Gûlik

Gûlik
Asphodelus albus0.jpg
Gûlika spî (Asphodelus albus)
Dabeşandina zanistî
Cîhan:Riwek
Parçe:Magnoliophyta (Riwekên kulîlkdar)
Çîn:Liliopsida
Kom:Asparagales
Famîle:Xanthorrhoeaceae
Binefamîle:Asphodelaceae
Cins:Asphodelus L.

Gûlik (Asphodelus) navê riwek û pincarek e ji malbata riwekan a bi navê Asphodeloideae. Gelek cureyên wê hene. Li Kurdistanê biharê tên berhevkirin û xwarin.

Riwekeke xwezayî ye. Nêriyên wê, ajên wê ji bejna mirov bilindtir dibin. Pelên wê dirêj in. Zarok wekî balonan pifî hundirê pelên wê dikin, pê dilîzin. Li çiya û zozanên bilind dijîn. Bo mînak li Çiyayê Şerevdînê, Kopîl, Çiyayê Bîngolê, zozanên bilind ên Gurgum, Sêwas, Ezirgan, Erzîromê û gelek cihan hêşîn dibe.

Ji Hindistanê heya peravên Deryaya Navîn, li cihên bilind tên dîtin. Cureyê vê riwekê yê li Kurdistanê heye, niha di bin xetereya tunebûnê de ye.

Ji koka wê melhem û zelîqokê çêdikin

Ji ber ku ji kokên wê melhem û zelîqok tên çêkirin, hin fîrmayên romiyan (tirk) li Kurdistanê vî karî dikin, bêî kontrol kokan dertînin, ev jî dibe sedem ku niha li Kurdistanê gûlik ketiye koma riwekên hebûna wan di xetereyê de ne. Li herêma Serhedê saziyên dewletê jî wextekê ev kar dikirin. Xwezaya Bakurê Kurdistanê gelek hatiye guhertin û tehrîbkirin.

Ji koka gûlikê melhem bo girê (girgirtin, gurîbûn) û derman bo nexweşiya frengiyê tê çêkirin.

Other Languages
العربية: بروق
brezhoneg: Milad
català: Asphodelus
Cebuano: Asphodelus
corsu: Talavellu
Deutsch: Affodill
Zazaki: Hêlıge
English: Asphodelus
Esperanto: Asfodelo
español: Asphodelus
euskara: Anbulo
فارسی: سریشک
français: Asphodèle
Gaeilge: Sciollam
hrvatski: Čepljez
magyar: Aszfodélosz
italiano: Asphodelus
ქართული: ასფოდელო
lumbaart: Asphodelus
Nederlands: Affodil
occitan: Asfodèl
Picard: Batonjacop
português: Asphodelus
русский: Асфоделус
sardu: Cardilloni
sicilianu: Garufu
Türkçe: Çiriş
українська: Асфодель
Tiếng Việt: Chi Lan nhật quang
Winaray: Asphodelus