Зулу

Зулу, зулустар, амазулу банту тобунда эл, ТАРдагы саны эң көп калк. Негизинен Квазулу-Натал провинциясында, Лесотодо, Зимбабведе жашашат. Жалпы саны 10,4 млн (2001). Зулу тилинде сүйлөйт. Зулулардын көбү салттык диндерди карманат, христиандар (католиктер, протестанттар) христиан-африкалык Назарет баптист чиркөөсүнө, синкреттик диндерге ишенгендер да бар. 19-кылымдын биринчи жарымында Пхонголо менен Умзимкулу дарыяларынын аралыгында Чака деген киши зулуларды бириктирип, күчтүү армия түзгөн. Бирок зулулардын кээ бир уруулары Чакага баш ийбей Трансваал, 3имбабве, Мозамбик жерлерине жана 3амбези менен Умзимкулу дарыяларынын ары жагындагы аймактарга өтүп кетишкен. Англис-бур-зулу согушунда (1838-40) зулулар көп жерлеринен айрылып, Наталдын түндүгүндөгү жерлерди 3улулендди гана ээлеп калышкан. Англис-зулу согушунда (1879) зулулар жеңилип, Зулуленд 1887-ж. британ колониясына айланган, 1897-ж. Натал колониянын курамына кирген. Зулулардын негизги кесиби жарым көчмөн мал чарбачылык жана дыйканчылык, кол өнөрчүлүк, бир бөлүгү европалыктардын ээлик жерлеринде, фермаларында батрактык кылат жана кендерде, өнөр жайда иштейт. Белине тери байламчаларды байлап, юбка, фартук кийишет, колдоруна, буттарына билерик тагынышат. Таанылган жоокерлер баштарына мом менен чөптөн жасалган чамбар кийишкен. Кыштан салынган төрт бурчтуу, чатыры жалпак үйлөрдө жашашат. Эркектер көп аял алууга укуктуу жана ар бир аялы өзүнчө үйдө жашайт. Аял алганда калыңды мал менен төлөшөт. Табиятка, арбактарга, өздөрүнүн кудайларына сыйынышат. Музыкалык аспаптары: шылдырактар, флейта, барабан ж. б. Адабияты жакшы өнүккөн (Ж. Дубе, Р. Дхломо, Б. Вилакази, акын М. Кунене).

  • Колдонулган адабияттар

Колдонулган адабияттар

Other Languages
Afrikaans: Zoeloes
العربية: زولو
asturianu: Pueblu zulú
azərbaycanca: Zulular
تۆرکجه: زولو‌لار
беларуская: Зулусы
български: Зулу
བོད་ཡིག: ཙོ་ལུའུ་པ།
brezhoneg: Zouloued
català: Zulus
čeština: Zulové
Cymraeg: Zulu
dansk: Zuluer
Deutsch: Zulu (Volk)
Ελληνικά: Ζουλού
English: Zulu people
Esperanto: Zuluoj
español: Pueblo zulú
euskara: Zulu
فارسی: زولو
suomi: Zulut
français: Zoulous
Gaeilge: Súlúigh
galego: Pobo zulú
עברית: זולו
हिन्दी: ज़ुलु लोग
hrvatski: Zulu
magyar: Zuluk
հայերեն: Զուլուսներ
Bahasa Indonesia: Suku Zulu
italiano: Zulu
日本語: ズールー人
ქართული: ზულუ
қазақша: Зулустар
한국어: 줄루족
Lëtzebuergesch: Zulu (Vollek)
лакку: Зулу
lingála: Zulu
lietuvių: Zulai
latviešu: Zulu
मराठी: झुलू
кырык мары: Зулувлӓ
Bahasa Melayu: Zulu
မြန်မာဘာသာ: ဇူးလူးလူမျိုး
Nederlands: Zoeloes
norsk nynorsk: Zuluar
norsk: Zulu
occitan: Zolos
polski: Zulusi
português: Zulus
română: Zulu
русский: Зулусы
Scots: Zulu fowk
srpskohrvatski / српскохрватски: Zulu
Simple English: Zulu people
Soomaaliga: Dadka Zulu
српски / srpski: Зулу
Sesotho: Mazulu
svenska: Zulu
Kiswahili: Wazulu
ไทย: ซูลู
Türkçe: Zulular
українська: Зулуси
vèneto: Zulu
Tiếng Việt: Người Zulu
Yorùbá: Zulu
Vahcuengh: Cujluj
中文: 祖魯族
Bân-lâm-gú: Zulu-cho̍k
粵語: 祖魯人
isiZulu: AmaZulu