Революция

Disambig colour.svg    Бу атны (неда терминни) башха магъаналары да барды, къарагъыз: Революция (магъаналары).

Революция (лат. revolutio — тёгерек бурулургъа, айланч)  неда Инкъилаб (араб. ثورة‎) — радикал, тамырдан, «революцион», терен агъачлы тюрлениудю. Табигъатны, джамагъатны неда таныуну айныуунда ал халындан терк секириу, айрылыуду. Революцияны, акъыртын тюрлениу берген эволюциядан да, тамалын бузмагъанлай къайсы болса да бир бёлюмюн тюрлендирген реформаладан айырадыла.

Эм аллында revolution деген термин астрология бла алхимияда хайырланнганды. Илму тилге термин Николай Коперникни «De revolutionibus orbium coelestium» 1543 китабындан киргенди.

Революцияланы талайын айырадыла: табигъатда (геология революция), джамагъатны айныуунда (аны ичинде экономикалыкъ — неолит революция, индустриал революция, культура революция, «джашил революция», демография революция, «ёсген излемлени революциясы» эм политикалыкъ — социал революция, политика революция), илмуда («илму революция» (терминни Томас С. Кун [1]) — физикада, биологияда, медицинада, философияда, космологияда эм техникада. Аны тышында «илму-техника революция» термин да хайырланады. Былай алыб къарасакъ революция джашауну хар сферасында да болургъа боллукъду.


Бир-бирде «революция» деб революция халы болмагъан социал-политикалыкъ болуулагъа да айтадыла, сёз ючюн, кърал переворотлагъа бир-бирде уллу ат бериб революция дейдиле; модернизацияны политикасына ИрандаМохаммед Реза Пехлеви шахны замандында «акъ революция» дегендиле неда Мао Цзэдунну Къытайны коммунист партиясысыны структураларындан бютеу конкурентлерин 19661976 джыллада къоратыу компаниягъа - «Уллу пролетар культура революция» дегендиле.

Башха джаны бла уа тамам терсине джамагъатда революцион тюрлениулеге келрирген алай а заманда узун созулгъан болуулагъа революция демейдиле (СССР-де 19871991 джыллада бардырылгъан тюрлениуле, «Перестройка»[2]).

Other Languages
Afrikaans: Rewolusie
Alemannisch: Revolution
العربية: ثورة
مصرى: ثوره
asturianu: Revolución
azərbaycanca: İnqilab
беларуская: Рэвалюцыя
беларуская (тарашкевіца)‎: Рэвалюцыя
български: Революция
বাংলা: বিপ্লব
bosanski: Revolucija
буряад: Хубисхал
català: Revolució
کوردی: شۆڕش
čeština: Revoluce
Cymraeg: Chwyldro
Deutsch: Revolution
Zazaki: Revolusyon
Ελληνικά: Επανάσταση
English: Revolution
Esperanto: Revolucio
español: Revolución
euskara: Iraultza
فارسی: انقلاب
français: Révolution
Frysk: Revolúsje
Gaeilge: Réabhlóid
Gàidhlig: Rèabhlaid
galego: Revolución
עברית: מהפכה
हिन्दी: क्रान्ति
hrvatski: Revolucija
magyar: Forradalom
Bahasa Indonesia: Revolusi
íslenska: Bylting
italiano: Rivoluzione
日本語: 革命
la .lojban.: sutra binxo
Basa Jawa: Révolusi
ქართული: რევოლუცია
한국어: 혁명
Кыргызча: Төңкөрүш
Latina: Res novae
Lëtzebuergesch: Politesch Revolutioun
lietuvių: Revoliucija
latviešu: Revolūcija
олык марий: Революций
македонски: Револуција
മലയാളം: വിപ്ലവം
Bahasa Melayu: Revolusi
မြန်မာဘာသာ: တော်လှန်ရေး
नेपाली: क्रान्ति
Nederlands: Revolutie
norsk nynorsk: Revolusjon
norsk: Revolusjon
occitan: Revolucion
ਪੰਜਾਬੀ: ਇਨਕਲਾਬ
polski: Rewolucja
پښتو: اوښتون
português: Revolução
Runa Simi: Pachakutiy
română: Revoluție
русский: Революция
русиньскый: Револуция
саха тыла: Өрөбөлүүссүйэ
Scots: Revolution
srpskohrvatski / српскохрватски: Revolucija
Simple English: Revolution
slovenčina: Revolúcia
slovenščina: Revolucija
српски / srpski: Револуција
svenska: Revolution
Kiswahili: Mapinduzi
தமிழ்: புரட்சி
తెలుగు: విప్లవం
Tagalog: Himagsikan
Türkçe: Devrim
татарча/tatarça: Инкыйлаб
тыва дыл: Революция
українська: Революція
اردو: انقلاب
oʻzbekcha/ўзбекча: Inqilob
vèneto: Rivołusion
Tiếng Việt: Cách mạng
walon: Revintreye
吴语: 革命
ייִדיש: רעוואלוציע
中文: 革命
文言: 革命
Bân-lâm-gú: Kek-bēng
粵語: 革命