სოფისტები

სოფისტები (ბერძნ. σοφιστής — ბრძენი, ცრუბრძენი, გამომგონებელი) — ფართო მნიშვნელობით — მახვილგონიერი, პრაქტიკულად გაწაფული, მოხერხებული ადამიანები; ვიწრო მნიშვნელობით — სიბრძნისა და მჭერმეტყველების მასწავლებლები, ფილოსოფოსები, რომლებიც მოღვაწეობდნენ საბერძნეთში ძვ. წ. V საუკუნის მეორე ნახევარსა და IV საუკუნის პირველ ნახევარში. მონათმფლობელური დემოკრატიის განვითარების პირობებში სოფდისტებმა განმანათლებლური როლი შეასრულეს. მათ სიბრძნის მასწავლებლობა პროფესიად გაიხადეს. სოფისტებმა ფილოსოფოსიური კვლევის ცენტრში ადამიანი დააყენეს. განასხვავებენ სოფისტთა ორ თაობას: უფროსი თაობის სოფისტები (პროტაგორა, ჰიპია, გორგია) და უმცროსი თაობის სოფისტებს (ევთიმედე, თრასიმაქე, კრიტონი, კალიკლე).

სოფისტები — „ცრუბრძენები“

ძვ. წ. IV საუკუნიდან უმცროსი თაობის სოფისტებმა ხელი აიღეს ჭეშმარიტების ძიებაზე და პრაგმატული მიზნით თავიანთთვის სასარგებლო შეხედულების მოჩვენებითი გამართლება დაიწყეს. ამ დროიდან სოფისტური მოძრაობა ცრუმეცნიერული გახდა, სახელი გაუტყდა. სოფისტებს ებრძოდნენ სოკრატე და პლატონი. არისტოტელემ „მოჩვენებითი სიბრძნე“ უწოდა სოფისტიკას, სოფისტი კი — იმას, ვინც იცის, თუ „როგორ მოიგოს ფული“. სოფისტებს დიდხანს უარყოფითად აფასებდნენ. მხოლოდ ჰეგელმა აღნიშნა მათი ცნებითი აზროვნების ”მოქნილობა” და დიალექტიკურობა.

სოფისტებმა საფუძველი მოუმზადეს ლოგიკის მეცნიერების განვითარებას, ხელი შეუწყვეს დასკვნა-დასაბუთების ფორმათა დამუშავებასა და ენის გრამატიკული ფორმების კვლევას.

Other Languages
Alemannisch: Sophisten
azərbaycanca: Sofistlər məktəbi
български: Софист
বাংলা: সফিস্ট
brezhoneg: Sofegour
bosanski: Sofisti
čeština: Sofisté
Deutsch: Sophisten
Ελληνικά: Σοφιστές
English: Sophist
español: Sofista
français: Sophiste
Gaeilge: Sofaist
galego: Sofista
हिन्दी: सोफ़िस्त
hrvatski: Sofisti
magyar: Szofizmus
Հայերեն: Սոփեստներ
日本語: ソフィスト
қазақша: Софистер
한국어: 소피스트
Latina: Sophistae
lietuvių: Sofistai
norsk: Sofistene
polski: Sofiści
پښتو: سوفيست
русский: Софисты
srpskohrvatski / српскохрватски: Sofisti
slovenčina: Sofisti (filozofia)
shqip: Sofistët
српски / srpski: Софиста
svenska: Sofister
Türkçe: Sofistler
українська: Софісти