სან-ფრანცისკო

ქალაქი
სან-ფრანცისკო
San Francisco
SF From Marin Highlands3.jpg
სან-ფრანცისკოს ოქროს კარიბჭე
დროშაგერბი
Flag of San Francisco.svgSFSEAL.svg

ქვეყანა აშშ-ის დროშა აშშ
შტატი კალიფორნია
ოლქი სან-ფრანცისკო
შიდა დაყოფა 64 უბანი
კოორდინატები 37°46′45″ ჩ. გ. 122°25′09″ დ. გ. / 37°46′45″ ჩ. გ. 122°25′09″ დ. გ. / 37.77917; -122.41917
ქალაქის მერი ედვინ მ. ლეე
დაარსდა 29 ივნისი, 1776
ფართობი 600.7 კმ²
ცენტრის სიმაღლე 16
მოსახლეობა 825 863 კაცი (2012)
სიმჭიდროვე 6 803 კაცი/კმ²
აგლომერაცია 4 335 391
სასაათო სარტყელი UTC-8, ზაფხულში UTC-7
სატელეფონო კოდი 415
საფოსტო ინდექსი 94101-94188
ოფიციალური საიტი sfgov.org
ფოტო სატელიტიდან SanFranCity2.jpg
სან-ფრანცისკო — აშშ
სან-ფრანცისკო
სან-ფრანცისკო — კალიფორნია
სან-ფრანცისკო

სან-ფრანცისკო (ინგლ. San Francisco; [sæn frənˈsɪskoʊ], ოფიციალურად სან-ფრანცისკოს ქალაქი და ოლქი) — ჩრდილოეთ კალიფორნიისა და სან-ფრანცისკოს ყურის ფინანსური და კულტურული ცენტრი.

სან-ფრანცისკოს ნახევარკუნძულის ჩრდილოეთით, კალიფორნიაში შექმნილი ეს თვითმართვადი ქალაქი გადაჭიმულია 121 კმ²(46.9 კვადრატული მილი)-ის ფართობის ტერიტორიაზე.[1] აქ ყოველ კვადრატულ კილომეტრზე 6,803 ადამიანი ცხოვრობს. იგი ყველაზე მჭიდროდ დასახლებული ქალაქია მთელ კალიფორნიაში, ხოლო ამერიკის შეერთებულ შტატებში მეორე, პირველი ადგილი კი ნიუ-იორკს ეკუთვნის.[2] სან-ფრანცისკოს მოსახლეობა 2013 წლის აღწერით 837,442-ს შეადგენს და ამ მაჩვენებლით იგი კალიფორნიის შტატში მეოთხე ყველაზე ხალხმრავალი ქალაქია ლოს-ანჯელესის, სან-დიეგოსა და სან-ხოსეს შემდეგ, ამერიკის შეერთებულ შტატებში კი მხოლოდ მეთოთხმეტე.[3] ქალაქი ასევე წარმოადგენს თავისი რეგიონის კულტურულ და ფინანსურ ცენტრს.

სან-ფრანცისკოს დაარსება 1976 წლის 29 ივნისით თარიღდება და ესპანელ კოლონიზატორებს მიეწერებათ..[4] 1849 წელს დაწყებულმა კალიფორნიის ოქროს ციებ-ცხელებამ ქალაქის მოსახლეობის სწრაფი ზრდა გამოიწვია და ამ დროისთვის სან-ფრანცისკო უკვე ამერიკის დასავლეთ სანაპიროს ყველაზე ხალხმრავალ ქალაქი არის. მოსახლეობის ზრდამ კი 1856 წელს, თავის მხრივ, ქალაქის თვითმართვად ერთეულად ჩამოყალიბება განაპირობა.[5] სან-ფრანცისკოს სერიოზული პრობლემები შეუქმნა 1906 წლის მიწისძვრამ და ხანძარმა, რამაც მისი სამი-მეოთხედი ნაწილი მიწასთან გაასწორა,[6] თუმცაღა იგი მალევე ფეხზე დადგა და 1915 წელს პანამის კონტინენტურ ექსპოზიციას უმასპინძლა. ქალაქი აქტიურად იყო ჩართული მეორე მსოფლიო ომშიც. ომის შემდეგ მასიურმა იმიგრაციამ, მოსახლეობის ლიბერალურმა მისწრაფებებმა და მრავალმა სხვა ფაქტორმა ქალაქს სიყვარულის ზაფხულისკენ უბიძგა, რამაც სან-ფრანცისკო ლიბერალიზმის კერად აქცია მთელ ამერიკაში.

