Ниобий

Ниобий.

Ниобий (лат. Niobium), Nb – элементтердин мезгилдик системасынын V тобунда жайгашкан элемент, к. н. 41, ат. м. 92,9064. Табигый туруктуу изотобу 93Nb. 1801-жылы англиялык окумуштуу Ч. Хатчет ачкан. Табиятта эркин түрүндө кездешпейт, ал көбүнчө минералдардын курамында тантал менен бирге кездешет. Ниобий жер кыртышында массасы боюнча 2.10–3% таралган. Маанилүү минералдары – колумбит, танталит, лопарит жана пирохлор. Ниобий жогорку температурада эрүүчү, боз түстөгү металл, тыгыздыгы 8,57 г/см3, абада туруктуу. Б. эрүү t 2487˚С, кайноо t 4930˚С. Tаза ниобий муздакта жана басым алдында жакшы иштетилет. Механикалык мыкты касиеттерин жогорку температурада сактайт. N2, C, H2, O2 сыяктуу элементтер аралашканда анын ийкемдүүлүгү азайып, катууланат. Химиялык касиети боюнча танталга окшош. Плавик комитетасында эрийт. Көпчүлүк Ta)O4 (мында Nb2O5 38–58%), эвксенит Y(Nb, Ti, Ta)2O6 (курамында Nb2O5 21–34%) сыяктуу минералдар кирет. Эгер кенташтын курамында Nb2O5 0,15–0,2%тен кем болбосо, ал өнөр жайлык мааниге ээ. Чачынды кенде колумбит 0,1– 0,15 кг/м3ге жетсе, ниобий өндүрүлөт. Ниобий к. карбонатит, гранит, граносиенит, сиенит тектери менен байланышкан. Ниобий ракета курууда, авиацияда, атом реакторлорунда, электроникада жана башка тармактарда кеңири колдонулат. Эң ири кени Бразилияда (Араша), Канададан (Ока, Сент-Онор), Урал тоолору менен Кола ж. аралында табылган.

  • Колдонулган адабияттар

Колдонулган адабияттар

Other Languages
Afrikaans: Niobium
አማርኛ: ኒዮቢየም
aragonés: Niobio
العربية: نيوبيوم
asturianu: Niobiu
azərbaycanca: Niobium
беларуская: Ніобій
беларуская (тарашкевіца)‎: Ніоб
български: Ниобий
भोजपुरी: नियोबियम
བོད་ཡིག: ནེའོ་བྷིམ་།
brezhoneg: Niobiom
bosanski: Niobij
català: Niobi
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Niobium
Cebuano: Niyobyo
کوردی: نیۆبیۆم
corsu: Niobiu
čeština: Niob
Чӑвашла: Ниоби
Cymraeg: Niobiwm
dansk: Niobium
Deutsch: Niob
Ελληνικά: Νιόβιο
English: Niobium
Esperanto: Niobio
español: Niobio
eesti: Nioobium
euskara: Niobio
فارسی: نیوبیم
suomi: Niobium
français: Niobium
Nordfriisk: Niobium
furlan: Niobi
Gaeilge: Niaibiam
Gàidhlig: Niobium
galego: Niobio
ગુજરાતી: નાયોબિયમ
Gaelg: Neeobium
客家語/Hak-kâ-ngî: Niobium
עברית: ניאוביום
हिन्दी: नायोबियम
Fiji Hindi: Niobium
hrvatski: Niobij
Kreyòl ayisyen: Nyobyòm
magyar: Nióbium
հայերեն: Նիոբիում
interlingua: Niobium
Bahasa Indonesia: Niobium
Ido: Niobio
íslenska: Níóbín
italiano: Niobio
日本語: ニオブ
la .lojban.: jinmrni,obi
Basa Jawa: Niobium
ქართული: ნიობიუმი
Kabɩyɛ: Nɩyɔbɩyɔm
қазақша: Ниобий
한국어: 나이오븀
kurdî: Niyobyûm
коми: Ниобий
Latina: Niobium
Lëtzebuergesch: Niob
Limburgs: Niobium
Ligure: Niobio
lumbaart: Niobio
lietuvių: Niobis
latviešu: Niobijs
македонски: Ниобиум
മലയാളം: നയോബിയം
монгол: Ниоби
मराठी: नायोबियम
кырык мары: Ниобий
Bahasa Melayu: Niobium
မြန်မာဘာသာ: နိုင်အိုဘီယမ်
Nāhuatl: Nextictepoztli
नेपाली: नायोबियम
नेपाल भाषा: नायोबियम
Nederlands: Niobium
norsk nynorsk: Niob
norsk: Niob
occitan: Niòbi
Livvinkarjala: Niobii
ଓଡ଼ିଆ: ନିଓବିଅମ
ਪੰਜਾਬੀ: ਨਾਇਓਬੀਅਮ
polski: Niob
Piemontèis: Niòbio
پنجابی: نیوبیم
português: Nióbio
Runa Simi: Niyobyu
română: Niobiu
armãneashti: Niobiu
русский: Ниобий
संस्कृतम्: नायोबियम
sicilianu: Niobiu
Scots: Niobium
srpskohrvatski / српскохрватски: Niobijum
Simple English: Niobium
slovenčina: Niób
slovenščina: Niobij
Soomaaliga: Niyobiyaam
shqip: Niobiumi
српски / srpski: Ниобијум
Seeltersk: Niobium
Basa Sunda: Niobium
svenska: Niob
Kiswahili: Niobi
తెలుగు: నియోబియం
тоҷикӣ: Ниобий
Tagalog: Niobyo
Türkçe: Niobyum
татарча/tatarça: Ниобий
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: نىئوبىي
українська: Ніобій
oʻzbekcha/ўзбекча: Niobiy
vepsän kel’: Niobii
Tiếng Việt: Niobi
Winaray: Niobyo
吴语:
хальмг: Ниобиум
ייִדיש: ניאביום
Yorùbá: Niobium
中文:
文言:
Bân-lâm-gú: Niobium
粵語: