geschicht

Déi eelst schrëftlech Zeie vun der Sprooch si mykenesch Texter an der Linearschrëft B. Während der klassescher Zäit gëtt et schonn eng jett Dialekter, zu de wichtegsten zielen d' Attesch- Ionescht (wat hautdesdaags an de Schoulen als "Algriichesch" geléiert gëtt), d' Dorescht-Nordwestgriichescht, d' Aeolescht, an d'Arkadesch-Kyprescht.

D'politesch, wirtschaftlech a kulturell Positioun vun Athen am 5. Joerhonnert v. Chr. hunn deen do geschwaten atteschen Dialekt zur iwwerregionaler Allgemengsprooch ( Koinè) gi gelooss. Duerch d'Eruewerunge vum Alexander de Groussen am 4. Joerhonnert v. Chr. gouf et zu enger Weltsprooch an Lingua franca. Och am Réimesche Räich blouf Griichesch nieft Latäin eng Amtssprooch. Den Afloss vu Friemsproochen huet ëmmer erëm zu Beméiunge gefouert, d'griichesch Sprooch ze botzen a sech op d'klassescht Attesch ze baséieren. Soueng "gebotzte" Versioun gouf e puer Joerhonnerte méi spéit zur Amts- a Literatursprooch vum Byzantinesche Räich.

Während der Besatzung duerch d'Osmanescht Räich war d'Ënnerriichte vu Griichesch offiziell verbueden. Allerdéngs huet d'Sprooch weidergelieft, am Alldag vun de Griichen, a bei de Paschtéier, déi et trotzdeem heemlech geléiert hunn. D'Sprooch huet sech awer während dëser Zäit staark verännert. No der moderner Staatsfondatioun gouf d'Katharevousa (καθαρευουσα = Reng Sprooch) offiziell Sprooch, eng Konschtsprooch, déi awer de Wuertschaz vum Attesche konservéiert hat, mä neigriichesch grammatesch Strukturen hat. Eréischt 1976 gouf d' Vollekssprooch ("Dimotiki", gr. δημοτικη) definitiv zur Sprooch vun der Verwaltung an der Wëssenschaft.

Am Laf vun de Joerdausenden huet d'Griichesch Sprooch vill Verännerungen an der Aussprooch matgemaach, d'Orthographie ass awer zum groussen Deel konstant bliwwen. Dëst ass ënner anerem op déi sélleche "Botzaktiounen" zréckzeféieren. Déi an hellenistescher Zäit agefouert Accente goufen nach bis viru kuerzem benotzt. Duerch en Dekret vum griichesche President vum 29. Abrëll 1982 goufen den accent grave, den accent circonflexe, de Spiritus asper an de Spiritus lenis ofgeschaaft. Am Neigriichesche gëtt et hautdesdaags nëmmen nach den accent aigu, deen déi betounte Silb markéiert.

D'griichesch Sprooch a Schrëft haten e groussen Afloss op Europa: d'laténgescht genee sou wéi d'kyrillescht Alphabet goufen op der Basis vum griicheschen Alphabet entwéckelt, an a villen europäesche Sprooche fënnt een nach d'Wuerzele vu griichesche Wierder.

