Dialectica

Schola Athenis, a Raphaello picta.

Dialectica (etiam dialecticae et ratio dialectica) est logica disputandi ad dissolvendas dissentiones ars, quae in philosophia Inda et Europaea post antiquitatem est gravissima. Verbum dialectica in Graecia Antiqua ortum est, et populo a Platone in Dialogis Socraticis factum est gratum. Ratio dialectica est dialogus quasi diverbium inter duo aut plus homines quibus sunt opiniones de quadam re discrepantis, qui autem rei veritatem per rationalem disceptationem loquendo statuere volunt.[1] Sic differt dialectica a mera disputatione, qua interlocutores opiniones de quadam quaestione tenent, disceptationem vincere volentes, vel adversario converso, vel eorum opinione recta probata, vel opinione adversarii falsa probata; ergo disceptationi a iudicibus iudicandum est. Dialectica a rhetorica differt, quae logos vel pathos vel ethos adhibet.

Dialectica inter trivium artium liberalium numeratur.

Saeculo XIX etiam origo facta est artis phlosphiae G. W. F. Hegel qui dialecticae tres gradus; propositio, negatio et negatio negationis, quod historiam e servitute per laborem ad civitatem in legibus positam explicavit.[2] Deinde Carolus Marx more materialismo succedessit.[3]

Nota

  1. Res Publica Platonis, 348b.
  2. Phänomenologie des Geistes (Phaenomenologia mentis), Sectio IV
  3. Das Kapital, Volumen I, Sectio VII et Misère de la philosophie, Sectio II, 1
Other Languages
Afrikaans: Dialektiek
Alemannisch: Dialektik
አማርኛ: ዳያሌክቲክ
aragonés: Dialectica
العربية: جدلية
asturianu: Dialéutica
azərbaycanca: Dialektika
تۆرکجه: دیالکتیک
башҡортса: Диалектика
Boarisch: Dialektik
беларуская: Дыялектыка
беларуская (тарашкевіца)‎: Дыялектыка
български: Диалектика
brezhoneg: Daelerezh
bosanski: Dijalektika
català: Dialèctica
нохчийн: Диалектика
کوردی: دیالێکتیک
čeština: Dialektika
Cymraeg: Dilechdid
dansk: Dialektik
Deutsch: Dialektik
Ελληνικά: Διαλεκτική
English: Dialectic
Esperanto: Dialektiko
español: Dialéctica
eesti: Dialektika
euskara: Dialektika
فارسی: دیالکتیک
français: Dialectique
galego: Dialéctica
עברית: דיאלקטיקה
Fiji Hindi: Dialectic
hrvatski: Dijalektika
magyar: Dialektika
հայերեն: Դիալեկտիկա
Bahasa Indonesia: Dialektik
Ilokano: Dialektiko
íslenska: Þrætubók
italiano: Dialettica
日本語: 弁証法
ქართული: დიალექტიკა
Qaraqalpaqsha: Dialektika
한국어: 변증법
kurdî: Diyalektîk
Кыргызча: Диалектика
Lingua Franca Nova: Dialetica
Limburgs: Dialektiek
lietuvių: Dialektika
latviešu: Dialektika
македонски: Дијалектика
монгол: Диалектик
မြန်မာဘာသာ: ဒိုင်ယာလက်တစ်
Nederlands: Dialectiek
norsk nynorsk: Dialektikk
norsk: Dialektikk
occitan: Dialectica
ਪੰਜਾਬੀ: ਵਿਰੋਧਵਿਕਾਸ
polski: Dialektyka
Piemontèis: Dialética
پنجابی: ڈایالیکٹک
português: Dialética
română: Dialectică
русский: Диалектика
русиньскый: Діалектіка
саха тыла: Диалектика
Scots: Dialectic
سنڌي: جدليات
srpskohrvatski / српскохрватски: Dijalektika
Simple English: Dialectic
slovenčina: Dialektika
slovenščina: Dialektika
shqip: Dialektika
српски / srpski: Дијалектика
svenska: Dialektik
Kiswahili: Upembuzi
Türkçe: Diyalektik
татарча/tatarça: Диалектика
українська: Діалектика
اردو: جدلیات
oʻzbekcha/ўзбекча: Dialektika
Tiếng Việt: Biện chứng
Winaray: Dialektiko
吴语: 辩证法
მარგალური: დიალექტიკა
ייִדיש: דיאלעקטיק
Vahcuengh: Bienhcingqfap
中文: 辩证法
文言: 辯證法
Bân-lâm-gú: Piān-chèng
粵語: 辯證法