Ереван

Армениянын борбору, шаар
Ереван
арм. Երևան
ЖелекГерб
ЖелекГерб
ӨлкөАрмения
ШаарЕреван
Координаттар40°11′0″N 44°31′0″E / 40°11′0″N 44°31′0″E / 40.18333; 44.51667
Ички бөлүнүшү12 округ
МэрТарон Маргарян
Негизделген күнү782-ж. б. з. ч.
Биринчи белгиленген782-ж. б. з. ч.
Мурунку аталышыЭребуни,
Эривань (1936-жылга чейин)
Аймагы223,28 км²
Бийиктик900-1300 м
Климатынын тибикескин континенттик
Калкы1,068 млн адам (2014)
Жыштыгы4783,2 адам/км²
Улуттук курамыармяндар
Диний курамыхристиандар
Этнохоронимеревандыктар
Убакыт аралыгыUTC+4
Телефон коду+374 (10)
Почта индекстери0001—0099
Автоунаа коду01-10, 11-13 (2007-ж. тарта),
14-18 (2008-ж. тарта),
19 (2009-ж. тарта),
61-65, 67, 68
Цифралык идентификаторAM-ER
Расмий сайтыhttp://www.yerevan.am/ru/
 (арм.)  (орус.)  (англ.)
Ереван (Армения)
Locator Dot2.gif

Ереван (арм. Երևան) – Армян Республикасынын борбор шаары. Өлкөнүн ири экономикалык, саясий жана маданий очогу. Арарат түздүгүнүн Түндүк четинде, бир аз бөлүгү жанартоолуу платодо, Раздан дарыясынын капчыгайында жайгашкан. Калкы 1,1 млн (2007). Ереванга жакын Звартноц эл аралык аэропорту жайгашкан. Метрополитен (1981). Ереван – дүйнөдөгү байыркы шаарлардын бири. 6-кылымдын башынан эскерилет. 782-ж. Урарту падышасы Аргишти I Эребуни чебин курдурат, кийинчерээк бул жерде Ереван шаары пайда болот. 1440-жылдан Чыгыш Армениянын административдик жана соода-кол өнөр­чүлүк, 1604–1828-ж. Эриван хандыгынын борбору. 1826–28-жылдагы орус-иран согушунда Ереванды орус аскерлери каратат да, Түркмөнчай келишими (1828) боюнча Россияга кошулган. Армения Республикасынын (1918–20), Армян ССРинин (1920–1990), Армян Республикасынын (1990-жылдан) борбору. Ереван – өлкөнүн индустриялуу ири борбору. Арменияда өндүрүлгөн өнөр жай продукциясынын 50%ке жакыны чыгарылат. Ар түрдүү машина куруу, компьютерлер, радиотехникалары жана өлчөөчү приборлор, химия жана нефть-химия, химия-фармацевтика, кара металлургия, жеңил, тамак-аш, алюминий, курулуш материалдары, косметика каражаттарын чыгаруучу өнөр жай ишканалары иштейт. Тейлөө чөйрөсүндө байланыш жана телекоммуникация сектору жана финансы-банк тармагы өнүккөн. Ереван – Армениянын илимий, маданий жана билим берүү ири борбору. Армения ИА, бир нече университет, байыркы кол жазмалар институту, китепканалар, консерватория, 13 театр, 21 музей, филармония бар. Эстеликтери: «Егерн» (1915-жылдагы армян геноцидинин курмандыктарына), «Майр Айастан» («Эне-Армения» монументи), «Ераблур» (Карабах согушунун баатырларына) жана башка урартунун, Эребуни жана Тейшебаини шаар-чептеринин урандылары, Авандагы Ыйык Ованес (13-к.) (крест-кумпалуу Катогике (13-к.), Аствацацин Зоравор (1691–1705) чиркөөлөрү, кафедралуу собордун калдыктары (591–602), ак сарайлар (6-кылымдын аягы) жана башка сакталган. Евевандын көпчүлүк турак-жай курулуштары жергиликтүү кызгылтым туфтан курулгандыктан, «Кызыл шаар» деп да аталат. Евеванда А. Хачатурян атындагы Музыкант-аткаруучулардын эл аралык конкурсу, «Жаз панорамасы» эл аралык фестивалы өткөрүлүп турат. Еравандан 20 км батышта Вагаршапат шаары, 24 км түндүктө Арзни курорту жайгашкан. Туризм өнүккөн.