სან-ფრანცისკოს, რომელიც ცნობილია თავისი თავბრუდამხვევი ზაფხულით, ნისლით, ციცაბო ბორცვებით, დახვეწილი არქიტექტურითა და ისეთი ღირსშესანიშნაობებით, როგორიცაა: ოქროს კარიბჭე, ტრამვაი ქსელი, ალკატრასის ციხე, ალკატრასის კუნძული, ჩაინა თაუნი და ლომბარდიის ქუჩა, მუდამ აღტაცებაში მოჰყავს ტურისტები.[7]

სექციების სია

Other Languages
Afrikaans: San Francisco
Alemannisch: San Francisco
azərbaycanca: San-Fransisko
башҡортса: Сан-Франциско
Boarisch: San Francisco
беларуская: Сан-Францыска
беларуская (тарашкевіца)‎: Сан-Францыска
български: Сан Франциско
bamanankan: San Francisco
bosanski: San Francisco
català: San Francisco
Chavacano de Zamboanga: San Francisco
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Gô-gĭng-săng
Tsetsêhestâhese: San Francisco
čeština: San Francisco
Cymraeg: San Francisco
Deutsch: San Francisco
Ελληνικά: Σαν Φρανσίσκο
emiliàn e rumagnòl: San Francisco
English: San Francisco
Esperanto: San-Francisko
estremeñu: San Franciscu
Na Vosa Vakaviti: San Francisco
føroyskt: San Francisco
français: San Francisco
Gaeilge: San Francisco
贛語: 舊金山
Gàidhlig: San Francisco
客家語/Hak-kâ-ngî: San Francisco
Hawaiʻi: Kapalakiko
Kreyòl ayisyen: San Francisco, Kalifòni
interlingua: San Francisco
Bahasa Indonesia: San Francisco
Interlingue: San Francisco
Ilokano: San Francisco
íslenska: San Francisco
italiano: San Francisco
Basa Jawa: San Francisco
Taqbaylit: San Francisco
Kabɩyɛ: Sanfransiskoo
Gĩkũyũ: San Francisco
къарачай-малкъар: Сан-Франциско
kernowek: San Francisco
Lëtzebuergesch: San Francisco
Limburgs: San Francisco
lumbaart: San Francisco
lingála: San Francisco
لۊری شومالی: سان‌ فرانسیسکو
lietuvių: San Fransiskas
latviešu: Sanfrancisko
Malagasy: San Francisco
олык марий: Сан-Франциско
македонски: Сан Франциско
кырык мары: Сан-Франциско
Bahasa Melayu: San Francisco
Dorerin Naoero: San Francisco
Plattdüütsch: San Francisco
Nederlands: San Francisco
norsk nynorsk: San Francisco
Diné bizaad: Naʼníʼá Hóneezí
occitan: San Francisco
Deitsch: San Francisco
română: San Francisco
саха тыла: Сан Франсиско
sicilianu: San Franciscu
srpskohrvatski / српскохрватски: San Francisco
Simple English: San Francisco
slovenčina: San Francisco
slovenščina: San Francisco
Soomaaliga: San Fransisko
српски / srpski: Сан Франциско
Seeltersk: San Francisco
svenska: San Francisco
Kiswahili: San Francisco
ślůnski: San Francisco
Türkçe: San Francisco
татарча/tatarça: Сан-Франциско
reo tahiti: San Francisco
ئۇيغۇرچە / Uyghurche: San Fransisko
українська: Сан-Франциско
oʻzbekcha/ўзбекча: San Fransisko
vèneto: San Francisco
vepsän kel’: San Francisko
Tiếng Việt: San Francisco
Volapük: San Francisco
Winaray: San Francisco
吴语: 舊金山
მარგალური: სან-ფრანცისკო
Yorùbá: San Francisco
中文: 旧金山
文言: 舊金山
Bân-lâm-gú: San Francisco
粵語: 三藩市