ეროვნული პარკი

სპილოების საფარი ჯალდაპარას ეროვნულ პარკში, დასავლეთი ბენგალი, ინდოეთი
მანუელ ანტონიოს ეროვნული პარკი, კოსტა-რიკა. ფორბსის მიერ დასახელდა 12 ულამაზეს ეროვნულ პარკებს შორის.[1]

ეროვნული პარკიდაცული ტერიტორიის ერთ-ერთი სახე, რომელსაც მინიჭებული აქვს სპეციალური სტატუსი. შეესაბამება IUCN II კატეგორიას.

ეროვნული პარკი იქმნება ეროვნული და საერთაშორისო მნიშვნელობის, შედარებით დიდი და ბუნებრივი მშვენიერებით გამორჩეული ეკოსისტემების დასაცავად სასიცოცხლო და რეკრეაციული საქმიანობისათვის.

ეროვნული პარკისათვის შეიძლება შეირჩეს შედარებით დიდი ბუნებრივი სახმელეთო ტერიტორია ან/და აკვატორია, სადაც წარმოდგენილია უნიკალური, იშვიათი ან საფრთხის წინაშე მყოფი ერთი ან რამდენიმე დაუზიანებელი ან ნაკლებად დაზიანებული ეკოსისტემა, ბიოცენოზი და „წითელ ნუსხაში“ შეტანილ, გადაშენების საფრთხის წინაშე მყოფ გარეულ ცხოველთა და ველურ მცენარეთა სახეობა.

ეროვნულ პარკში შეიძლება მოეწყოს შემდეგი ძირითადი ზონები:

  1. ბუნების მკაცრი დაცვის ზონა – ბუნების მკაცრი დაცვის ზონა ეწყობა ხელუხლებელი ბუნების შენარჩუნების, არამუნიციპალური მეცნიერების კვლევის და საგანმანათლებლო საქმიანობისათვის.
  2. ბუნების მართვავდი დაცვის ზონა – ბუნების მართვადი დაცვის ზონა ეწყობა სასიცოცხლო გარემოს დაცვის, მოვლა-პატრონობისა და აღდგენის, აგრეთვე მანიპულაციური მეცნიერული კვლევის, ტურიზმისა და საგანმანათლებლო საქმიანობისათვის.
  3. ვიზიტორთა ზონა – ვიზიტორთა ზონა ეწყობა ბუნების დაცვის, რეკრეაციისა და საგანმანათლებლო საქმიანობისათვის.
  4. აღდგენის ზონა – აღდგენის ზონა ეწყობა ანთროპოლოგიური ჩარევით დაზიანებული ბუნების ობიექტების და ტერიტორიების დაცვა-აღდგენისათვის.
  5. ისტორიულ-კულტურული ზონა – ისტორიულ-კულტურული ზონა ეწყობა ბუნებრივი გარემოს, ისტორიულ-კულტურული ობიექტებისა და/ან არქიტექტურული ძეგლების დაცვა-აღდგენის, რეკრეაციის, ტურიზმისა და საგანმანათლებლო საქმიანობისათვის (ზონა არ მოიცავს დასახლებებს).
  6. ადმინისტრაციის ზონა – ადმინისტრაციის ზონა ეწყობა ეროვნული პარკის ადმინისტრირებისათვის აუცილებელი ინფრასტრუქტურის განსათავსებლად.
  7. ტრადიციული გამოყენების ზონა – ტრადიციული გამოყენების ზონა ეწყობა ბუნების დაცვის და განახლებადი ბუნებრივი რესურსების ტრადიციულად გამოყენებასათან დაკვშირებული სამეურნეო საქმია ნობისათვის. ზონაში დაიშვება ადგილობრივი მოსახლეობის საჭიროებით და ბუნებრივი პროდუქტულობით ლიმიტირებული თიბვა, ძოვება, საშეშე მერქნის მოპოვება და სხვა. დაუშვებელია ხვნა-თესვა და სასოფლო-სამეურნეო ნაგებობების განთავსება.


ეროვნული პარკი შეიძლება მოიცავდეს სხვადასხვა კატეგორიის დაცულ ტერიტორიას (ბუნების ძეგლი, აღკვეთილი, მსოფლიოს მემკვიდრეობის უბანი) და/ან თვითონ ითავსებდეს ბიოსფერული რეზერვატის, მსოფლიო მემკვიდრეობის უბნის ან საერთაშორისო მნიშვნელობის მქონე ჭარბტენიანი ტერიტორიის კატეგორიას.[2]

Other Languages
Afrikaans: Nasionale park
aragonés: Parque nacional
Ænglisc: Rīcisc edisc
العربية: متنزه وطني
asturianu: Parque nacional
azərbaycanca: Milli park
беларуская: Нацыянальны парк
български: Национален парк
bosanski: Nacionalni park
català: Parc nacional
čeština: Národní park
kaszëbsczi: Park nôrodny
Deutsch: Nationalpark
Zazaki: Parko mılli
Ελληνικά: Εθνικός δρυμός
English: National park
Esperanto: Nacia parko
español: Parque nacional
eesti: Rahvuspark
فارسی: پارک ملی
føroyskt: Tjóðgarðar
français: Parc national
客家語/Hak-kâ-ngî: Koet-kâ Kûng-yèn
hrvatski: Nacionalni park
magyar: Nemzeti park
հայերեն: Ազգային պարկ
Bahasa Indonesia: Taman nasional
íslenska: Þjóðgarður
italiano: Parco nazionale
日本語: 国立公園
Basa Jawa: Taman nasional
қазақша: Ұлттық парк
한국어: 국립공원
Кыргызча: Улуттук парк
македонски: Национален парк
Bahasa Melayu: Taman negara
Nederlands: Nationaal park
norsk nynorsk: Nasjonalpark
ਪੰਜਾਬੀ: ਕੌਮੀ ਪਾਰਕ
پنجابی: نیشنل پارک
português: Parque nacional
Runa Simi: Mamallaqta parki
română: Parc național
русиньскый: Народный парк
sicilianu: Parcu nazziunali
srpskohrvatski / српскохрватски: Nacionalni park
Simple English: National park
slovenčina: Národný park
slovenščina: Narodni park
српски / srpski: Национални парк
svenska: Nationalpark
Türkçe: Millî park
українська: Національний парк
Tiếng Việt: Vườn quốc gia
吴语: 國家公園
中文: 國家公園
Bân-lâm-gú: Kok-ka kong-hn̂g
粵語: 國家公園