  • Колдонулган адабияттар
Other Languages
Acèh: Yèrèvan
адыгабзэ: Ереван
Afrikaans: Jerewan
Akan: Erevan
አማርኛ: ዬሬቫን
aragonés: Erevan
العربية: يريفان
asturianu: Yereván
авар: Ереван
azərbaycanca: İrəvan
تۆرکجه: ایروان
башҡортса: Ереван
беларуская: Ерэван
беларуская (тарашкевіца)‎: Ерэван
български: Ереван
བོད་ཡིག: ཡེ་རེ་ཝན།
brezhoneg: Yerevan
bosanski: Erevan
буряад: Ереван
català: Erevan
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Yerevan
нохчийн: Ереван
کوردی: یەریڤان
qırımtatarca: Yerevan
čeština: Jerevan
Чӑвашла: Ереван
Cymraeg: Yerevan
dansk: Jerevan
Deutsch: Jerewan
Zazaki: Yerêvan
Ελληνικά: Γερεβάν
English: Yerevan
Esperanto: Erevano
español: Ereván
eesti: Jerevan
euskara: Erevan
فارسی: ایروان
Fulfulde: Yerevan
suomi: Jerevan
Võro: Jerevan
français: Erevan
arpetan: Yèrèvan
Nordfriisk: Jerewan
Frysk: Jerevan
Gaeilge: Eireaván
Gagauz: Erivan
Gàidhlig: Yerevan
galego: Iereván
Gaelg: Yerevan
客家語/Hak-kâ-ngî: Yerevan
עברית: ירוואן
हिन्दी: येरवान
Fiji Hindi: Yerevan
hrvatski: Erevan
hornjoserbsce: Jerjewan
Kreyòl ayisyen: Erevàn
magyar: Jereván
Հայերեն: Երևան
Bahasa Indonesia: Yerevan
Interlingue: Jerevan
Ilokano: Yerevan
Ido: Yerevan
íslenska: Jerevan
italiano: Erevan
日本語: エレバン
Basa Jawa: Yerevan
ქართული: ერევანი
Qaraqalpaqsha: Erevan
Taqbaylit: Erevan
қазақша: Ереван
ಕನ್ನಡ: ಯೆರೆವಾನ್
한국어: 예레반
kurdî: Êrîvan
коми: Ереван
Latina: Erevanum
Ladino: Djerevan
Lëtzebuergesch: Eriwan
лезги: Ереван
Lingua Franca Nova: Ierevan
Limburgs: Jerevan
Ligure: Erevan
lumbaart: Erevan
لۊری شومالی: ایرڤان
lietuvių: Jerevanas
latviešu: Erevāna
мокшень: Ереван ошсь
Malagasy: Yerevan
олык марий: Ереван
Māori: Yerevan
македонски: Ереван
മലയാളം: യെറിവാൻ
монгол: Ереван
Bahasa Melayu: Yerevan
эрзянь: Ереван ош
مازِرونی: ایروان
Nāhuatl: Erevan
Nederlands: Jerevan
norsk nynorsk: Jerevan
norsk: Jerevan
Chi-Chewa: Yerevan
occitan: Erevan
Livvinkarjala: Jerevanu
Ирон: Ереван
ਪੰਜਾਬੀ: ਯੇਰਵਾਨ
Papiamentu: Yerevan
polski: Erywań
Piemontèis: Erevan
پنجابی: یریوان
português: Erevan
Runa Simi: Yerevan
română: Erevan
русский: Ереван
Kinyarwanda: Yerevan
संस्कृतम्: येरेवान
саха тыла: Ереван
sardu: Erevan
sicilianu: Erevan
Scots: Yerevan
srpskohrvatski / српскохрватски: Erevan
Simple English: Yerevan
slovenčina: Jerevan
slovenščina: Erevan
chiShona: Yerevan
shqip: Jerevani
српски / srpski: Јереван
Basa Sunda: Yérévan
svenska: Jerevan
Kiswahili: Yerevan
தமிழ்: யெரெவான்
తెలుగు: యెరెవాన్
тоҷикӣ: Ереван
Türkmençe: Ýerewan
Tagalog: Yerevan
Türkçe: Erivan
татарча/tatarça: Ереван
удмурт: Ереван
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: يېرېۋان
українська: Єреван
اردو: یریوان
oʻzbekcha/ўзбекча: Yerevan
vèneto: Èrivan
vepsän kel’: Jerevan
Tiếng Việt: Yerevan
West-Vlams: Yerevan
Volapük: Yerevan
Winaray: Yerevan
მარგალური: ერევანი
ייִדיש: יערעוואן
Yorùbá: Yerevan
Zeêuws: Jerevan
中文: 葉里溫
文言: 埃里溫
Bân-lâm-gú: Yerevan
粵語: 埃里溫