Other Languages
Адыгэбзэ: Алыджыбзэ
адыгабзэ: Урымыбзэ
Afrikaans: Grieks
Alemannisch: Griechische Sprache
አማርኛ: ግሪክ (ቋንቋ)
العربية: لغة يونانية
aragonés: Idioma griego
asturianu: Griegu
Avañe'ẽ: Gyresiañe'ẽ
azərbaycanca: Yunan dili
تۆرکجه: یونان دیلی
Bân-lâm-gú: Hi-lia̍p-gú
башҡортса: Грек теле
беларуская: Грэчаская мова
беларуская (тарашкевіца)‎: Грэцкая мова
भोजपुरी: यूनानी भाषा
Bikol Central: Tataramon na Griego
български: Гръцки език
bosanski: Grčki jezik
brezhoneg: Gresianeg
буряад: Грек хэлэн
català: Grec
Чӑвашла: Грек чĕлхи
čeština: Řečtina
Chi-Chewa: Chigiriki
Cymraeg: Groeg (iaith)
davvisámegiella: Greikkagiella
dolnoserbski: Grichišćina
español: Idioma griego
Esperanto: Greka lingvo
estremeñu: Luenga griega
euskara: Greziera
Fiji Hindi: Greek bhasa
føroyskt: Grikskt mál
français: Grec
Frysk: Gryksk
Gaeilge: An Ghréigis
Gaelg: Greagish
Gàidhlig: Greugais
galego: Lingua grega
贛語: 希臘語
客家語/Hak-kâ-ngî: Hî-lia̍p-ngî
хальмг: Грисин келн
한국어: 그리스어
Hawaiʻi: ʻōlelo Helene
Հայերեն: Հունարեն
hornjoserbsce: Grjekšćina
hrvatski: Grčki jezik
বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী: গ্রীক ঠার
Bahasa Indonesia: Bahasa Yunani
interlingua: Lingua grec
isiZulu: IsiGreki
íslenska: Gríska
italiano: Lingua greca
עברית: יוונית
Basa Jawa: Basa Yunani
Kapampangan: Amanung Griyegu
ქართული: ბერძნული ენა
қазақша: Грек тілі
kernowek: Grew
Kinyarwanda: Ikigereki
Kiswahili: Kigiriki
Кыргызча: Грек тили
Ladino: Lingua grega
лезги: Грек чӀал
latviešu: Grieķu valoda
lietuvių: Graikų kalba
Ligure: Lengoa grega
Limburgs: Nuigrieks
lingála: Ligreki
la .lojban.: xesybau
lumbaart: Lengua greca
македонски: Грчки јазик
Malagasy: Fiteny grika
მარგალური: ბერძენული ნინა
مصرى: يونانى
Bahasa Melayu: Bahasa Yunani
Baso Minangkabau: Bahaso Yunani
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Hĭ-lé-nà̤-ngṳ̄
мокшень: Греконь кяль
монгол: Грек хэл
မြန်မာဘာသာ: ဂရိဘာသာနှင့်စာပေ
Dorerin Naoero: Dorerin Grit
Nederlands: Grieks
Nedersaksies: Grieks
नेपाल भाषा: ग्रीक भाषा
日本語: ギリシア語
нохчийн: Грекийн мотт
Nordfriisk: Griichisk spriak
norsk: Gresk
norsk nynorsk: Gresk
Novial: Grekum
occitan: Grèc (lenga)
олык марий: Грек йылме
oʻzbekcha/ўзбекча: Yunon tili
پنجابی: یونانی بولی
Papiamentu: Griego
Перем Коми: Эллин кыв
ភាសាខ្មែរ: ភាសាក្រិក
Picard: Grec
Piemontèis: Lenga greca
Tok Pisin: Tok Gris
Plattdüütsch: Greeksche Spraak
português: Língua grega
Qaraqalpaqsha: Grek tili
qırımtatarca: Yunan tili
română: Limba greacă
Runa Simi: Grigu simi
русиньскый: Ґрецькый язык
саха тыла: Гириэк тыла
Gagana Samoa: Fa'aEleni
Scots: Greek leid
Seeltersk: Griechisk
Sesotho: Segerike
sicilianu: Lingua greca
Simple English: Greek language
slovenčina: Grécke jazyky
slovenščina: Grščina
ślůnski: Grecko godka
Soomaaliga: Af-giriig
српски / srpski: Грчки језик
srpskohrvatski / српскохрватски: Grčki jezik
Basa Sunda: Basa Yunani
svenska: Grekiska
татарча/tatarça: Юнан теле
తెలుగు: గ్రీక్ భాష
Türkçe: Yunanca
удмурт: Грек кыл
українська: Грецька мова
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: گرېك تىلى
vepsän kel’: Grekan kel'
Tiếng Việt: Tiếng Hy Lạp
Volapük: Grikänapük
Winaray: Griniyego
吴语: 希腊语
ייִדיש: גריכיש
Yorùbá: Èdè Gríkì
粵語: 希臘文
Zazaki: Yunanki
žemaitėška: Graiku kalba
中文: 希腊语
ГӀалгӀай: Эллиной мотт
Lingua Franca Nova: Elinica (lingua)